De volgende ochtend ben ik al ruim voor de wekker wakker, door de kou en de pijn in mijn gewrichten. Om mezelf weer wat warmer en soepel te krijgen doe ik wat yoga van een gedownloade les op mijn telefoon. Thema: overgave, hoe toepasselijk. Ik vertrek en loop een schitterende zonsopkomst tegemoet, waar de zon als een rode bal boven de horizon verschijnt. Het is nog bewolkt en de grijze regenwolken hangen dreigend in de lucht, maar door de zon ontstaat er een dubbele regenboog die fel afsteekt tegen de donkere lucht. Cadeautjes van moeder natuur die me de adem benemen en me vervullen van een dankbaar en gelukzalig gevoel.

Wild en wonderschone natuur

Het eerste stuk van de route leidt door een vrij open vlakte, waar ik al snel een hele groep herten in de verte zie. Het mannetje kijkt me nieuwsgierig aan, met zijn enorme gewei op zijn hoofd, terwijl zijn kudde rustig achter hem staat te grazen. Uiteindelijk besluit de kudde toch maar te vertrekken en weg te rennen. Nog een aantal keer zie ik daarna herten oversteken en wegschieten tussen de bosjes. Het maakt me zo blij om wild te zien, die ik nu dagelijks weer tegenkom. De route draait naar het Oosten en dan krijg ik zicht op het stuwmeer van Cortes de Pallas. Wauw. Dit is ontzagwekkend mooi. Het water is felturkoise en ligt ingeklemd tussen immense rotswanden waar de lokale bevolking graag rotsklimt en wandelt. Het is een schitterende omgeving, met een route die hoog boven het meer loopt en zo een prachtig uitzicht geeft over de omgeving. Ik hoor diverse keren stemmen van boven me, ergens aan de rotswanden, maar kan de klimmers niet ontdekken. De route gaat nog behoorlijk omhoog en omlaag, een laatste stuiptrekking van de route voordat ze haar beloning aan me prijsgaf: het dorpje waar ik mijn zinnen op heb gezet om een rustdag te houden.

Casa Rural

Eindelijk verschijnt ze daar, een klein, schattig dorpje mét hostal. Ik vraag direct om een kamer, maar zie aan het ernstige gezicht van de serveerster dat ze me slecht nieuws gaat brengen: ‘we zitten helemaal vol, sorry’. Ik kijk blijkbaar zo beteuterd dat ze me naar buiten loodst en één van de gasten op het terras vraagt of er ergens anders plek is, in de casa rural die ook in het dorp zit. ‘Een casa rural, dat gaat me flink geld kosten’, schiet er direct door me heen. Ik loop naar de straat, wat niet moeilijk te vinden is, aangezien het dorp amper meer dan 3 straatjes heeft, maar er doet niemand open bij het huis. Ik bel het nummer dat de vriendelijke serveerster me heeft gegeven, en krijg een Spaans sprekende vrouw aan de lijn. Ik leg uit dat ik een kamer nodig heb, waarna zij me uitlegt dat ik bij haar broer langs moet, die in het café van het dorp werkt. Daar moet ik betalen en dan zal ze me de code voor de sleutel sturen.

Ik heb een plek!

Ik wandel weer naar beneden en vraag in mijn duolingo Spaans naar de broer van de vrouw, en leg uit dat ik betaal voor de overnachting. Na wat heen en weer gebel tussen ons drie is de klus geklaard, en heb ik de code van het sleutelkastje. Voor €40 per nacht heb ik een heerlijke, luxe kamer en een fantastische douche. Prima deal! Het enige nadeel is dat er geen raam is of een buiten. Na eindeloos lang douchen en mijn kleren grondig te hebben uitgewassen, voel ik me als herboren. Mijn natte kleding hang ik aan de waslijn door de kamer heen, met de airco flink aan, om het zonder natuurlijke ventilatie zo droog mogelijk te krijgen, en verlaat dan de kamer op zoek naar een menu del dia die ik bij gebrek aan een supermarkt om mezelf te bevoorraden wel moet nemen, om toch voldoende te kunnen eten.

Perzik

Ik heb nog maar weinig contant geld én weinig eten over in mijn tas, wat het een flinke uitdaging maakt om de komende dag goed door te komen. Misschien is het mogelijk via een andere stad of dorp te lopen, om toch eten in te kunnen slaan, of misschien kan ik vragen om doggie bags bij het restaurant en dat meenemen? Het menu van de dag is heerlijk, en ik zit sinds lange tijd echt weer eens vol. De ober, die tevens de broer is van de vrouw die de casa rural runt, is zo lief om het menu voor me uit te schrijven, zodat ik het kan vertalen. Het toetje kan ik niet helemaal lezen, maar ik begrijp dat het iets met perzik is, dus misschien een perzikijsje. Als ik uiteindelijk een hele perzik met een mes op een bord geserveerd krijg moet ik van binnen lachen, dit is dus hoe een toetje in Spanje eruit kan zien. Gewoon een perzik. Maar ik ben allang blij met alle verse producten en voel me helemaal bijkomen.

Opgesloten

De rustdag klinkt altijd leuker dan het in werkelijkheid is. Al snel voel ik me gigantisch opgesloten in de kamer, zeker deze kamer die geen enkel raam of buiten heeft. De vorige kamer had dat trouwens ook al niet. Omdat binnen blijven me verstikt, zoek ik de buitenlucht op. Op het pleintje van de kerk vind ik een bankje in de zon, waar ik lekker mijn boek lees, tot de kerkklokken met een oorverdovend geweld de dienst aankondigden en me noodgedwongen tijdelijk van het plein verjagen. Wat een herrie! De dienst begint rond half 12 en duurt maar een halfuurtje. Slechts een handjevol mensen gaat naar binnen. Na de dienst loopt iedereen linearecta het enige café op het plein op, die de rest van de middag bomvol blijft. In mijn hoofd reken ik uit of ik me een biertje op het terras kan veroorloven, maar ik durf het er niet op te gokken.

Op het terras zie ik allemaal mensen die ik gisteren ook al zag. Het is lastig om me voor te stellen hier te wonen en op te groeien, met slechts een paar mensen waar iedereen elkaar kent. Er is vrijwel niks te doen. Mensen verhuizen van de ene bar naar de enige andere bar onderaan het dorp (bij het hostal), en weer terug. Ondanks dat, zie ik verhoudingsgewijs behoorlijk wat mensen met truien en shirts die Cortes de pallas lijken te promoten. Maar met uitzondering van mijzelf is er geen enkele toerist. Alle gemeentewerkers en vvv-medewerkers hangen daardoor maar een beetje rond bij de terrassen, sigaretten rokend en drinkend. Werkloze brandweerlieden en ambulancemedewerkers slenteren door de enkele straat heen en terug.

The Trail provides

Ik heb geluk. Als ik ’s ochtends toch het dorp afspeur of er misschien ergens een bakker is verstopt, vind ik inderdaad een bakkertje dat geopend is, die ook nog wat houdbare producten heeft. Opgelucht koop ik drie broden, tot enige verontwaardiging van de winkeleigenaresse, en ook nog tonijn, gehaktballetjes in saus, koekjes en melk. In één klap heb ik weer vertrouwen dat mijn reis gaat lukken, en ik niet via Requena om hoef te reizen. ‘The trail provides’ is een bekend gezegde, en niet voor niets: ook nu blijkt deze wandelwijsheid tot waarheid te worden. Ik noem het eerder synchroniciteit. Hoe dan ook, ik kan weer vooruit. Het kost me wel veel meer dan me lief is en heb sterk het gevoel dat ik gigantisch wordt afgezet door de vrouw achter de balie, maar er zijn weinig alternatieven.

Slecht weer op komst

De komende dagen is er veel regen en ook onweer voorspeld. De stormen komen vanuit Amerika en zijn nu Europa ingewaaid, en inmiddels bijna bij mijn locatie aangekomen. Het maakt het weer daardoor ook een stuk koeler dan ik gewend ben van het vorige jaar. Ik merk dat ik het spannend vind om die omstandigheden tegemoet te gaan, van regen en onweer, maar voel nog veel sterker dat dit is wat ik te doen heb. een onderstroom van vertrouwen. Dit hele jaar met alles wat ik nu meemaak voelt als ‘level 2’ van mijn tocht. Fascinerend hoe verschillend de ervaringen zijn, en hoeveel lagen er zitten in het voelen van angst bijvoorbeeld. Er is een groot verschil tussen onzekerheid en je fysiek kwetsbaar voelen. En daartussen zitten nog wel 100 varianten en gradaties.

Level 2

Die middag ga ik lunchen (menu del dia) op het terras bij het hostal, Ik kom de mensen tegen met wie ik gisteren op het terras van de andere bar zat. Waaronder een jonge vrouw met kort, donker haar en een schelle, schreeuwerige lach, donker van het vele roken. Iedere keer komt haar lachsalvo onverwacht en dondert het aan haar tafel, en schrik ik me steeds een ongeluk. Ik erger me, waarom is ze zo luid? Het meisje dat me gisteren te woord stond, serveert me. Ze maakt oogcontact, glimlacht lief, en raakt me steeds even aan op mijn schouder. Oprechte aandacht. Ik ben ontroerd door haar houding, en hoeveel dat doet met me. Ik voel me gewaardeerd en ze stelt me op mijn gemak. Het doet me denken aan mijn ervaring vorig jaar, op de enige rustdag die ik toen nam. De ober daar maakte ook heel vriendelijk contact, raakte me ook af en toe aan. Ik voelde me toen zo verschrikkelijk alleen en eenzaam. Nu ervaar ik veel meer hoe fijn het is om écht contact te maken. Level 2. Vorig jaar ging het om gezien worden  versus onzichtbaarheid, nu veel meer om verbinding en fysiek contact.

Een zoet gemis

Er zit een stelletje voor me, met hun ruggen naar mij toe. Hij komt naast haar zitten en streelt haar schouder en nek, langzaam maar onmiskenbaar. Zij draait zich naar hem toe en zoent hem teder. Als ze later weglopen, schurken ze tegen elkaar, en legt hij zijn handen op haar billen. De liefde straalt er vanaf. Ik mis Steef. Ik mis het om aangeraakt, vastgehouden en geliefkoosd te worden. Ik mis de knuffels met mijn kinderen, maar ook die van mijn vrienden. Ik heb behoefte aan lichamelijk contact. Precies zoals vorig jaar, maar nu is het verlangen minder schrijnend, minder intens. Omdat ik tegelijkertijd voel dat de liefde er al is. Er is geen angst of onzekerheid dat hier iets in ontbreekt of niet klopt, enkel het uitstel en gemis van de liefde. Dit maakt het gemis op een bepaalde manier ook zoet: de wetenschap dat de liefde straks weer beschikbaar is, en dankbaarheid voor wat er in mijn leven aanwezig is. Het voelt rijk, ook al ben ik zo ver weg van mijn geliefden. En toch zou ik deze tocht ook heel graag samen willen doen met anderen. Met Steef, maar ook wel met vrienden. Ik zie het steeds meer zitten om met Jeroen te lopen volgend jaar en begin langzaam aan het idee te wennen.

Het bericht Spanje gr7 dag 19+20 / 48+49 Teresa de Cofrentes -Cortes de Pallas en Rustdag verscheen eerst op Struin Stories.

Als ik wakker word ziet de wereld er direct een stuk vriendelijker uit. Het is iets magisch dat er ’s nachts een totaal andere wereld tot leven komt dan overdag. In mysteriën gehuld, grotendeels onzichtbaar voor ons mensen. Maar de aanwezigheid van al het leven om me heen is voelbaar, onmiskenbaar. Het is inderdaad een schitterende plek waar ik heb geslapen. Omhuld in de rotswanden, onttrokken aan elk zicht, maar toch relatief vlakbij de bewoonde wereld. Ik pak alles in en wil net beginnen met mijn yoga, als het begint te regenen. Shit! Snel pak ik de laatste dingen in en haal ik mijn regenkleding en regenhoes tevoorschijn. Dan maar geen yoga.

De betekenis van de zwijnen

Ingepakt begin ik aan mijn dag. De buien zijn echter kort, en ik kan mijn regenkleding algauw weer opbergen. De route blijft de kloof volgen, die steeds indrukwekkender wordt. Wederom loop ik hier weer in totale afzondering, ik kom geen levende ziel tegen. Waar zijn de wilde zwijnen die ’s nachts met tientallen om mijn tent scharrelen overdag? Waarom komen die dit jaar zo frequent bij mij buurten? Welke boodschap zit daarin gelegen?

Ik heb opgezocht wat de betekenis zou kunnen zijn van de wilde zwijnen. Het blijkt dat in veel culturen een wild zwijn een positieve associatie heeft. Ik citeer: “het is een krachtig totemdier dat je aanmoedigt moeilijke situaties aan te gaan, je instincten te volgen en de verbinding met de aarde te voelen”. Op een andere plek lees ik: “het zwijn moedigt je aan om je wortels te kennen, op je instincten te vertrouwen en door te wroeten je nieuwe groei te vinden. Het vertegenwoordigt het primitieve, krachtige overlevingsinstinct en de wijsheid die voortkomt uit het confronteren van de duisternis.” Hoe bijzonder! Vorig jaar zag of hoorde ik ze nergens, nu bezoeken ze me heel frequent. Ben ik er nu meer klaar voor? Ik geloof niet in toeval, ik geloof dat alles met een reden gebeurt.

Naar beneden

Na de kloof gaat de route een berg op via één van de rotswanden waar ik lange tijd zicht op had. Eenmaal boven, duikt de route weer steil naar beneden, wat eigenlijk nog veel zwaarder is dan bergopwaarts lopen. Als ik omhoog loop, heb ik grip op waar ik mijn voeten zet. Naar beneden lopen is een aanslag op mijn gewrichten en mijn voeten glijden regelmatig weg met de losse steentjes van het pad. Het is veel vermoeiender en belastend voor mijn lichaam.

Als ik eenmaal beneden ben aangekomen, zie ik nergens meer de routemarkering. Ik check mijn horloge en mijn telefoon. Beiden navigaties zeggen dat ik ingeveer 100m van de route ben verwijderd. Ik besluit af te snijden en zo rechtstreeks mogelijk naar de route te lopen, om weer op de route te komen. Om daar te komen, moet ik 100m door hoge begroeiing en struikgewas lopen, die vaak tot aan mijn schouders reikt. Het gaat heel moeizaam. De scherpe planten bijten zich vast in mijn kleding, tas en zelfs mijn stok.

Weggemaakte routemarkering

Eindelijk kom ik op een nauwelijks herkenbaar paadje en al snel word me duidelijk dat ik weer een oude, in onbruik geraakte route te pakken heb, die dus ook niet wordt onderhouden. Maarja, in teruglopen heb ik ook weinig zin, ik was immers de route al eerder kwijt, dus heb er weinig vertrouwen in dat ik die terugvind. Wat het belang is van onderhoud aan de route ervaar ik kort daarop. De uit de klauwen gegroeide planten links en rechts van het pad is nog mijn minste zorg. Het pad ligt echter vol met omgevallen bomen, takken en stammen, die het op sommige plekken bijna onmogelijk maken om doorheen te komen.

De oude witroodmarkering is hier grijs geverfd, om duidelijk te maken dat dit niet meer het pad is, maar ik heb op dit moment weinig alternatief. Het lijkt erop of er alles aan gedaan is om het pad zo onbegaanbaar mogelijk te maken, als een soort afschrikbeleid. Alle obstakels lijken moedwillig als versperring op het pad gegooid te zijn. Ik duw mijn rugzak voor me uit, klim over een gevalle boom heen, en wurm me in onmogelijke hoeken naar voren toe. Het voelt als een onbedoelde obstacle run waar ik ineens aan meedoe. Mijn knieën trillen in wild protest van de inspanning als ik mezelf aan rotsblokken omhoog trek. Mijn haar zit vol relikwieën uit de natuur en ik neem me voor straks mijn kleding en schoenen te ontdoen van alle takjes, steentjes, prikkels en andere zaken die zich daar hebben verzameld.

Even snikkeren

Na deze frustrerende periode, bereik ik uit het niets een hekje, zoals een veehek of tuinhek. Daarachter ligt een groot, overzichtelijk veld en een soort boerderij. Thank god, ik kan eindelijk even uitrusten en ontsnappen uit deze verstikkende jungle! Boven op de helling plof ik neer, uitpuffend van het recente avontuur. Ik neem de tijd om mijn kleding, schoenen en tas uit te kloppen en mezelf te trakteren op een snicker. ‘Even snikkeren’, maakte mijn jongste dochter er jaren eerder van, als we er allemaal even doorheen zaten en een mentale oppepper konden gebruiken.

Onverwacht gezelschap

Terwijl ik geniet van de zoete chocola, bekijk ik de kaart om me te oriënteren. Hoe loopt de route in godesnaam verder? Het lijkt wel dwars over het terrein van deze boerderij te lopen. ‘Buenos tardes!’ hoor ik ineens luid achter me. Ik schrik op, draai me om en zie een man vrolijk op me afkomen. Door de wind die hier over het open terrein waait, versta ik hem pas als hij bijna bij me is. Ik klop de graspollen van mijn bezwete lijf, en veeg vlug mijn mond af na de snicker. ‘Hoe ben jij hier nou beland?’ vraagt hij met een grote grijns. De man is mijn leeftijd, iets ouder misschien, en ziet er wat verfomfaaid uit, met vettige, zwarte piekharen die alle kanten op waaien en enkele ontbrekende tanden in zijn gebit. Zijn ogen zijn echter vol leven, met een ondeugende twinkeling. Ik voel me direct op mijn gemak. Als ik wijs naar het hekje dat ik net ben doorgekomen, en vertel over de gr7 die ik volg, gaat er een lichtje branden bij hem. ‘Oh de gr7, die ken ik! Wat sportief, dat zou ik nooit kunnen. Het enige wat ik nodig heb hier is marihuana en mijn dieren’ zegt de man, terwijl hij trots zijn hand over het terrein laat glijden, waar ik nu inderdaad dieren onderscheid. Schapen, paarden, geiten… ‘Heb je wat nodig? Kom, ik haal wat fruit, en water natuurlijk. Kom, dan laat ik de dieren zien. Heb je het niet koud? Zet die tas maar neer, neem pauze! Wauw, zo’n zware tas en zoveel wandelen, ik zou het niet kunnen. Madre Mia!’ fluit hij tussen zijn overgebleven tanden.

Opvangcentrum voor dieren

‘Dit is een opvangcentrum voor dieren die iets mankeren. We werken hier met vrijwilligers en verblijven om toerbeurten steeds een paar maanden hier, weg van de drukte en de stad. Enkel natuur en de dieren, dat is wat mij gelukkig maakt! De steden zijn me te druk, hier vind ik mijn rust’. Ik kan me er alles bij voorstellen. Ik ervaar het leven in de randstad ook in toenemende mate als te druk, en ik herken ook de rust die ik vind in de natuur. Ik neem het terrein in me op terwijl mijn nieuwe vriend binnen fruit en water voor me haalt. Nu pas zie ik de verschillende dierenverblijven, en de grote verscheidenheid aan dieren. Een dik bruin schaap stoot ineens tegen mijn been, en snuffelt nieuwsgierig aan me. Ik schrik, maar als ik de bruine rastaharen van deze grote goedzak zie, maakt de schrik plaats voor vertedering, en ik kriebel het schaap over zijn kop.

Een uitgeleide naar het vervolg van mijn route

‘We vangen de dieren op die afgedankt worden, of die niet goed genoeg zijn. Anders worden ze afgemaakt, maar hier hebben ze een goed leven’ legt de vrijwilliger uit terwijl hij met appels en mandarijnen naar buiten loopt. ‘De gr7 loopt daar weer verder, maar dan moet je door de dierenverblijven. Ik zal met je meelopen, om de dieren rustig te houden. Ze zijn angstig, snap je, veel van hen zijn getraumatiseerd. Als ik bij je blijf, dan blijven ze rustig.’ Hij neemt me mee door de hokken, terwijl hij de dieren aanwijst en benoemt. Paarden, koeien, ganzen, andere vogels, honden… We lopen richting de grote bergketen die de boerderij flankeert. Dankbaar voor deze bijzondere ontmoeting en het warme welkom neem ik afscheid met een hand en wederzijdse gelukwensen. Hij zwaait me uit als ik met een nieuwe fles water en hernieuwde motivatie de gr7 verder op wandel.

Verder over het verkeerde pad

Helaas loop ik nog altijd op het oude, in onbruik geraakte pad. En de toestand van het pad wordt van kwaad tot erger, kom ik al snel achter. Het pad vanaf de boerderij loopt als het ware ‘dood’ tegen een rotswand aan. De weg gaat wel verder naar rechts, langs de rotswand, maar mijn route geeft duidelijk aan dat ik rechtdoor moet, óver de rotswand heen. Een beetje in de war check ik nog eens of ik het wel goed zie. Op de berg kan ik inderdaad een smal, zeer steil paadje ontwaren, niet meer dan een wildpad. Ik neem een diepe teug adem en spreek mezelf toe. ‘Er zit niets anders op. Met dit bijltje heb ik wel vaker gehakt, dus let’s go!’. Met een kleine aanloop om wat momentum te creëren, stiefel ik het paadje op, enigszins naar voren gebogen om te voorkomen dat het gewicht van mijn tas mij achterover trekt.

Botten op het plateau

Ik volg het rotspad verder bergopwaarts, dat op sommige plekken nauwelijks te onderscheiden is van de rest van de omgeving. Soms loop ik op goed geluk maar verder omhoog, over rotsen en stammen heen klimmend. Tot ik op een soort stenen richel kom, met links van me een verticale rotswand waar ik onmogelijk omhoog kan komen, tenzij ik zou bergklimmen. Rechts van me is een steile afgrond. Het smalle plateau waar ik op sta, loopt naar mijn smaak veel te schuin naar beneden. Één uitglijder, en ik lig onderaan de berg. Mijn hart klop in mijn keel, dit is echt doodeng! Wat niet meehelpt, is dat ik de richel bezaaid zie liggen met botten. Blijkbaar zijn er dierenlijken naar beneden gevallen en hier de afgelopen jaren verder verteerd. Een morbide setting. Toch moet ik een weg naar boven zoeken, en klim ik op grote rotsblokken die me uiteindelijk langs de steile rotswand over de bergtop heen helpen.

Waar is Wally

Opgelucht haal ik weer adem, terwijl mijn handen nog trillen van de spanning. Ik heb het overleefd! Ik ben weer op veilig terrein! Hier loop ik op een vlak bergplateau, en volg nu een groen-wit markering. Hoe verzin je het, dat je groen-wit gebruikt in de natuur waar het overal groen is. Een soort Waar is Wally. Tot mijn vreugde loop ik gelukkig al vrij snel weer op het goede, nieuwe pad van de gr7. Hier in het open terrein heeft de krachtige wind weer vat op me, en zorgt daarmee voor een nieuwe uitdaging door een aantal keer mijn pet van mijn hoofd te blazen. Met deze wind is het onmogelijk om mijn tent op te zetten. Inmiddels passeer ik bijna de 1000m grens, en volg ik de gr7 een poosje slingerend omlaag, om daarna al snel opnieuw omhoog te gaan.

De regen komt dichterbij

Gezien het tijdstip en de gemaakte kilometers, wil ik een kampeerplek vinden. Ik speur de kaart af op zoek naar geschikte plekjes en zet mijn zinnen op een huisje met een ruïne op de kaart. Mogelijk kan de ruïne wat beschutting geven tegen de wind. Maar tot die tijd loop ik nog steeds omhoog, met naast me het uitzicht over het dal en de bergen waar ik eerder die dag overheen ben geklommen. Het is een schitterend gezicht, vooral als de wolken boven het dal hun regen loslaten, die als een subtiele neveldouche over de vallei eronder valt. De zon schijnt tegelijkertijd ook nog een beetje, en ik stond nog altijd droog, terwijl de regen langzaam naar me toe beweegt. Een prachtig gezicht. Snel pak ik ook mijn regenjas, die ook helpt tegen de kou, want op deze hoogte en met de straffe wind koel ik behoorlijk af nu.

Eind goed, al goed

Als de regen mij bereikt, vind ik het pad dat van de route afbuigt, richting de ruïne. Helaas ligt de grond rondom het huisje en de ruïne bezaaid met brokstukken, en is het terrein nog steeds blootgesteld aan de wind. Maar iets verderop valt mijn oog op een lager gelegen veldje met wat olijfbomen, die zowel uit het zicht ligt, maar, nog belangrijker: uit de wind! Dit is een meevaller die ik absoluut niet meer had verwacht, en intens dankbaar zet ik mijn tentje op, waar ik direct in kruip. Met extra warme kleding geniet ik van mijn premium spot en het ‘eind goed, al goed’ gevoel dat me kan vervullen na een dag vol avontuur in mijn eentje. Ik heb het niet alleen koud door de vermoeidheid en de honger. Het werd écht koud die nacht.

Het bericht Spanje gr7 dag 17 / 46 Vallada – Bolbaite verscheen eerst op Struin Stories.

Het komt altijd goed. Soms meer, of misschien vooral op die momenten dat je het nog het minste verwacht. Of als de geest open is, zonder verwachtingen. Zonder oordelen, als een lege boot. Noem het trail magic, trail angels, synchroniciteit. Mijn ervaring is dat deze ervaringen zich toch vooral voordoen door het pad te bewandelen, in letterlijke en figuurlijke zin.

Eeuwige haast

Vandaag wandelen we van de camping af, onze rugtassen op onze rug. Dit keer te voet, in tegenstelling tot gisteren, toen we met de auto naar Ljubljana reden voor de start van onze voettocht. De zon komt al vroeg door, en warmt de aarde in rap tempo op, waar het kwik al snel de 32 graden aantikt. Met onze huisjes op de rug lopen we de heuvel af, waar de camping zich bevindt. De camino loopt namelijk veel lager, in de buurt van de A2, waar de route meerdere keren over- en onderdook duikt. Vanmorgen begon ik de dag sacherijnig, met een boze bui  tijdens het opbreken. Ik erger me eraan als iedereen tijdens het opbreken zijn snor lijkt te drukken en een ander het werk laat opknappen. Na een, laten we zeggen, pedagogisch momentje keerde de rust gelukkig snel weder, en kon ik me wat meer ontspannen. Het is voor mij ook een oefening in het loslaten van mijn haast. Knap lastig kan ik vertellen.

Kwispelend lijf

Gisteren liepen we zonder bepakking, maar voelde ik na de lunch mijn kuit trekken die nog enkele uren op spanning bleef staan. Ook voelde ik sinds lange tijd ineens mijn knie weer. En nu, terwijl we met bepakking lopen, voel ik me fit en sterk. Mijn lichaam voelt soepel en als een kwispelende hond ga ik van start, blij dat we echt vertrokken zijn! We dalen af naar het eerste dorp en spotten de kerk, maar helaas is hier geen stempel. We komen in de buurt van de A2, en buigen en weer vanaf, de bossen in. De sporen van de recente overstromingen zijn hier duidelijk zichtbaar: ontwortelde bomen, diepe geulen in de grond, moddersporen, weggeslagen stukken aarde, en overal ligt de grond bezaaid met meegesleurde takken, stammen en andere rommel.

Overstroming en stormschade

Het pad is soms compleet weggespoeld, en noodgedwongen zoeken we een alternatief pad, waar we uiteindelijk tegen een steile wand omhoog moeten klimmen om weer op de route te komen. Dat is nog een uitdaging met zware tassen. Mijn voeten glijden weg, en ik zoek houvast in de losse aarde en kleine plantjes, die ik er onbedoeld uittrek om grip te vinden. De helling ligt bezaaid met afval, stenen, aardappels en stormschade. Na een halfuur ploeteren, waarbij onze schoenen inmiddels vol aarde en steentjes zitten, bereiken we eindelijk de weg bovenaan de helling, waar we direct naast de eerste kerk mét stempel uitkomen. In de schaduw van de kerk legen we onze schoenen, en kloppen het vuil van onze lijven.

Best of both worlds

We drinken water en komen even op adem, terwijl we door het traliewerk het kleine kerkje in spieken. De kerkjes zijn hier vaak in pasteltinten pleisterwerk afgewerkt. Sowieso word ik altijd blij van de vrolijk gekleurde huizen in de Balkan, en vaak keurig onderhouden tuintjes en groenpercelen. Ik weet nog dat dat één van mijn grootste verrassingen was toen ik kennismaakte met Oost-Europa. Heel anders dan het beeld van grauwe betonnen flats, het stereotiepe beeld dat vaak wordt geschetst. Deze kom ik vaker tegen bij mij om de hoek in de randstad, dan hier in de Balkan. Misschien heeft Slovenië wel het beste van twee werelden: het kleine landje heeft maar weinig inwoners en daarom geen massale steden of industrie. Het hoort wel bij de EU, en is daarom qua infrastructuur vergelijkbaar met Oostenrijk en Duitsland. De natuur is gelukkig nog heel ongerept en veelal onontdekt, en de cultuur juist sterk beïnvloed door de Oostelijke buren, met hun gastvrijheid en behulpzaamheid als vanzelfsprekende kernwaarde.

De camino leeft hier

Na een korte pauze lopen we verder, van dorpje naar dorpje, met overal mooie vergezichten. Met de rugzakken op, oogsten we veel nieuwsgierigheid bij de dorpelingen, die nieuwsgierig een praatje met ons aanknopen om erachter te komen wat we doen. De camino leeft hier bij de mensen, we krijgen vaak een ‘buen camino’ in het Sloveens toegewenst, wat we pas na een aantal keren begrijpen. Aan de gevels van de huizen langs de route zijn schelpen geschilderd, opgehangen of andere versiering aangebracht in de tuinen ter ere van de pelgrimstocht. Erg leuk om te zien. Het barst van de kruizen langs de route, en de kleine kapelletjes, waar steevast wel enkele kaarsen branden en verse bloemen te vinden zijn.

Klooster van Sticna

We wandelen Sticna in, waar we het kolossale klooster al van verre zien. Het liefst zouden we hier een bezoekje brengen, maar we hebben de pech dat we niet op de bezoektijden aankomen. Wel kunnen we een stempel halen en schrijven we een berichtje in het gastenboek. Een monnik begroet ons en maakt kort een praatje met ons, om ons ook een goede reis te wensen. Ik heb altijd een zwak voor kloosters, ik vind het kloosterleven fascinerend, en ergens ook aantrekkelijk, en fantaseer over hoe de mensen hier hun dagen doorbrengen, hoe hun leven eruit ziet.

29km stiefelen

Na Sticna lopen we het volgende dorp in, waar we een Tus Market (supermarkt) tegenkomen om een lunch te scoren. We maken een plasstop bij een andere kerk, lopen een paar keer verkeerd voor we de goede route weer terugvinden en blijven weer in de buurt van de grote weg. In plaats van de geplande 18km blijkt de navigatie er zijn eigen berekeningen op na te houden, en maken we in plaats daarvan maar liefst 29km. Ik heb een vermoeden dat mijn gps alleen hemelsbreed de afstand meet, in plaats van de werkelijke wandelkilometers. Helaas heb ik geen andere gpx van de route, dus zullen we het er voorlopig mee moeten doen.

Zoeken naar een slaapplek

Onderweg proberen we nog een paar keer te bellen naar de enige optie voor accommodatie onderweg, maar er wordt nog steeds niet opgenomen. Ik vermoed dat ze zelf op vakantie zijn. Er zijn geen andere opties, dus lopen we verder. Rond 18u vinden we onze derde stempel in het laatste dorp van die dag, zo’n 3km vóór de enige optie qua accommodatie. We zien een huis met ruime tuin, en bellen aan om te vragen of we in de tuin mogen kamperen, maar niemand doet open. We laten het dorp weer achter ons, en duiken de bossen in, waar we nog wat extra hoogtemeters meepakken. Door slechte gps ontvangst maken we de nodige extra meters, en moeten we steeds het juiste pad terug zoeken. Ook in dit bos zijn de sporen van de stormen afgelopen week zichtbaar. Dikke lagen modder bedekken de grond, als gevolg van de overstromingen. Steef is er klaar mee, zijn voeten doen zeer en hij heeft het zwaar. Hij stelt voor hier terplekke de tent op te zetten. Maar zo dichtbij de eindbestemming wil ik toch even gaan kijken, mocht er inderdaad niemand zijn, kunnen we altijd nog terug het bos in.

Koud bier en verse pizza

Na wat voelt als een eindeloze tijd komen we in een gehucht aan, een paar huizen op een heuvel, waar we pal tegen het adres aanlopen van de accommodatie. Een man begroet me, maar spreekt geen woord Engels. We gebaren dat we willen slapen, of dat hier kan? Twee vrouwen achter hem knikken, en springen direct in de benen. Ineens is iedereen om ons heen in de actie. De vrouwen slepen met beddengoed naar een huisje naast hun huis, en we krijgen blikjes koude limonade en bier in onze handen gedrukt van de man, en worden neergezet aan tafel voor het huis. De dochter spreekt een paar woorden Engels, en maakt duidelijk dat ze pizza’s in hun houtoven zullen bakken, maar dat het nog wel even zal duren. We krijgen een schattig huisje met eigen badkamer, een douche, slaapzolder met genoeg matrassen en schoon beddengoed, wat heerlijk!

Magische avond

Een voor een genieten we van de weldaad van een douche en de luxe dat we vanavond in een echt bed kunnen slapen. Vanaf de picknicktafel voor het huis kijk ik recht op een minuscuul kerkje, boven op de heuvel, die in de avondschemering in zachtroze, oranje en paarse tinten oplicht tegen de steeds donkerder wordende hemel erachter. Het is een magisch gezicht. Als de hete pizza’s worden geserveerd, smaken ze als de meest verrukkelijke pizza’s die we sinds lang op hebben. Wat een groot geschenk dat we hier toch terecht konden, wie had dat gedacht! Dit was weer een prachtige dag.

Het bericht Jakobovo Pot: van Visnja Gora naar Gombisce verscheen eerst op Struin Stories.

Ik slaap niet goed, door het plakken en zweten, en ben dan ook blij als de wekker gaat. Het is nog schemerig als we opstaan en de tenten opbreken en inpakken. Al om 8u zijn we gereed en beginnen we aan de eerste van vele, véle hoogtemeters vandaag. We hadden gisteren al uitzicht op de berg die we vandaag gaan beklimmen, en dit blijkt geen kleintje te zijn. We maken maar liefst 1200 hoogtemeters en ruim 30 km vandaag. Gelukkig wisten we dat niet van tevoren, anders hadden we er waarschijnlijk niet eens aan begonnen. Ons plan is om in 2 dagen naar Bosanski Petrovac te lopen, zo’n 50km verderop. Maar door de hoogtemeters schieten we totaal niet op! We lopen vaak maar 2km per uur, een slakkentempo. Ik reken in stilte uit waar dat op neerkomt en spreek mijn zorgen maar niet hardop uit.

Stilte en slangen

Als we eenmaal boven aan de berg komen, lopen we over prachtige hoogvlaktes. Overal  waar we heen kijken, worden we omringd door natuur, heuvels, wuivend groen, geel en goud gras. Er is geen huis of sterveling te zien. Er heerst een totale stilte, wat bevreemdend aandoet. Ik ben gewend de vogels te horen fluiten in de zomer, of insecten te horen zoemen, fladderen of krekelgeluiden te horen maken. hier in Bosnië is het anders, de stilte ligt als een dikke deken over de natuur heen, alsof iemand op de mute knop van de wereld heeft gedrukt. Ik kan me niet herinneren dat ik ergens zo’n bizarre stilte heb gehoord. Ik gebruik mijn stok om deze in de grond voor me te prikken en te kloppen en vegen door het hoge gras voor me. Hier in Bosnië wonen talloze slangen, en ik ben me ervan bewust dat de kans aanwezig is dat we deze tegenkomen. Ze verstoppen zich ook graag in het gras, dus probeer ik zoveel mogelijk te stampen met mijn voeten en stok om ze alvast te waarschuwen zodat we niet op ze gaan staan.

Even snickeren

Meia heeft even een knakmomentje terwijl we verder stijgen op de berg. Ze heeft het warm, alles doet zeer en het continue stijgen ontmoedigd haar. We pauzeren in de schaduw om te ‘snickeren’ zoals Signe deze boostmomentjes heeft genoemd. Onze doorweekte t-shirts trekken we uit en hangen we over de takken om te luchten. Na voldoende water en afkoelen in de schaduw voelt iedereen zich weer een stuk beter en vervolgen we onze weg. Fosse komt naast me lopen. ‘mam, zullen wij ook eens een wandeltocht samen maken?’ Hij heeft duidelijk de smaak te pakken en geniet van de tocht. Mijn hart maakt een sprongetje, want wat is er leuker dan wanneer je kind net zo enthousiast is over jouw passie als jijzelf?

Bier in the middle of nowhere

De ene vallei volgt op de andere en uiteindelijk lopen we in een natuurgebied waar her en der een vakantiehuisje staat. Elke kans grijpen we om ons water bij te vullen. We hebben geluk, bij één van de hutjes zijn mensen bezig met hout hakken en andere werkzaamheden, en krijgen we een gekoelde fles water mee. We lunchen in de prachtige natuur, waar ik noodles maak, en we met elkaar brood met tonijn, plakjes worst en noten verdelen. Een uurtje later passeren we een ander huis, waar Steef nieuw water vraagt, en we naast volle flessen ook een blikje bier toegestopt krijgen. Lachend en dankbaar lopen we verder, een biertje in de the middle of nowhere! We dalen en stijgen verder, heuvel na heuvel, vergezicht na vergezicht.

We ruiken geurende bloemen en kruiden, en zien exotische exemplaren die we nooit eerder hebben gezien. De kilometers rijgen zich aaneen. Gelukkig stijgt het niet meer zo steil waardoor ons tempo hoger ligt nu. Ondertussen speur ik de omgeving af naar een geschikte kampeerplek, maar dit gebied leent zich allerminst om de tent op te zetten. op mijn horloge zoek ik de omgeving af naar een vlakte of bebouwing waar we kunnen kamperen, maar de openbare weg is nog een eind weg.

Synchroniciteit in de praktijk

We komen op een kruising van modderweggetjes waar we even pauzeren. Steef zit er een beetje doorheen, hij heeft last van pijntjes en weinig zin meer. Ook bij de kinderen begint de afstand zijn tol te eisen. Ons water gaat continu veel harder op dan we willen vanwege de hitte, waardoor we een chronisch tekort ervaren. Ik open een zakje zoute pinda’s voor een mentale boost terwijl ik in stilte bedenk hoe we met het watertekort moeten omgaan. Op dat moment komt er out of the blue een stoet 4×4 jeeps voorbijrijden. Meia springt direct op en zwaait met haar armen om de Tsjechen te laten stoppen. Dapper vraagt zij direct om water, en met succes: de achterklep gaat open waar voor ons een fles water wordt gepakt. Hoe bijzonder is dit! Iedere keer wanneer we iets nodig hebben, komt het bijna als vanzelf op ons pad. In dit geval zelfs letterlijk. Het is de ervaring die ik al zo vaak heb gehad tijdens de trektochten. The trail provides, wordt ook wel gezegd. Ik zie het vooral als een synchroniciteit: op het moment dat je je intenties en doelen helder hebt, helpt het universum een handje om dat te bewerkstelligen. Prachtig hoe dat werkt. Als we hier niet hadden gepauzeerd, hadden we de zeldzame voorbijgangers gemist. Toeval bestaat niet.

Spelletjes onderweg

Met extra water gaan we met meer vertrouwen verder, maar iedereen is er intussen wel klaar mee. het loopt al tegen 18u en het einde van de route is nog steeds niet in zicht. We proberen de motivatie erin te houden door samen vakantieherinneringen op te halen, spelletjes te doen en muziek te luisteren. Spelletjes die we vaak lopend doen zijn bijvoorbeeld woordslangen: dieren noemen, waarbij de laatste letter de beginletter van het volgende dier is. Of raadspelletjes: een voorwerp of mens in gedachten nemen en de ander hier vragen over laten stellen waar je alleen met ja en nee op mag antwoorden. Of gewoon gesprekjes aan de hand van vragen zoals ‘wat is je favoriete plek, waar wil je echt nog eens naartoe in je leven, welk beroep lijkt je leuk en waarom, etc.’

Nieuwe hoop en uitgestelde teleurstelling

We lopen intussen al uren door een bosrijk gebied, zonder veel uitzicht op de omgeving. Af en toe heb ik een beetje bereik, en benut ik die momenten om even op google maps te kijken. Volgens google zit er op 5,4km afstand een restaurant! Opgetogen en met hernieuwde hoop op een afsluiting van de avond met een lekkere, comfortabele maaltijd, zetten we de pas er weer in. Na zo’n 20min doorlopen kijk ik opnieuw en zie tot mijn schrik dat we verkeerd zijn gelopen. Shit! Hoe kan dat nou, we zijn geen afslag gepasseerd, die er volgens google maps wel zou moeten zijn. We lopen terug om deze te zoeken, maar op het punt dat deze volgens google zou moeten zijn, is er niks anders dan struikgewas, bomen en begroeiing. Als hier al ooit een pad is geweest, dan is dat al deccenialang overwoekerd. We hebben geen andere keus dan terug te keren naar de originele route en om te lopen richting de bewoonde wereld.

Geen water, wel bier

Van de vrolijke stemming van zonet is maar weinig over. Het is ineens alsof we met tegenwind door de stroop lopen. Iedereen zucht en raakt wat in zichzelf gekeerd. Ineens hoor ik ergens een auto in de verte, en even later zien we inderdaad de grote weg een stuk lager liggen, verderop. Maar langs de doorgaande weg is geen huis of andere bebouwing te zien. Het is enkel een provinciale weg door de bergen. Met onze blik speurend naar opties, worden we opgeschrikt door een grote, blaffende hond die ineens vanuit het struikgewas op ons af rent. Onze Mali twijfelt geen moment, en rent op zijn korte pootjes heldhaftig op de grote hond af. Door het geblaf heen, hoor ik ook een mannenstem roepen, hij lijkt de hond terug te roepen. Een man! Dan moet er een huis vlakbij zijn, of een auto! Ik zie een man bij een klein hutje staan, links van ons pad. Ik versnel mijn pas en vraag of hij water heeft. De man schudt ontkennend, maar trekt in dezelfde beweging triomfantelijk een groot blik bier tevoorschijn: ‘ik heb wel bier!’.

Opnieuw een knakmomentje

Ik weet niet of ik moet lachen of huilen. Geen water. We vinden eindelijk een levende ziel, maar hebben alsnog een probleem voor de nacht. Ik heb me tot dat moment sterk gehouden. De kinderen en Steef hadden het zwaar. Ik probeerde de sfeer erin te houden, door te zetten, te motiveren. Maar nu, terwijl de schemering inzet en ik uit al mijn opties ben, weet ik niet meer wat we nog kunnen doen. Marko, de jongen bij de hut, blijkt de toegang tot het bos te bewaken, om te controleren op illegale houtkap. Hij slaapt in een provisorisch hutje, zonder verdere voorzieningen, en lijkt te leven op blikken bier. Ik kijk het terrein waar zijn hut op staat rond. Het is vrij vlak, maar bezaaid met rotzooi, losse boomstronkjes, takken en andere dingen. Er staat een olievat dat uitpuilt van het afval. Een paadje loopt dieper het bos in naar een houten hokje, ik vermoed een plek die moet doorgaan als toilet.

Kamperen bij Marko

‘Kom op, drink tenminste een biertje met me mee’ dringt Marko aan. Ik heb dorst en het bier lonkt, het is tenslotte vocht. Dan kunnen de kinderen ons resterende water gebruiken. We hebben in ieder geval genoeg voor vanavond en morgenochtend als we zuinig doen. Wat er ook gebeurt, we zorgen er altijd voor minstens 3 liter voor ons vijven achter de hand te hebben. Dat komt nu goed uit. We vragen Marko naar huizen in de buurt, waar we water kunnen halen, maar die opties blijken er niet te zijn. Het restaurant dat ik op google zag, is hier nu zo’n 7km vandaan. Te ver voor vandaag, maar prima om morgen naartoe te lopen om ons water bij te vullen. ‘Kunnen we misschien hier onze tent opzetten?’ vraagt Steef aan mij. Ik kijk rond. Als we wat hout wegrollen, is er misschien net plek genoeg voor onze tentjes. We wagen het erop.

Fikkie stoken en spek roosteren

Marko is dolblij met onze vraag of we mogen blijven kamperen en werpt zich direct op als een avondprogramma vol entertainment. Zo te horen is dit blik bier niet zijn eerste van vandaag, maar Marko blijft ontzettend vriendelijk en gastvrij en weet de kinderen nieuw leven in te blazen door zich te ontpoppen als een ware kindervriend en ze mee te nemen om een vuurtje te maken waarboven we spek roosteren die hij van huis heeft meegenomen. Hij deelt zijn eten met ons: brood en spek, en zijn dierbare bier. Ik verbaas me over de energie die de kinderen ineens weer ergens vandaan hebben getoverd. Ze kletsen en bewegen energiek met Marko, helpen de boomstronken wegrollen bij de kampeerplek en het vuur aanmaken terwijl wij de tenten opzetten. Ongelooflijk wat een veerkracht kinderen hebben.

Waar zij hun pijntjes en vermoeidheid op slag lijken te zijn vergeten, overvalt de vermoeidheid mij ineens. Ik ril, mijn kuiten zijn erg verbrand en doen zeer, ik ben kapot en heb dorst. Ondanks de inspanningen heb ik totaal geen honger, dus drink ik vooral en wil dan zo snel mogelijk mijn bed in om te slapen. Steef maakt pastamaaltijden klaar, laat er ééntje aanbranden, waardoor we nog minder water overhouden. Met moeite eet ik een paar hapjes voor ik dankbaar afscheid neem van Marko, die nu duidelijk op zijn praatstoel zit en blij is met de aanspraak die hij heeft.

Een tegenvaller…

Ondertussen zoek ik mijn oplaadkabel van mijn horloge, waar onze gps route staat. Ik graai in mijn tas, maar het kabeltje zit niet in mijn bovenvak waar hij hoort. Ik probeer de andere vakjes, mijn jas- en broekzakken… oh god… ik kom de tent weer uit: ‘de oplaadkabel is weg’. Steef en ik keren we de tassen binnenstebuiten, zonder succes. Mijn hart klopt in mijn keel, en de tranen springen in mijn ogen. Mijn horloge is onze lifeline, onze navigatie! Zonder horloge kunnen we niet lopen! Ik breek mijn hoofd over de plekken waar ik hem heb gebruikt en kom uit op de tuin waar we vanmorgen zijn vetrokken: ik weet dat ik hem de dag ervoor op de picknicktafel heb gebruikt. Shit! Zou hij daar nog liggen? Hoe komen we daar nu terug? En wat nou als hij daar niet ligt? Zou deze garmin kabel wel te koop kunnen zijn in Bosnië? Ik heb nog nergens een elektronicazaak gezien hier. Ik kan wel janken, hoe is dit mogelijk! Als ik mijn horloge niet kan opladen, kunnen we niet verder en moeten we onze tocht noodgedwongen afbreken. Steef stelt voor dat we gaan slapen en morgen verder kijken. Het is donker nu, misschien ligt hij wel ergens op de grond. Misschien heeft Marko een idee.

Het bericht Trektocht door Bosnië: Drvar naar Ostrelj verscheen eerst op Struin Stories.