Het is nu 10.14u en ik ga zo naar de bushalte. Ik mag de bus niet missen, want ik moet hierna nog een trein hebben naar Valencia. Dit soort momenten maken me altijd zenuwachtig, ook al komt het altijd wel goed. Het is zo bijzonder, dat ik nu tijdens het reizen ineens veel meer ontmoetingen heb. Op het treinstation snapte ik weinig van de kaartjesautomaat, waar ik mijn telefoonnummer moet opgeven om het ticket te kunnen betalen, maar dit lukt niet. Ik kijk zoekend voor hulp om me heen en zie een jonge jongen, die ik om hulp vraag. Hij blijkt een Franse student te zijn die tijdelijk in Spanje is voor een studieproject. Hij heeft hetzelfde kaartje nodig, maar loopt tegen hetzelfde probleem aan. We besluiten het erop te gokken en te proberen in de trein een kaartje te kopen bij een conducteur. De trein heeft vertraging, dus staan we nog een tijd met elkaar te kletsen. Hij studeert geschiedenis, meer specifiek de 19^e -eeuwse Spaanse geschiedenis waar hij de afgelopen weken onderzoek naar deed hier in Spanje. Maar nu is het voor hem ook tijd om huiswaarts te gaan.

Vertraagde trein

Net als ik vind hij het reizen met OV spannend. Alleen vandaag al heeft hij ruim 2 uur op een bus gewacht die niet op kwam dagen en ook zijn heenreis verliep slecht. Het is dus geen vanzelfsprekendheid dat mijn reis tot nu toe voorspoedig verloopt. Terwijl we wachten, vertel ik over onze plannen in Slovenië, waarop hij beaamt dat mensen tegenwoordig steeds meer behoefte hebben aan plekken van rust. Retraites zijn niet voor niets zo populair nu, volgens hem. Intussen rolt de trein met vertraging het station binnen en nemen we afscheid van elkaar. Ik zoek een plekje tussen de massa mensen en zoek de conducteur om uit te leggen dat een kaartje kopen niet ging. Van zijn antwoord begrijp ik weinig, maar ik maak eruit op dat het wel goed komt: ‘tranquilo’, verzekert hij me met een grote glimlach. Uiteindelijk heb ik niks betaald en stap ik uit in Valencia, waar nu geen bergen maar betonnen gebouwen hoog boven me uit torenen.

In de grote stad

Ik laat me meevoeren door de stroom mensen en kom uit op een plein, waar ik een bankje vind om mijn spullen te herorganiseren en wat te eten. De jongen naast me heeft een bakje verse paella, en een zachte blik waarmee hij me nieuwsgierig gadeslaat. Een poel van kalmte midden in de drukte van deze hectische, moderne stad. Naast me en bij mijn voeten liggen inmiddels kledingstukken, tasjes en etenswaren verspreid, als een voorbijganger me ineens vraagt of ik een foto wil maken van hem. ‘Eh… ja, momentje…’ Ik kijk wat vertwijfelt naar mijn tas en spullen die nu half open liggen bij de bank. De drukte en veelheid van de grote stad overweldigen me bijna. Zodra ik opsta om foto’s van de man te maken, neemt een oude man pontificaal plaats op mijn plek, pal naast mijn spullen.

Is dit een valstrik?

Ik probeer mijn aandacht te verdelen tussen het maken van de foto’s en het in de gaten houden van mijn spullen, en geef de telefoon daarna terug aan de man. Hij is echter niet tevreden over mijn resultaten, en wijst me directief waar ik moet gaan staan om de beste #instafamous likes te scoren. Ik zucht en zet tegen mijn zin in een paar stappen bij mijn spullen vandaan. Is dit een grap, een valstrik? Hoort die oude man misschien bij de man van de foto en zijn ze van plan me te beroven? Ik ben nog geen 10 minuten in de grote stad en ik ben alweer helemaal terug gezogen in de hectiek van deze wereld. Uiteindelijk is mijn veeleisende tiktokker tevreden over mijn herkansing, en wurm ik daarna mijn billen stoïcijns naast die van de oude man. Misschien wordt de boodschap zo wel duidelijk. Ik ga verder waar ik gebleven ben, en prop wat spullen mijn tas in en beleg een broodje met zweterige restjes salami. De oude man heeft de hint eindelijk begrepen, en houdt het voor gezien, waarna ik opgelucht ademhaal.

Paella

“Where are you from?” vraagt de paella jongen terwijl hij me met heldere, kalme ogen opneemt. Ik voel me direct een stuk beter. Zijn aanwezigheid stelt me op de een of andere manier op mijn gemak. We eten samen onze lunch, terwijl hij vertelt dat hij uit Zweden komt, maar in Madrid woont en werkt als projectmanager. In tegenstelling tot mij, komt hij naar Valencia om de grote stad te ontvluchten. Ik verslik me bijna als hij dat zegt: “is dit dan geen grote stad?”. Valencia is een stuk kleiner, verzekert hij me. “En je moet echt eens de paella proberen! Dit is de stad van de rijst, en de paella is hemels”. Ik neem me voor die volgend jaar te gaan proeven, als ik hier weer terug kom. We spreken over onze thuislanden, de verschillen met Spanje, over hiken en ons werk. Het voelt vertrouwd en geruststellend. De Zweedse jongen likt zijn vingers af, gooit het papieren bakje in de prullenbak en zwaait me gedag. Ineens ben ik alleen op het bankje, alleen in deze grote stad. Het voelt teveel om nu de toerist uit te hangen na al die weken. Misschien volgend jaar.

Begin

De gejaagdheid van de zakenmensen hier vormt een groot contrast met het trage ritme van het wandelen. Wat ongelooflijk dat het erop zit. Vanavond vlieg ik naar huis. Ik kijk er naar uit om weer compleet te zijn met mijn gezin, om er te zijn voor Steef en zijn werk. Ik heb geen antwoord op de vragen rondom mijn werk, behalve één: begin, en vertrouw op wat je wilt doen. De rest zal volgen. Ik denk er dus nog maar niet teveel over na, het pad zal zich vanzelf wel ontvouwen, zoals het hier ook gedaan heeft.

Het bericht Spanje gr7 dag 28 / 57 Montanejos – Valencia – Huis (terugreis) verscheen eerst op Struin Stories.

Hoewel ik moe ben, heb ik moeite om die nacht in slaap te vallen en lig ik te draaien en woelen. Ik zie het 2u worden voor ik eindelijk de slaap vat. Als de wekker gaat, besluit ik daarom rustig aan te doen. Deze ochtend maak ik een trage start. Ik lig nog lekker en geniet van het fijne plekje. Het is nog heel mistig buiten mijn tent en ik voel weinig haast om eruit te komen. Als het licht genoeg is, kruip ik uit mijn tent en ontbijt ik aan een van de picknicktafels. Vandaag is het zo’n 21km tot aan Rebollar, dat is prima te doen, dus ik haast me niet.

Code geel

Het loopt al tegen 11u als ik mijn weg vervolg. Ook vandaag is het weer mistig en bewolkt. Het weerbericht geeft code geel af voor regen vandaag en morgen. Maar het geluk is die dag met me, waardoor de meeste regen naast me valt. Ik zie de regen uit de wolken vallen, soms maar enkele meters verderop, en iedere keer is mijn regenkleding overbodig. De regenachtige dag laat de temperatuur ook flink dalen. De paden zijn vandaag tienduizend keer beter begaanbaar in vergelijking met gisteren. De 800 geplande hoogtemeters zie ik op deze manier ook prima zitten. In plaats van los grind stap ik op grote stenen en loop ik geleidelijk omhoog.

Overpeinzingen over bagage en materiaal

Terwijl ik wandel, reflecteer ik op de spullen die ik bij me heb, in het bijzonder mijn stok. Ik lees een boek van iemand die de camino loopt en de stokken uiteindelijk vergeet, maar ze toch maar weer ophaalt. Op de een of andere manier kan ik niet goed met 2 stokken tegelijk lopen. Motorisch is dat een ding, ik struikel over mijn voeten en stokken, en daarmee vorm ik alleen maar extra risico’s. Dus ik wandel met één stok. In mijn jeugd tijdens wandelingen op vakantie wandelde ik ook altijd met één stok. Het is misschien ook maar wat je gewend bent. Is het niet ook logischer, vroeger liepen mensen toch ook maar met één stok? Zo’n houten, waar je die metalen pinnetjes op kon verzamelen. En oude mensen zie ik ook nog steeds maar één stok gebruiken.

Trouwe metgezel en wapen

En die stok, dat is intussen een trouwe, onmisbare metgezel geworden tijdens mijn hikes. Het helpt me mezelf omhoog trekken de berg op, het geeft me balans als ik afdaal. Het is mijn wapen die ik in de buurt houd als ik ga slapen. Zeker in de nachten met de wilde zwijnen was ik heel dankbaar dat ik mijn stok had, om mezelf in het uiterste geval te kunnen verdedigen. De stok heeft al vaker z’n waarde bewezen als ik honden op afstand moest houden. Ook in deze etappe, vrij aan het begin ervan, kwamen twee honden achter me aan stormen die ik gelukkig op afstand kon houden met mijn stok. Een andere situatie is wanneer ik door velden met koeien en stieren moet wandelen. Dan voel ik me behoorlijk kwetsbaar tussen die reusachtige kolossen. Ook al zou ik misschien niet veel uit kunnen richten tegenover een dolle stier, het is toch een prettig idee om iets in handen te hebben.

Valbreker en alleskunner

Wat vaker voorkomt is dat mijn stok een valbreker is. Ik kan niet meer op 2 handen tellen hoe vaak ik al mijn balans verloor, uitgleed of struikelde en dan mijn stok in de grond kon steken om te voorkomen dat ik viel. Ook gisteren was dat aan de lopende band aan de orde. Met die losse stenen, steile paden en topzware bepakking is dat ook niet zo gek. De stok gebruik ik ook regelmatig om het terrein te verkennen. Dan steek ik hem bijvoorbeeld in de grond om te peilen of het drassig is, of hoe diep het water is dat ik over moet steken. Of als de grond sterk begroeid is, kan ik een idee krijgen waar de grond zich onder mij bevindt. Ik gebruik hem als houvast als ik een steentje uit mijn schoen pulk. Als ik door dicht begroeide stukken loop, haal ik de takken en begroeiing opzij met mijn stok, of zwaai ik hem voor me uit om de spinnenwebben weg te halen. Dat laatste is geen overbodige luxe, omdat ik vaak de enige ben die sinds jaren dit pad gebruikt. Soms helpt de stok me om hoger hangend fruit te bereiken, om bijvoorbeeld een vijg of sinaasappel te plukken. Een veelzijdig instrument, en eentje die ik niet zou willen missen.

Pet en zonnepaneel

Mijn pet is ook een geliefd stukje bagage. Het voordeel van een pet ten opzichte van een zonnebril, is dat het wel beschermt tegen de felle zon, maar nog steeds genoeg licht hebt als het bewolkt is. Dat voorkomt dat ik steeds van bril moet wisselen. Mijn pet houdt mijn haar op z’n plek en voorkomt dat mijn krullen in de begroeiing blijven hangen en voor onnodig veel extra klitten zorgen. Een kam heb ik niet bij me, dus na een paar dagen loop ik erbij als een plumeau, dat neem ik voor lief. Dit jaar loop ik voor het eerst met een zonnepaneeltje, en hoewel die erg langzaam laadt, zorgt het wel voor extra batterij. Elk beetje extra energie in de powerbank is meegenomen, en het geeft mee een fijn gevoel dat ik nooit compleet zonder stroom zal komen te zitten. Dat geeft me iets meer speling om bijvoorbeeld wat vaker mijn telefoon te gebruiken, al is het maar om muziek te luisteren of te navigeren.

Aanpassingen in kleding en gas

Een andere aanpassing die ik dit jaar heb gedaan, is dat ik mijn dikkere folierol heb gewisseld voor een dunner foliematje. Daar heb ik spijt van. Het dunne foliematje waait weg, scheurt snel en geeft geen extra comfort onder mijn slaapmat. Dat zal ik volgend jaar weer terug aanpassen. Ook ga ik volgend jaar een warmere slaapzak meenemen, hoewel dat meer gewicht en volume betekent. Ik wil niet riskeren dat ik het echt te koud heb ’s nachts. Ook ga ik mijn afritsbroek thuislaten en in plaats daarvan een extra legging meenemen. Deze reis doe ik nu al 3 weken met hetzelfde gaskannetje, terwijl ik er wel 2 met me meedraag. Het zou mooi zijn als ik volgend jaar halverwege mijn tocht een nieuw gaskannetje kan kopen, scheelt toch weer 420gram. En als ik ergens gas kan kopen, dan zal ik er ook wel droogmaaltijden kunnen halen.

Zeepblokjes en stekkerblok

Op advies van Steef had ik een snellader meegenomen: dit stekkerblok is een stuk groter dan de normale exemplaren en aanzienlijk zwaarder. In de praktijk heb ik die snellader eigenlijk nooit nodig. De enige momenten dat ik iets oplaad, ben ik er een hele nacht, en dan kan het net zo goed met een langzame lader. Die ga ik volgende keer ook omwisselen. Vorig jaar had ik knijpflacons met zeep en shampoo, waar ik direct de eerste nacht de nadelen van ondervond toen één ervan was opengegaan in mijn tas waardoor alles onder de douchegel zat. Dat zou me niet nog eens gebeuren, dus heb ik nu gekozen voor een blokje zeep en stukje shampoobar. Die zitten in een zakje van wetsuit, ideaal want het is waterdicht en lekvrij. De blokjes zijn klein en gaan lang mee, ideaal! Daarentegen ben ik wel een nagelknipper vergeten, ook iets voor op het lijstje volgend jaar.

Van Rebollar naar Siete Aguas

Onderweg zoek ik naar Rebollar op de borden, maar nergens wordt deze plek aangegeven. Wel zie ik een onbekende plek, Siete Aguas, op de borden. Ik pauzeer boven op een berg en pak mijn kaart erbij. Hierop wordt duidelijk dat ik helemaal ben afgebogen van de route zoals ik hem had gepland, en de routemarkering van de gr7 op de grond dus ook hier is aangepast ten opzichte van de papieren en digitale kaarten. Ik loop helemaal niet naar el Rebollar! Nu volg ik de nieuwe gr7 die binnendoor loopt, naar het dorp Siete Aguas. Aan mijn eigen planning heb ik niks meer.

Alles gesloten

Dat betekent dat ik wederom goed moet opletten op de markeringen op de grond, want dat is de enige navigatie die ik nog heb. Dat ik nu naar een dorp loop, geeft me echter ook nieuwe hoop: daar vind ik misschien een supermarkt en cafés voor inkopen! Maar die hoop wordt al snel de kop ingedrukt als ik daar rond 16u aankom: alles is dicht en het hele dorp is compleet uitgestorven. Wat gek? Volgens google maps zitten er aardig wat horeca zaken en een supermarkt, maar niks is open. Misschien is het een feestdag? Wel zie ik een bord met de nieuwe route van de gr7, waarop ik kan zien dat de volgende etappe naar Chera loopt. Morgen zal ik dus opnieuw langs een dorp lopen met kans op winkels en dus nieuwe voorraad. Daarom besluit ik het ‘dorp met de zeven wateren’ achter me te laten en verder te lopen. Maar niet voordat ik nog mijn flessen vulde bij de, jawel, 7 verschillende fonteinen op het centrale dorpspleintje. Zouden ze dan ook allemaal een andere bron en andere smaak hebben?

Area Recreativa

De route is erg mooi buiten Siete Aguas, en duidelijk zeer recent aangelegd. Ik volg een pad door een brede kloof, terwijl donkere regenwolken en felle zon me vergezellen en een mooi lichtspel vormen boven mijn hoofd. Ik geniet van deze laatste kilometers, die goed begaanbaar en met niet al te veel hoogtemeters zijn, en kom uiteindelijk bij een volgende picknickplek aan. Deze area recreativa is weliswaar een stuk kleiner, en meer openbaar, langs een grindweg en met enkele boerderijen in de omgeving. Bij de kraan zitten twee jongens te chillen die zo te zien in de omgeving aan het fietsen zijn en hier pauzeren. Om niet teveel aandacht te trekken besluit ik eerst te gaan eten, en te wachten tot de jongens weg zijn voordat ik begin met het opzetten van mijn tentje. De picknickplek kijkt uit op de kloof waar ik zojuist doorheen ben gelopen, en over een vrij open veld. Op de picknickplek staan enkele jonge populieren als schamele beschutting.

Gesnapt door de boswachter

De jongens maken helaas weinig haast om te vertrekken, en ik voorzie regen, dus besluit ik toch maar te beginnen met het opzetten van mijn tent. Als ik net mijn binnentent op heb staan, komt er een jeep het terrein op rijden. Shit, de boswachter, maakte ik direct op uit de tekst op de zijkant van de jeep, en de zandkleurige kleding van de man achter het stuur. ‘Nu ben ik de sjaak, ik zal een boete krijgen en een reprimande, en waarschijnlijk moet ik hier weg en nog uren ronddolen, of word ik verplicht een veel te dure hotelkamer te boeken’, gaat er door me heen. Ik besluit mijn onschuld en vrouwelijke charmes in de strijd te gooien om de schade zoveel mogelijk in te perken. ‘Goedemiddag, heeft u permissie om hier te kamperen?’. Het heeft geen zin om te liegen. ‘Nee, ik wist niet dat dat nodig was, hoe had ik dit moeten regelen?’, reageer ik, naar waarheid trouwens, want ik zou het echt niet hebben geweten. De man blijkt tot mijn verrassing juist een vaderlijke bezorgdheid te uiten, en is totaal niet bezig met dat ik hier niet mag zijn. Hij kijkt me wat verlegen aan, met vriendelijke, bruine ogen en halflang bruin haar onder een kaki kleurige hoed. Ook laat hij me zien hoe ik bij de plaatselijke gemeente een document kan invullen om hen zo te laten weten wanneer ik waar ben, zodat de lokale autoriteiten er weet van hebben op het moment dat er iets mis zou gaan.

‘Be safe’

De omgeving waar ik me nu in bevindt is behoorlijk uitgestrekt en ondoordringbaar, verdwalen is daarom niet ondenkbaar. Als er iets met me zou gebeuren, is het voor de lokale autoriteiten heel lastig om mijn locatie te bepalen. In een mengeling van Spaans en Engels wissel ik dankbaar en opgelucht woorden uit die hem uitleggen waar ik vandaag kom en wat mijn onderneming inhoud. Hij drukt me op het hart om altijd aan iemand te laten weten waar ik ben, en veilig te doen. Zijn doordringende blik laat geen twijfel dat hij dit oprecht meent. Gelukkig wandel ik buiten het bosbrandseizoen, maar er is wel slecht weer op komst en in de herfst kan het weer onvoorspelbaar en zeer slecht zijn, waarschuwde hij me. Met een tikje op zijn hoed stapt hij weer in de auto en neemt afscheid. Opgelucht dat ik nu met toestemming mag kamperen, eet ik mijn adventure food en zoek daarna mijn tent op, omdat het al snel begint te regenen. Met uitzicht op de ondergaande zon drink ik thee, en geniet van een relaxte avond.

Het bericht Spanje gr7 dag 22 / 51 Tabarla – Siete Aguas verscheen eerst op Struin Stories.

Rond middernacht zwelt de wind aan, die als enorme golven over het land rolt. Ik hoorde de vlagen al aankomen: zich in kracht opbouwend, hoger tegen de helling, om vervolgens met een donderend geraas naar beneden te rollen, als een lawine die in kracht toeneemt, en uiteindelijk over en tegen mijn tentje beukt. Iedere keer schrik ik zo erg van de klap, en ben ik bang dat de woeste wind mijn stokken als twijgjes zal breken. Ik wist wat het risico was om mijn tent zo bloot te stellen aan de elementen, en nu betaal ik de prijs. Ongenadig word ik afgeranseld door de wind, die mijn tentje keer na keer probeert kapot te beuken. Ik overweeg mijn opties. Zo te horen blijft de wind in zijn kracht redelijk constant, er was geen sprake van een storm. Het is slechts het lege, kale landschap waar wind en erosie vrij spel hebben en door niks gehinderd worden, en het landschap hier langzaam maar zeker helemaal uithollen. In Slovenië heeft mijn tentje ook de nodige onweersbuien doorstaan met heel harde windvlagen. En als ik nu ga opbreken, wat dan? Het opbreken zal op zichzelf al lastig zijn. Maar als ik zo vroeg al ga lopen, kom ik in el Pinoso aan als alles nog dicht is. Nee, daar heb ik niks aan. Ik besluit mijn tijd uit te zitten en te wachten tot de ochtend. Niet slapen, maar wel soezen en rusten. Ik voel mijn benen nu al verbeteren, zelfs zonder slaap.

Tijd voor ontbijt

De windvlagen houden aan tot een uur of half 7, waarna ik besluit op te staan en op te breken. Tegen mijn zin in, want ik ben nog zo moe! Omdat de wind nog zo krachtig is, besluit ik pas later op de ochtend ergens te eten, als ik meer beschutting vind. Dat laat nog lang op zich wachten, de wind houdt de hele dag aan. Tegen een soort dijkje, met mijn tas als gedeeltelijke beschutting, kook ik later wat water voor de havermout en mijn koffie. Ondertussen komt de zon op en zet ik mijn tocht voort, met oordopjes en de top2000 in. Ik zing hard mee met de bekende nummers, een voordeel van lege trails en eenzame paden.

De grens tussen Murcia en Valencia

Een poos later pauzeer ik nogmaals om mijn brood te eten. Daarna is het nog een uurtje lopen tot el Pinoso, waarbij ik opnieuw een mijlpaal passeer: de grens tussen Murcia en Valencia! Ik laat Murcia achter me, en ga de derde provincie in Spanje in, zo tof! En spannend, want ik heb begrepen en gezien dat Valencia heel dunbevolkt is en stukken heeft op de gr7 waarbij ik dagen zonder dorpen zal lopen. Dat vraagt de nodige voorbereiding en goede planning.

El Pinoso

El Pinoso is groter dan ik dacht. Ik boek een kamer voor €36, een zeer basic kamer zonder raam of uitzicht, maar gelukkig met bedden die lang genoeg zijn voor mijn vermoeide lijf. Ik neem een douche, was mijn kleren en duik mijn bed in. Na deze siësta zoek ik de zon weer op om even te schrijven op een terras en te genieten van een van de bekende wijntjes uit deze streek (Bodega) en te chillen. Dit is genieten zo! Er zit een normale supermarkt met voldoende verse producten, wat voor een hiker héél fijn is. Er zitten ook een paar barretjes, waar ik er één van kies om lekker van de zon te genieten, van de wijn en de tijd neem om te schrijven.

Nederlandse enclave

Als ik hier zit, hoor ik ineens Nederlanders achter me. Een Nederlands stel. Ze zitten ook overal. Als er kort daarna nog een Nederlands stel aanschuift, krijgen deze stellen elkaar al gauw in de gaten, en schuiven gezellig aan. Ik ben onbedoeld toehoorder van al hun gesprekken. Het blijkt hier een populaire bestemming om naartoe te emigreren voor Nederlanders. Het ene stel is net hierheen verhuisd, het andere stel is momenteel aan het zoeken in de regio. Ze wisselen hun ervaringen en tips uit. het voelt maf om ineens in zo’n gehucht in een Nederlandse enclave te zijn. Toch kan ik het me heel goed voorstellen dat mensen overwinteren in dit zonnige zuiden. De zon op je huid en het buitenleven maken zoveel verschil voor je hele stemming en gemoed. Ik heb in toenemende mate last van winterdepressies, en het maakt veel verschil als ik deze maand hier in Spanje loop en op die manier nog zonuren maak. Een soort preventieve antidepressiva aan het begin van de winter.

Rustdag

Een rustdag. Dat komt neer op zoveel mogelijk kleding wassen, alle apparaten maximaal opladen, mijn rugzak opnieuw inpakken en herorganiseren, overtollige dingen eruit halen en weggooien, mijn slaapzak luchten, extra lang yoga doen, uitslapen, weinig stappen maken, mijn knieën veelvuldig insmeren met gewrichtsgel, heel veel gebruik maken van wifi door muziek, yoga en documentaires te downloaden, foto’s te uploaden, etc. Ik ga af en toe naar buiten, om op een bankje in de zon mijn lunch te eten. Ik slenter door de straatjes van het stille dorp, bekijk op mijn gemak langslopende schoolkinderen en breng veel tijd lezend door. Ook kijk ik wat documentaires nu ik gebruik kan maken van wifi en stroom.

De laatste voorbereidingen

Verder werk ik de planning en voorbereiding voor de komende dagen goed uit. Ik bekijk waar de waterpunten op de route liggen, wat optionele kampeerplekken lijken te zijn op basis van de omgeving en landschapselementen, en waar ik kan herbevoorraden. Dat laatste vind ik veruit het spannendst. Vanaf Bocairent ga ik echt van de radar, met zeker weten één waterpunt, en daarna 70km zonder zekerheid van water. Dat is midden in de wildernis, waarschijnlijk zonder bereik en met héél veel hoogtemeters. Ik zal mijn adventure food moeten aanspreken en verder leven op havermout en wraps. Vanavond eet ik nog lekker een verse salade en yoghurt, om de nodige vitamines en mineralen binnen te krijgen. Daarna ga ik vroeg naar bed, om ook vroeg op te kunnen staan. Ik heb nu alweer zin om op pad te gaan! Wat ik kan, heb ik voorbereid. In Elda doe ik misschien nog een hostal, daarna wordt het voorlopig kamperen. Een spannende week ga ik tegemoet!

Het bericht Spanje gr7 dag 10+11 / 39+40 Venta Roman – el Pinoso verscheen eerst op Struin Stories.

Deze keer voelt het al heel anders dan vorig jaar. Ik ben alleen met Steef op het vliegveld en heb de kinderen vanmorgen een knuffel gegeven terwijl ze nog in bed lagen. Gisteren hebben we elkaar helemaal suf geknuffeld. Ik had gedacht dat het dit keer gemakkelijker zou zijn om afscheid te nemen, omdat het vorig jaar uiteindelijk wel mee leek te vallen. Maar puntje bij paaltje hebben de kinderen het er toch moeilijker mee dan ik had voorzien. We gaan elkaar onwijs missen. Misschien juist wel omdat ze nog weten hoe het vorig jaar voelde. En ik ook.

Daarentegen voel ik me ook zekerder over de hele onderneming. Ik merk dat ik meer vertrouwen heb, nu ik het al een keertje heb gedaan. Vorig jaar heb ik veel geleerd, waardoor ik me dit jaar een stuk beter heb voorbereid. Dit neemt al een stuk stress weg: deze keer heb ik alles van tevoren goed uitgezocht. Dat liep vorig jaar wel anders. De eerste reisdag ervoer ik daardoor ongelooflijk veel stress voor ik bij het startpunt van mijn trektocht aankwam in Gibraltar. Een van de redenen daarvoor was dat ik vorig jaar op zondag vloog, wat natuurlijk helemaal niet handig is, omdat het openbaar vervoer dan veel minder frequent rijdt, en de meeste winkels gesloten zijn.

Betere voorbereidingen

Nu vlieg ik op maandag, en dat is te merken. Het is een stuk drukker op het vliegveld, maar rustiger in mijn lijf, met het vooruitzicht van een hele dag om mijn voorbereidingen te treffen in Alicante. Ik moet, net als vorig jaar, nog gas halen voordat ik op pad ga. Deze mogen niet mee het vliegtuig in vanwege brandgevaar, dus moet ik die ter plaatse kopen. Ik heb uitgezocht dat er een Decathlon op een uur lopen van Alicante zit, waar ik het gas kan halen. Ook heb ik alvast een bed geboekt in een slaapzaal in een hostel. Het is niets meer dan een bed met een gordijntje en een kluis voor je spullen, maar de zekerheid dat ik een onderkomen heb vannacht geeft me rust.

Tart ik het lot?

Een poosje geleden besloot ik mijn vlucht met een week te vervroegen, zodat ik langer de tijd heb voor mijn wandeltocht. Het werd te krap met andere activiteiten die vlak na mijn tocht gepland stonden. Bijgelovig als ik ben, ben ik bang dat ik hierdoor iets gejinxt heb. Wat heb ik in gang gezet door mijn vlucht aan te passen? Ik merk dat deze gedachte me zenuwachtig maakt, en hoewel ik een beetje trek begin te krijgen, lukt het me niet om iets te eten door de spanning. En ineens zijn daar toch de zenuwen. Alsof deze ene gedachte de katalysator is van alle twijfels die onderhuids lagen te wachten om aan de oppervlakte te komen. Ik heb amper getraind, hoe gaat mijn lichaam het houden? En is het niet onverstandig om toch die nieuwe schoenen te kopen zonder ze voldoende in te lopen? Ze voelen stug en onwennig om mijn voeten. De zool heeft een bobbel die tegen de onderkant van mijn voetzool drukt. Waarom heb ik dit in de winkel niet opgemerkt? Ga ik er last van krijgen? Ik heb geen mogelijkheden om onderweg andere schoenen te kopen. Gelukkig heb ik mijn sandalen bij me, in het ergste geval moet ik daarop gaan lopen.

De gedachtes en scenario’s racen door mijn hoofd terwijl ik daar in een volle lobby wacht op het boarden. Het voelt raar om hier met enkel een klein tasje te zitten. Mijn bagage is al ingecheckt, en dat is altijd spannend: komt alles weer heelhuids uit het vliegtuig? Raakt het niet kwijt, of vertraagd? Mijn gedachten gaan naar thuis. Fosse moest huilen toen ik hem knuffelde vanmorgen. Ik voel een brok in mijn keel en mijn tranen opwellen. Waarom doe ik dit?

30 september 2024 19.00u Alicante

Ik ben in Alicante! De reis ging voorspoedig. Mijn vlucht was relaxt en na een veilige landing haastte ik me naar de rolband waar alle koffers al op uitgestald lagen om zo snel mogelijk weer herenigd te worden met mijn tas. Als een slak die zijn huisje weer terugzoekt. Een snelle blik op alle trolleys en koffers vertellen me dat mijn tas er niet bij zat, en even voel ik me benauwd.

De ene na de andere passagier trekt zijn koffer van de band. De band raakt steeds leger, en de hal steeds rustiger. Ik kijk om me heen, alsof mijn rugzak onverwachts van achter een pilaar of prullenbak tevoorschijn zou kunnen springen. Eindelijk, pas veel later verschijnt daar toch nog mijn rugzak op de band. Ik laat mijn onbewust ingehouden adem ontsnappen en ren er naartoe, alsof ik bang ben dat iemand hem van plan is voor mijn neus weg te kapen. Yes, ik ben herenigd en voel me weer compleet! Zittend op de kille, marmeren vloer van het vliegveld neem ik de tijd om mijn spullen opnieuw te organiseren. Als ik daarna mijn tas op mijn rug hijs, voel ik dat het avontuur is begonnen. Het gewicht van mijn tas zet me letterlijk stevig op de grond en maakt me bewust van wat ik hier kom doen.

Op zoek naar het hostel

Als ik het vliegveld uit loop, voel ik direct de aangename warmte, als een zachte deken op mijn huid. Vrijwel direct spot ik de bus die me naar het centrum brengt, en onderweg zie ik palmbomen en de zee! De kriebels in mijn buik geven me een gelukkig en dankbaar gevoel dat ik hier ben en dit kan doen. Zonder problemen vind ik de halte waar ik moet zijn, en zodra ik de bus uitstap, koers ik direct op het hostel af. Het is nog even zoeken voor ik die vind. De onopvallende deur zit verstopt in een achterafstraat met een smalle ingang, zonder naam op de gevel. Gelukkig geeft google maps aanwijzingen. In eerste instantie was ik er straal voorbij gelopen, zo onopvallend is het. Als ik de deur wil openen, blijkt deze gesloten. Huh? Ik kijk nog eens goed en tuur door het smalle raam naast de deur. Ja, het is wel echt het hostel, ik zie mensen verderop in de gang lopen op flipflops met toiletspullen. Al snel vind ik het nummer van het hostel en besluit te bellen. Door het verkeerslawaai en het zware Spaanse accent van de vriendelijke eigenaar die opneemt, heb ik moeite om hem goed te verstaan. Na wat heen-en-weer geharrewar geeft de eigenaar de code om de deur te openen en mijn tas in een van de kluisjes te kunnen doen. Hij is nu nog niet aanwezig, maar zal later het kaartje van mijn (gedeelde) kamer in de kluis stoppen zodat ik zelf naar binnen kan gaan.

Met geweld prop ik mijn grote, zware rugzak in het ogenschijnlijk veel te smalle kluisje. Met flink wat duwen en geweld past het uiteindelijk nét. Dit jaar heb ik een minirugzakje meegenomen als dagtasje, dat slechts een paar gram weegt en op te vouwen is tot het in je handpalm past. Ideaal voor het meenemen van je sleutel, geld, flesje water en andere kleine zaken. Ik ga met mijn zonnebril, pet en zonnebrandcrème op pad, richting de Decathlon dat op ruim 5km buiten het centrum ligt. Op die manier kan ik alvast een beetje inlopen, en wennen aan het wandelen. Ik vind het ook heel prettig om een doel te hebben voor vandaag: gas halen. Als ik zo plotsklaps van de ene in de andere wereld kom, heb ik vaak moeite om te schakelen en tijd nodig om te wennen. Ik kan dan maar beter actief de spanning en adrenaline uit mijn lichaam lopen en mezelf kalmeren met de wetenschap dat ik straks echt alles heb wat ik nodig heb om te kunnen starten.

Terug in de tijd vliegen

Van een druilerige herfstdag in Nederland, ben ik terug in de tijd gestapt en in de Spaanse zomer geland. In Alicante is het altijd zomer. Het hele jaar door komt de temperatuur niet onder de 18 graden heb ik ergens gelezen. De route naar de Decathlon leidt langs drukke wegen, en is weinig boeiend, maar dat geeft niet. Het geeft me tijd om hier te landen. Ik heb dorst. Hopelijk hebben ze water in de Decathlon of loop ik langs een winkel. Na ruim een uur lopen zie ik de herkenbare kolossale blauwe gevel met witte letters, en stap ik de koele kampeergigant in. Doelgericht koers ik op de campingartikelen af, en tref de allerlaatste 3 gaskannetjes aan in een verder leeg schap. Wat een mazzel! Ik koop er 2 en een flesje ijskoud water. Pas als ik heb afgerekend merk ik hoe opgelucht ik me voel, er valt een zware last van mijn schouders af. Het vinden van gas voor vertrek is toch iedere keer weer een dingetje. Pas nu ik het daadwerkelijk in handen heb, kan ik met een gerust hart vertrekken. Gas is nodig voor het koken van water, zowel voor mijn eten als voor bijvoorbeeld thee en koffie. Met dit seizoen en de hoogtes waarin ik me straks soms bevindt kan het bovendien ook koud zijn. Gas geeft de zekerheid om iets warms te kunnen maken, en daarmee een stukje veiligheid en comfort.

Nu heb ik de rest van de dag aan mezelf. Eenmaal terug bij het hostel kleed ik me om in luchtige zomerkleding, en stop ik de gaskannetjes weg. Gewapend met schrijfspullen en ereader loop ik vervolgens Alicante in, om de toerist uit te hangen maar ook lekker rustig aan te doen. Alicante is een drukke, grote stad met veel verkeer en veel toeristen. Vooral Nederlanders. In de haven liggen grote jachten en op het strand liggen zonaanbidders handdoekje aan handdoekje. Engelse pubs zitten vol Engelsen, en bepaalde vooroordelen werden opnieuw bevestigd als ik één van de gasten met zijn broek op zijn knieën in een container achter de pub zie plassen.

Alicante en de laatste voorbereidingen

Struinend door de straatjes en over de pleintjes, koop ik een brood en wat vleeswaren en eet dit samen met mijn Nederlandse mandarijntjes als een late lunch, zittend op een bankje in de zon. Een opkomende hoofdpijn herinnert me aan het feit dat ik nog geen koffie op heb vandaag. Caffeïneverslaafd als ik ben schuif ik na mijn lunch om die reden een paar meter op naar een terrasje op een stil pleintje, waar ik op mijn gemak koffie drink en wat lees. Mijn ogen vallen dicht, ondanks de koffie. Ineens voel ik hoe moe ik ben en besluit een siësta te houden. In het hostel slaap ik op een slaapzaal met stapelbedden, waar iedereen een bed met gordijntjes heeft. Het is klein, schoon en overzichtelijk. Ik rommel wat met mijn spullen en sluit even mijn ogen. Omdat ik de slaap uiteindelijk toch niet kan vatten, besluit ik na het douchen wat inkopen te doen voor vandaag en morgen, mijn eerste wandeldag. Ik haal een salade, yoghurt, melk, havermout, wraps en vleeswaren. Tijdens het inchecken van mijn bagage gaf de weegschaal ruim 15kg aan, met 1l water. Mijn basisgewicht ligt dus rond de 14kg. Met dit extra eten en drinken erbij, zit ik al rond 18kg. Ik denk nog maar niet na over de etappes waar ik dagenlang zonder dorp of waterpunt ga lopen. Dan zal de weegschaal nog veel verder uitslaan door het extra gewicht van water en eten.

Ontmoeting en afscheid van de zee

Op de boulevard kies ik een van de vele bankjes in de zon, en bel de kinderen en Steef. Het regent in Nederland, en beide kinderen waren natgeregend tijdens het fietsen. Het is maf om te horen over hun avonturen thuis, terwijl ik hier in een heel andere werkelijkheid leef. ’s Avonds loop ik met blote voeten over het strand, genietend van het zand onder mijn voeten. Hier mediteer ik met de ondergaande zon, terwijl de lucht blauwe pasteltinten aanneemt. De zee is kalm, het strand steeds leger, net als mijn hoofd. Het zand voelt zacht en koel onder mijn benen, hoewel het wat zoeken naar een goede houding is zonder kussen. De parasols worden ingeklapt, de ligbedden opgestapeld. Zo heb ik het strand het liefst: leeg, met ruimte en uitzicht, het zachte ruisen van de golven als enige achtergrondgeluid. Morgen moet ik vroeg op, om de bus naar Cullar de Baza te pakken. Het is een gek idee dat ik de zee pas weer terugzie als ik terug zal vliegen.

Het bericht Spanje gr7 dag 0 / 29 Nederland – Alicante verscheen eerst op Struin Stories.

De volgende dag lopen we de Orion Trail in Slovenië, waarover een boek is geschreven door Karl Grzan, the Sign of Orion. Op deze manier verkennen en ervaren we de omgeving verder om er een goede indruk van te krijgen. Het is een prachtige, gevarieerde wandeling van ruim 10 kilometer door de heuvels. We pauzeren met uitzicht op de vallei, naast een vijver en op plekken waar in vroeger tijden rituelen zijn uitgevoerd. Deze omgeving heeft wortels in de Keltische cultuur, vroege natuurreligies (paganisme) en hekserij. Maar ook zijn er raakvlakken met oud-Egyptische, romeinse, Griekse en Chinese spirituele stromingen en religies. Vandaag kom ik volledig tot rust, ik voel me geaard en thuis. Het voelt bekend, vertrouwd terwijl ik er voor het eerst ben. Mediterend in mijn vallei voel ik me ultiem gelukkig en tevreden. We badderen in de rivier, waar de kinderen spelen met de stenen en overhangende bomen. Het voelt bijna zwaar om na 2 nachten ons land gedag te zeggen en koers te zetten richting Kroatië.

Waterpret in Kroatië

Opnieuw doen we langer over de rit dan we hopen en komen pas halverwege de middag aan op een camping aan een rivier met enkel een buitendouche zonder hokje. Balen, want ik verlang inmiddels wel weer naar een warme douche, in plaats van een koude douche in badkleding. Ik moet wennen om hier te zijn: na de rust en weidsheid van de vallei waar we de natuur voor onszelf hadden, banjeren er nu voortdurend mensen dwars door onze spullen, struikelen over onze scheerlijnen of stappen simpelweg over onze matjes heen, in plaats van een paar meter om te lopen. Ik verbaas me hierover en merk dat ik me er meer aan erger dan ik zou willen. Toch vermaken we ons prima, zwemmend in de rivier, waar het water een lekkere temperatuur heeft, en tussen de natuurlijke watervalletjes en stroomversnellingen die een grote natuurspeeltuin vormen voor de kinderen.

Voorbereidingen voor de trektocht

Over een paar dagen starten we onze hike door Bosnië, en we gebruiken deze dagen om ons daar zo goed mogelijk op voor te bereiden en de route te plannen. We maken een route, doen inkopen, zoeken campings en kampeermogelijkheden uit, houden rekening met zon- en feestdagen voor het plannen van boodschappen onderweg, calculeren rustdagen in en verdelen de afstanden over de trail. Al met al is het nog een behoorlijke puzzel, vooral om voldoende plekken te vinden waar we kunnen bevoorraden. Er zijn maar weinig dorpen onderweg, en lang niet elk dorp heeft een supermarkt. Ook het vinden van voldoende water onderweg is essentieel. Het voelt spannend: 19 dagen off grid, met enkel onze rugtassen en elkaar. Geen auto, stroom, stromend water… Wat we kunnen, plannen we. Maar er is ook veel onzeker of onduidelijk: voor die zaken moeten we ons overgeven aan het onbekende en leven vanuit vertrouwen. Tenslotte is ons leven nu eenmaal niet volledig te controleren.

180.000 onopgeruimde mijnen in Bosnië

Zo hebben we ook geen idee of wat we hebben gepland een mooie route is, hoe de natuur is in de omgeving en hoe de cultuur is in Bosnië. We weten dat er naar schatting nog zo’n 180.000 mijnen onopgeruimd over het land verspreid liggen, ook in de omgeving waar onze route doorheen loopt. Belangrijk dus om niet van de paden af te wijken. Wildkamperen mag officieel niet, maar wordt wel gedoogd. Er wordt vrijwel nooit moeilijk over gedaan, vooral als je het van tevoren even vraagt. Bosniërs staan bekend om hun gastvrijheid.

Wandelen en picknicken in Slunj, aan de Korana in Kroatië

Voor we aan onze meerdaagse trektocht beginnen, hebben we nog een dag in Kroatië, waar we Slunj of Rastoke bezoeken en een korte wandeling maken. Het is een toeristisch dorpje, dat bekend staat om de vele watermolens die in de vele uitlopers en watervalletjes van de rivier Korana hangen. De houten huisjes en het waterrijke, groene gebied is sprookjesachtig en een magneet voor busladingen vol toeristen. Wat verderop aan de Korana picknicken we aan de waterkant, en poedelen met blote voeten in het water, waar we genieten van een gratis behandeling van schoonmaakvisjes, die gelukzalig aan onze voeten en tenen knabbelen. Minder romantisch is de ontdekking van een bloedzuiger bij Fosse op zijn rug na het zwemmen. Deze agressieve vriend heeft zich koppig vastgebeten en lijkt niet voornemens los te laten. Ik herinner me een boek waarin de hoofdpersoon ook last had van bloedzuigers, en deze met zout te lijf ging. Dit heb ik gelukkig ook bij me, en inderdaad laat deze ongewenste parasiet vrij vlug los als ik hem met bouillonpoeder bewerk.

Welkom in Bosnië, waar de EU stopt en de wildernis begint

De volgende dag rijden we naar Bosnië, waar we wederom getrakteerd worden op veel file en wachttijd bij de grens. Ook lopen we vertraging op zodra we Bosnië in zijn, omdat het asfalt in dit land simpelweg stopt, en we stapvoets door dikke modder en grindpaden rijden. Als we eindelijk in Bihac komen, moeten we op zoek naar een ATM, komen we tot de ontdekking dat we de valuta niet kennen, en dat we het niet op internet kunnen opzoeken omdat Bosnië niet tot de EU behoort en dus geen standaard internet heeft. Voor veel geld koop ik noodgedwongen een internetbundel om de komende weken door te komen en bereikbaar te blijven. Welkom in Bosnië. We gaan op zoek naar de grootste supermarkt om inkopen te doen voor de tocht: droge pastamaaltijden, wraps, droge worst, blikjes tonijn, chocola, noten, aardappelpuree…

Grammenjacht tijdens tassen inpakken

Nadat we bij de bouwmarkt nog extra gaskannetjes hebben gescoord, begint op de camping het Grote Inpakken voor de tocht die morgen begint. Daar ontdekken we dat we kilo’s eten hebben, en kijken elkaar verschikt aan: hoe gaan we dit ooit allemaal dragen? We minimaliseren onze kleding, en schrappen het een na het ander. Zo halen we de opblaaskussentjes, donsjassen, een extra lamp, bestek en een spel uit onze tassen om ruimte en gewicht te besparen. Ondanks de grammenjacht, schat ik dat onze tassen inclusief water neerkomen op zo’n 18 tot 20 kilo. Ook de kinderen sjouwen aardig wat mee.

Een land dat mijn nieuwsgierigheid wekt…

We genieten van de relaxte sfeer op de camping, die hooggelegen is en een uitzicht over de lagergelegen rivier heeft. Heel even wordt de lucht donker en valt er een klap onweer, om daarna weer op te klaren. In de verte zie ik minaretten tussen de bomen uitsteken, en om de zoveel uur hoor ik de zangerige oproep tot gebed, een prettig en bijna mystiek geluid in alle stilte. In de korte tijd dat we er nu zijn, zijn we al diverse begraafplaatsen gepasseerd, met zuilvormige zerken. Het maakt me nieuwsgierig naar de cultuur, de geschiedenis, naar hoe de bevolking terugkijkt op de oorlog en zich nu verhoudt tot elkaar. Voor mij is de voormalige oorlog in dit gebied gehuld in geheimen en onduidelijkheden, en heb ik sterk het gevoel dat de geschiedenis zoals die aan ons wordt geleerd, sterk gekleurd is, doordat Nederland zelf een behoorlijk aandeel in de verdrietige gebeurtenissen heeft gehad. Ik hoor het graag van de bewoners zelf, om dichter bij de ervaring te komen.

Het bericht Voorbereidingen trektocht Bosnië 2023 verscheen eerst op Struin Stories.

De reis begint als we op vrijdagochtend van huis vertrekken. Het plan was om vroeg te vertrekken, maar zoals altijd duren zaken langer dan verwacht en rijden we pas rond 9u weg, in plaats van de voorgenomen 7u. De afgelopen 2 dagen ben ik non-stop bezig geweest met het gereedmaken van ons huis voor de komst van een Duits gezin die aan het einde van onze vakantie in ons huis zal verblijven. Dan kijk ik toch ineens met andere ogen als ik de laatjes van de kasten opentrek. Doodmoe ben ik van alle voorbereidingen in huis en het inpakken van de vakantiespullen als we de navigatie instellen op Passau. We hebben nog geen bestemming voor vanavond, maar gaan grofweg die richting op. We zien wel hoe het gaat vandaag en waar we eindigen.

Op de bonnefooi

Het is de manier waarop we altijd reizen: geen vaste planning of harde tijden om te halen. De navigatie geeft aan dat we rond 15.30 in Passau zijn. Ik hoop stiekem dat we daar in de buurt kunnen eten, om nog een uurtje door te rijden daarna. In de meivakantie reden we in 1 dag naar Slovenië, zo’n 1200 kilometer. Vandaag hebben we minder geluk, want al snel sluiten we achteraan een kilometerslange polonaise op de snelweg, die de komende dagen zal aanhouden. Over de heenreis doen we daardoor maar liefst twee keer zo lang, en we maken maar weinig stops. Rond 20u ’s avonds komen we behoorlijk gaar aan in Passau, waar we uitstappen met honger als een paard, en direct plaatsnemen in het restaurant in de hoop nog net voor sluitingstijd van de keuken een pizza te scoren. Rond 21u, wanneer we al bijna van de honger aan de tafel zijn begonnen, worden gelukkig heerlijke pizza’s geserveerd die we in no-time weten te verslinden. Daarna zetten we met onze hoofdlampjes onze tentjes op, die we ternauwernood tussen andere tentjes gepropt krijgen op een overvol tentenveld.

Passau: een onverwachte verrassing

Omdat we de volgende dag nog maar 4 uurtjes hoeven te rijden (althans, dat denken we), besluiten we eerst Passau te bezoeken. Passau is een mooie, charmante stad met een mediterrane vibe, ingeklemd tussen de rivieren. We maken een korte rondwandeling en treffen een toffe speeltuin en vrolijke vlooienmarkt. We ontbijten met yoghurt op de trappen van een fontein en rijden daarna op ons gemak richting Slovenië, waar we aan het einde van de middag een afspraak hebben met de eigenaren van een stuk land. We willen onderzoeken of het aankopen van een stuk land een serieuze optie is en hoe het voelt om daar te zijn. Helaas zit het verkeer weer tegen, het is duidelijk topdrukte op de wegen vanwege de vakantieperiode. Pas tegen 17u komen we aan op locatie, waar we vriendelijk worden ontvangen door moeder en dochter. Het loopt al richting de avond, we moeten nog boodschappen doen en morgen is het zondag. Ook moeten we nog een slaapplek vinden voor vannacht. Maar de familie neemt de tijd voor ons, leidt ons rond over het prachtig gelegen stuk land.

Een paradijs in de groene heuvels

Het land is een zonnige heuvel in een afgelegen vallei, met een kabbelende rivier, eigen waterbron, fruitbomen, zonder directe buren. Hoe langer we er rondlopen, hoe meer onze plannen en dromen wortelschieten. Het huis is rijp voor de sloop, maar biedt wel een mogelijkheid er een nieuw huis op de oude fundering te bouwen, ooit. Ik fantaseer over kleine houten huisjes, de mogelijkheid voor een kleine tentenweide, een moestuin en boomgaard, een fijne vuurplaats en buitenkeuken. Het kan hier allemaal. De familie is ontzettend hartelijk, stoppen de kinderen chocolade toe en mij haar eigen gemaakte verzorgingsproducten, op basis van de kruiden die op ‘ons’ land groeien. Hierdoor worden weer nieuwe ideeën en mogelijkheden in mijn hoofd geplant. Dit land ademt een sereniteit en rust uit, ik voel me thuiskomen.

Falling in love…

De vrouwen nemen ons op sleeptouw voor een toeristische toer in de omgeving, met alle bezienswaardigheden en attracties die in de buurt zitten. We wandelen kort langs een prachtige visvijver, waar de forellen speels uit het water omhoog springen, hun gespetter het enige geluid in de verre omtrek. We rijden een stukje verder, waar ons watervallen getoond worden, wandelpaden met themawandelingen (The Orion Trail) en vertellen over een boek dat over deze omgeving is geschreven. Deze streek blijkt namelijk een lange, spirituele geschiedenis te hebben. De loop van de nabijgelegen rivieren reflecteren namelijk de constellatie van verschillende sterrenbeelden in het universum. Dit is niet onopgemerkt gebleven bij diverse stammen en volkeren, die deze gelijkenis als een heilig fenomeen beschouwen en de plekken rondom de rivier gebruikten voor het uitvoeren van verschillende rituelen door de tijd heen. Naast de rivier staan ook diverse bergen uit deze omgeving precies zoals de sterren uit de sterrenbeelden. Dit bijzondere feit bevestigd voor mij des te meer waarom ik me zo voel aangetrokken tot deze plek.

Proef kamperen

We vragen de eigenaren of we mogen kamperen op het terrein, om te voelen hoe het land voelt om er te verblijven. We mogen zo lang blijven als we willen en genieten van een magische zonsondergang na een flinke wolkbreuk. Net op tijd doen we inkopen en schuilen voor de regen in de auto. Als het droog is, verandert de zwartgrijze lucht in een spektakel van paars en roze. ‘Het lijkt wel een schilderij’ zegt Signe, en ik kan het alleen maar beamen. Het is prachtig. We zetten de tentjes op, de kinderen filteren water om te koken en eten in een alles omringende stilte op ‘onze’ berg. Naarmate de uren verstrijken, verschijnen er dunne mistslierten tussen de heuvels, wat de mystieke sfeer verder versterkt. Een stukje hemel op aarde.

Het bericht Het plan: een trektocht van 19 dagen door Bosnië verscheen eerst op Struin Stories.

Slaapkamer

Misschien wel de belangrijkste kamer van je backpack. Hieronder vallen de volgende zaken:

1. tent
2. slaapmatje
3. slaapzak
4. lakenzak
5. eventueel een opblaasbaar kussentje en/of kussensloop

Je tent, slaapmat en slaapzak hangen met elkaar samen. Zo heb je tenten die heel goed geïsoleerd zijn en daardoor warmer blijven van binnen, waardoor je slaapmat en slaapzak alweer minder isolerend hoeven te zijn. Andersom kan je tent juist erg lichtgewicht en daarmee minder warm zijn, waardoor je matje en slaapzak misschien wel warmer moeten zijn. Dit is vooral ook persoonlijk en hierin is er geen goed of fout. Omdat kampeeruitrusting, vooral lichtgewicht materialen, behoorlijk prijzig is om aan te schaffen, is het een goed idee om eerst spullen uit te proberen door het te lenen van bekenden, of te huren. Dit laatste kan bijvoorbeeld bij Hikers House. Ook heeft de Decathlon vaak aantrekkelijker geprijsde alternatieven.

Tent

Wij hebben een 2- en 3-persoonstentje. Eigenlijk is de 3-persoonstent meer een 2-persoonstent, maar 3 kinderen gaat ook nog prima. Onze tenten wegen 1,7 en bijna 3kg. Hierin zijn eindeloos veel variaties. Ik zou wel aanraden om dubbelwandige tent te kiezen. Er bestaan zeer lichte, enkelwandige tenten, dus zonder binnentent, maar hierdoor is er veel condensvorming op het tentzeil, waar je al gauw tegenaan zit met je matje of slaapzak. Met kinderen loop je dan sneller het risico dat de slaapzakken nat worden door de condens.

Slaapmat

Slaapmatjes zijn misschien wel de grootste uitdaging met kamperen. Hoeveel slaapmatjes, opblaasbare en selfinflatable bedjes wij al niet hebben versleten, geplakt en vervangen… een gebed zonder eind lijkt het soms. Toch lijken de lichtgewicht slaapmatjes van de Decathlon zeer hufterproof en daarmee een goede overweging. Zelf krijg ik pijn in mijn gewrichten van de meeste matjes omdat ik een zijslaper ben. Ik heb geïnvesteerd in mijn exped matje, en wil nooit meer een ander. Deze is erg duur, maar ik slaap hier voor het eerst comfortabel op. We slepen ook nog 2 zilverfolie matjes mee, als extra bescherming tegen scherpe voorwerpen op de bodem, en als extra isolatielaag onder de matjes.

Slaapzak

De slaapzakken zijn nog een uitzoekerij, en ben ik zelf nog niet over uit wat hierin nou het handigst of meest aanbevolen is. We hebben door de tijd heen gewoon maar wat uitgeprobeerd, en daarbij gevarieerd in comfort temperatuur en gewicht. Daardoor hebben we nu 5 verschillende slaapzakken, van verschillend gewicht, formaat en comforttemperatuur. Zo is de kleinste zo klein op te vouwen, dat deze net zo groot is als een grote bidon en slechts een halve kilo weegt. Maar het nadeel is dat deze alleen met (hoog)zomer te gebruiken is, en ik het al snel te koud heb in deze zak. De grootste weegt bijna, of meer dan 2 kilo, en is daarentegen weer geschikt voor kamperen bij vorst. Als we met 5 man op pad gaan, dragen wij als ouders de zwaarste slaapzakken, en de kinderen de lichtste. Met als nadeel dat we dus in de zomer vaak te warme slaapzakken met ons meedragen, maar in ieder geval geen risico op koude nachten.

Lakenzak

Een lakenzak nemen we mee als extra isolerend laagje, maar bovenal voor de hygiëne. Een lakenzak kun je gemakkelijk wassen, en je slaapzak niet. Bovendien voelt een lakenzak gewoon aangenaam en kan je bij warme nachten enkel in je lakenzak slapen in plaats van je slaapzak.

Kussen

Een kussentje is geen must. Veel mensen gebruiken hun kleding als kussen, waar ze eventueel een kussensloop om de kledingbundel doen. Ik wissel het af: soms slaap ik op mijn kleding als kussen, soms neem ik een opblaasbaar kussentje mee. Die laatste is ook recent weer lek gegaan dus ook niet altijd een succes. Bovendien is het extra gewicht een afweging: wat is het je waard?

Slaapkamer in het hoofdvak

Mijn slaapmat gaat onderin mijn hoofdvak, omdat dit (relatief) het zwaarste is van de tas. Gevolgd door mijn kledingtas. Mijn slaapzak prop ik in de ruimte eromheen, dus zonder de hoes. Op deze manier gebruik ik de ruimte efficiënt. Mijn tent bindt ik vast aan de buitenkant van mijn tas.

Kledingkast

De maanden na ons Griekenland avontuur maak ik wat solo uitjes en ga ik op mini avontuur met onze oudste dochter. We wandelen in de wintermaanden en in de kou, en zo kon ik mijn materialen testen in barre weersomstandigheden, met regen, vorst, wind. Ik kom erachter dat in de kleding nog een hoop te leren valt, en dat de norm sneldrogend, licht en isolerend is. Zo ontstond door de tijd heen een, min of meer, standaarduitrusting voor zowel ons als de kinderen. Ik neem jullie mee door de rugzakinhoud wat betreft de kleding:

• 2 korte mouwen T-shirt
• 1 lange mouwen shirt (merinowol)
• 1 korte broek
• 1 lange broek (afritsbroek)
• 1 legging (liefst merinowol) voor extra warmte laag onder de lange wandelbroek, en/of als slaaplegging, of gewoon als extra wandellegging.
• 1 warme trui of vest van fleece
• 1 donsjas (hebben alleen wij als ouders, niet per se nodig in de zomer)
• 1 regenjas
• 1 lichtgewicht regenbroek (ik ben de enige die deze heeft, niet noodzakelijk in de zomer)
• 1 paar lichtgewicht handschoenen van fleece
• 1 buff (sjaal, muts, oorwarmers of haarband in 1)
• 3 paar sokken en onderbroeken (1 set draag je al, de andere 2 sets in de tas)
• lichtgewicht slippers of sandalen
• een pet

Dit is wat er vrijwel altijd meegaat in de tas. Het komt erop neer dat we 1 set dragen, en 1 set in de tas hebben, zodat je het ene setje kan uitwassen en drogen, terwijl je de ander aanhebt. Heb je in ieder geval geen keuzestress wat je aan zult trekken die dag. Ook weleens lekker.

Qua soort kleding en materiaal ben ik fan van merinowol. Het is zacht, lichtgewicht, sneldrogend en heeft als heel groot pluspunt dat het vieze geurtjes opneemt waardoor het niet snel stinkt. Zelfs niet als je het meerdere dagen achter elkaar draagt en je veel zweet. Het is wel prijzig, maar wat mij betreft zeker de investering waard. Andere spullen die zich goed lenen zijn sportspullen: ook deze materialen zijn vaak sneldrogend en lichtgewicht, maar hebben als nadeel vaak wel dat ze sneller gaan stinken. Voor mijn zoontje doe ik een zwembroek als korte broek in zijn tas, en voor mijzelf een sport-bh waarin ik ook kan zwemmen. Probeer, in andere woorden, te kijken of kleding multifunctioneel gebruikt kan worden.

Alle kleding prop ik in een grote vuilniszak of waterdichte zak, zodat ik gemakkelijk bij de rest van mijn spullen in de tas kan komen. Bovendien houdt een vuilniszak de kleding droog, mocht je tas nat worden.

De keuken

De keuken is de andere belangrijke tak van de tas. Deze zit bij mij in mijn ondervak van mijn backpack. Hierin zitten de volgende onderdelen:

1. gasbrander en gastank
2. bestek en servies
3. eten en drinken
4. afwasmiddelen
5. vuilniszakken en hersluitbare zakjes

Brander

Het allerbelangrijkste is een manier om je water te verwarmen. Ook hierin zijn 100 opties. Ik heb twee branders: mijn MSR pocketrocket en eenzelfde variant van de Decathlon. Als we met het gezin op vakantie gaan, neem ik beide branders mee, en nog extra gastanks. Zowel de MSR brander als die van de Decathlon bestaan uit een pannetje om ruim een liter water in te koken, een plastic bakje (of 2) om uit te eten, een brander met ingebouwde ontsteker (dus geen lucifers of aansteker nodig, wél aan te raden om mee te nemen!) en een deksel. Er past precies een klein gastankje van 230ml in, zodat het geheel compact kan worden opgeborgen in het pannetje.

Servies en bestek

Qua servies nemen we niet meer mee dan bij de brander zelf zit. Als ik alleen ben, eet ik uit het bijbehorende bakje, of direct uit de pan. Idem dito met z’n vijven, waarbij we soms gezamenlijk uit eenzelfde bakje eten, of om de beurt. Bestek bestaat uit sporks, zowel van plastic als metaal. Die van plastic zijn lekker licht, maar staan erom bekend sneller te breken. Ik heb één lichtgewicht titanium spork voor mijn soloreizen. Licht en onbreekbaar, wel prijzig. Ook nemen we één mok mee, van metaal. Hier drinken we alles uit: koffie, fanta, wijn, thee, cup a soup… Een ander onmisbaar stuk bestek is een goed zakmes. Ik neem mijn multitool standaard mee in het zijvak van mijn heupband, zodat ik hem voor het grijpen heb. Daarin zit ook mijn firesteel: een stuk metaal en vuursteen om altijd gegarandeerd het gas aan te kunnen steken.

De afwas

De afwasmiddelen bestaan uit een schuursponsje en een klein flesje afwasmiddel en een sneldrogend minitheedoekje. Die laatste heb ik welgeteld nog nul keer gebruikt. We drogen niet af, schudden simpelweg de druppels er vanaf en bergen de boel dan weer op. een teil is onnodig: op campings heb je een gootsteen, en bij wildkamperen was je af in de pan zelf, of bijvoorbeeld in een beekje.

De prullenbak

In mijn keuken heb ik ook altijd een aantal pedaalemmerzakken, voor het verzamelen van het afval. Deze bind ik aan de buitenkant van één van onze tassen en legen we regelmatig. Neem niet teveel mee: als je ergens een boodschap doet, heb je vaak weer nieuwe tasjes die als vuilniszak kunnen dienen. Wel slim om mee te nemen: hersluitbare zakjes. Hierin kun je bijvoorbeeld droogvoer kwijt, of boodschappen opbergen zonder onhandige of zware verpakkingen.

De voorraadkast

Over eten en drinken kun je ook een boek schrijven. Wat is nou handig om mee te nemen? Inmiddels heb ik een aantal favoriete producten die altijd in de etenstas (waterdicht) meegaan:

• havermout
• melkpoeder (aan te maken met water tot melk, voor je havermout en koffie)
• noten of studentenhaver
• cup a soup of zakjes aanmaaksoep
• noodles
• Kleine cupjes beleg zoals jam, chocopasta, honing
• Oploskoffie
• Aardappelpuree
• Zakjes thee, bouillonpoeder, zakjes peper, zout, kaneel
• Wraps
• Blikjes tonijn
• Droge worst
• 1 of 2 zakjes instant droogvoermaaltijden van Adventure Food

Verse producten

Natuurlijk stop ik niet alles van tevoren erin en niet allemaal tegelijk. Wel zorg ik er minimaal voor dat ik altijd alvast wat tussendoortjes en een ontbijtje bij me draag, in het geval je niet op tijd een winkel vindt om je inkopen te doen. Verse producten zijn handig om onderweg op te eten, want deze zijn zwaar om mee te zeulen. Als je weet dat je bijna ergens bent, of ergens langere tijd blijft, loont het de moeite om veel verse producten te koken en eten. Als gezonde compensatie voor de vaak toch wat eenzijdige voedselkeuze onderweg.

Gevriesdroogde maaltijden

Adventure Food (en soort gelijke producten) biedt gevriesdroogde maaltijden van hoge kwaliteit aan, waarbij je zeker weet dat je écht goede voedingsstoffen binnenkrijgt, met voldoende calorieën en een goede verhouding tussen eiwitten, vetten en koolhydraten. Ze zijn bovendien ideaal om klaar te maken, omdat er enkel heet water bij gegoten hoeft te worden, waardoor je geen kostbaar gas verliest door een maaltijd langere tijd te moeten koken. De maaltijden zijn wel behoorlijk prijzig. Ik neem om die reden enkel wat maaltijden mee als noodvoorziening, bijvoorbeeld als er geen eten beschikbaar is, of als ik echt al langere tijd geen gezonde maaltijd heb gegeten. Je koopt dit soort maaltijden bij buitensportzaken als de Bever.

Water

Water is je eerste levensbehoefte. Zorg dat je echt voldoende water met je mee kan dragen, en dat je weet hoe het zit met de waterbevoorrading onderweg. Het is heel eenvoudig als je door bebouwde gebieden komt, want iedereen wil je gerust vers water geven en je flessen vullen. Houdt rekening met het water dat je nodig hebt om te koken, en te drinken bij warm weer. Wij dragen 1,5 literflessen, kleinere bidons en soms ook een camelbak (waterzak met een drinkslang) van 3 liter met ons mee. Ik heb ook een waterfiltertje bij me, waarmee ik eventueel water uit een rivier kan filteren. Zeker het overwegen waard als je verder de natuur in trekt.

De keuken zit in het ondervak

Het eten doe ik zoveel mogelijk bij mijn andere keukengerei in het ondervak van mijn tas. Als ik net inkopen heb gedaan, past het soms niet allemaal meer, en draag ik de rest bovenop de rest van mijn spullen in mijn bovenvak. Het water zit in flessen aan de zijkanten van mijn backpack, en de camelbak kan in vrijwel elke backpack in een speciaal vak tegen je rugpand aan, in je hoofdvak. Het drinkslangetje kan dan over je schouder, zodat je tijdens het lopen kan drinken zonder je tas af te zetten.

De badkamer

Dit gedeelte, dat ik in mijn bovenvak (de flap) van mijn tas bewaar, is het minst omvangrijk. Ik gebruik hier ook hersluitbare zakjes voor wat miniflesjes shampoo, zeep en conditioner. In een ander zakje doe ik wat EHBO-spullen zoals:

• pleisters
• paracetamol
• ORS
• deet
• tekentang
• gewöhl voetenzalf
• pleistertape
• drukverband
• zonnebrandcrème
• maandproducten voor de vrouwen

In hetzelfde vak doe ik ook mijn waterfilter en isolatiedeken. Als wc-papier kun je een rol meenemen of pakjes zakdoekjes. In mijn heupband heb ik nog een lippenbalsem zitten: als je veel buiten bent en wandelt, kan dit erg prettig zijn.

Overigen

Natuurlijk heb je meer kamers in je huis, en is er nog ruimte voor overige producten. Hieronder vallen bijvoorbeeld de volgende zaken:

• Oplaadkabels (telefoon, e-reader, hoofdlampje, horloge)
• Powerbank
• E-reader of ander leesvoer (geen noodzaak natuurlijk, wel heel fijn)
• Hoofdlampje
• Kompas en/of kaarten, of andere navigatiemiddelen
• Schrijfmiddelen (ook niet noodzakelijk)
• Regenhoes voor je tas
• Plaksetjes voor je slaapmatje

Vuistregel is dat je de zwaarste spullen tegen je onderrug plaatst. Daar zit bij mij dus mijn slaapmatje en kleding. Maar ook mijn powerbank prop ik vaak daar om die reden, net als mijn e-reader en schrift, die ik tegen de achterwand van mijn backpack stop. De snoertjes, lamp, plakset en regenhoes zitten ook in de flap van mijn bovenvak.

Het bericht Backpacken met gezin: praktische zaken verscheen eerst op Struin Stories.

Eerder schreef ik al over onze ervaringen met kamperen, en hoe je hiermee kunt beginnen als je hier nog weinig ervaring in hebt. Met of zonder kinderen. Ook schreef ik over het wandelen met kinderen en hoe het is gegroeid dat onze kinderen ook plezier beleven in het wandelen en maken van trektochten. Maar hoe pak je het aan om met een rugzak op pad te gaan met kinderen? Dit kan als iets groots, onoverzichtelijks en vooral spannend voelen. In dit blog vertel ik daarom hoe wij dit hebben gedaan. Wie weet heb je er wat aan.

Kamperen met een grote tent en luchtbedellende

Het kamperen in onze grote Decathlon tent met grote binnenruimte, gaf ons ook de mogelijkheid om voor iedereen een stoel en een opklapbare eettafel aan te schaffen. Ons campinggerei werd door de jaren heen steeds verder uitgebreid. Na iedere vakantie minstens een keer een nieuw luchtbed voor iemand te moeten kopen omdat die weer eens lek was gegaan, waren we het zat, en besloten we voor een ander slaapsysteem te gaan. Het oppompen van die krengen was bovendien een irritante klus. Het was tijdrovend en intensief met een handpomp, maar een hels kabaal en daarmee voor mij vrij gênante vertoning om het met de elektrische pomp via de auto te doen. Beiden waren we daarom echt wel klaar met de luchtbedervaring van de afgelopen jaren. Het meedeinen tijdens het omrollen van de ander, of het irritante gekraak van het plastic bij elke beweging helpt ook niet mee voor de nachtrust. Na wat vergelijken, kochten we voor de kinderen een handig systeem waarin de self inflatable matjes al een bijbehorende slaapzak hadden en voor ons een dik schuimachtig selfinflatable matras. Niet erg klein, compact of lichtgewicht, maar wel comfortabel en, hoopten we, niet snel lek te krijgen.

Dichtgegroeid

Maar daar bleef het niet bij. Onze auto werd door de jaren heen vervangen voor een groter model, die gek genoeg in no time volgestouwd zat met spullen. Niet lang daarna kwam er een gigantische dakkoffer bij om alle zooi te vervoeren. Onze camping gear was uitgebreid met een bal, kubb, tarp, hangmat, een tas vol speelgoed, knuffels, soms een opblaasbaar zwembad, steps, veel te veel kleding, tassen vol bordspellen, keukenspullen, etc. Weer een vakantie later kwam daar nog een fietsendrager voor 4 fietsen bij. Het in- en uitpakken van alle spullen werd steeds tijdrovender. Ik was uren bezig met het steeds opnieuw opvouwen en inpakken van alle kleding, handdoeken, beddengoed en het bij elkaar rapen van al het speelgoed, dat elk jaar in omvang toenam.

‘Camping hoarders’

Maar ze speelden er nooit mee. De kinderen waren altijd weg, in de speeltuin, bij de beek, met andere kinderen voetballen of fikkie stoken. Op een gegeven moment was ik het zat. Ik zat voor de zoveelste keer het ongebruikte speelgoed in te pakken en al die stapels kleding (die niet gebruikt waren, maar wel door de hele tent werden gegooid, blijkbaar) te vouwen, en vroeg me af waar ik in vredesnaam mee bezig was. Waarom hebben we al die spullen bij ons? Ongemerkt waren we aan het verzamelen geslagen. Zoals je met het verhuizen naar een groter huis ook gaat leven naar je ruimte: je merkt ineens dat je veel meer spullen hebt dan hiervoor, zonder dat je die nodig hebt. Sterker nog, ik kreeg heel sterk het gevoel dat al die rotzooi me alleen maar ergerde en ongelukkig maakte. Het kosten zeeën van tijd en gaf veel irritaties, en niemand werd hier nou beter van.

Terug naar minimalisme

Terplekke op die vakantie besloten we het volgend jaar radicaal anders te doen: we zouden gaan backpacken. Iedereen een tas mee, en enkel wat je kunt dragen, neem je mee. Ik had verwacht dat dit weerstand gaf, dat er protest kwam. Die kwam er niet. “Oké, leuk”, reageerden de kinderen. Ze leken het totaal geen probleem te vinden hun spullen te moeten missen. Een bevestiging van wat ik al vermoedde. Ze waren alweer vertrokken naar de speeltuin.

Goeie backpacks passen

Vorig jaar was ons eerste jaar dat we met het gezin gingen backpacken. Ik heb al wat materiaal van mijn solotochten en van defensie, maar ineens moeten de kinderen ook een backpack hebben. Omdat we van plan zijn dit vaker te doen, hebben we hier wel in geïnvesteerd, want backpacks zijn behoorlijk duur. Het goed passen en uitproberen is echt belangrijk, omdat de pasvorm zo persoonlijk is en je wilt voorkomen dat je tijdens het lopen irritaties of pijntjes krijgt doordat het net niet lekker zit.

Afweging: gewicht of comfort?

Ook moeten we ineens nadenken over compacte, lichtgewicht zaken, want die grote slaapspullen gingen natuurlijk niet passen. Van eerdere trips hebben we gelukkig nog lichtgewicht slaapmatjes (wederom van de Decathlon! prima formaat, gewicht en prijs), maar nog geen dito slaapzakken en andere zaken. Alles wat lichtgewicht is, daar betaal je voor. En hoe lichter, hoe spartaanser. Het wordt dan een afweging tussen comfort (hoe comfortabeler, hoe zwaarder) en gewicht (hoe lichter, hoe duurder). En alles x5 telt behoorlijk op. We besluiten daarom het vooral eerst te proberen met de spullen die we al hebben, en enkel het hoogstnodige nog aan te schaffen.

Neem alleen het hoognodige mee!

We kiezen mede om die reden een warme bestemming: Griekenland! Hierdoor hebben we geen slaapzakken nodig en hebben we alleen maar heel luchtige kleding nodig. Dus zei ik tegen iedereen: “onze tassen zijn het enige dat we meenemen. Neem mee wat erin past, meer niet, je moet het namelijk zelf dragen”. Het klonk toen best zinnig, je tas vullen met enkel wat erin past, maar met de ervaring die ik daarna heb opgedaan zou ik nooit meer dit advies geven. Want geloof me, in die backpacks kun je toch meer kwijt dan je op voorhand denkt! Omdat we geen slaapzakken meenemen, blijft er nog behoorlijk wat ruimte over. Zo gaan er air-ups, waterschoenen, speelgoed, knuffels, een afwasteil, te veel servies en vooral te veel aan kleding mee de tas in, waardoor we het onszelf alsnog lastiger dan nodig maken, door onnodig veel gewicht mee te torsen.

Water, water, water

Bovendien moet het water er nog bij. Dat was één van de grotere uitdagingen deze vakantietrip: Griekenland heeft op de meeste plekken geen betrouwbaar drinkwater, waardoor we afhankelijk zijn van flessenwater. En dat flessenwater is natuurlijk enkel bij de supermarkten te koop. En laten die nou niet bepaald op elke straathoek zitten op de eilanden. Dat betekent dat we regelmatig vooruit moeten plannen en liters water meesjouwen, voor de plekken dat we het niet kunnen aanvullen. Door de bloedhitte hebben we constant dorst en zweten we als otters. Het water is vrijwel niet aan te slepen voor ons.

Less is more

Er zijn momenten dat we als een stel uitgedroogde kurken naast een lekkende sprinkler over een olijfboomgaard gaan staan, om wat verwaaide neveldruppels op te kunnen vangen. Of die keer dat we massaal in een fontein duiken die we onverwacht op een bergtop bij een klooster aantreffen, en het water uitgelaten over ons heen gooien. De mensen staren ons verbaasd, of nee, eerder onthutst aan. Al tijdens onze tocht trekken we de conclusie dat we zelfs nu te veel onzin meedragen. Een afwasteil, serieus? Knetterzware air-up flessen die niet schoon te krijgen zijn? Waterschoenen die nooit worden gebruikt?

Voorbereidingen voor je plaats van bestemming

Pas bij thuiskomst en na gedegen onderzoek en voorbereiding voor mijn eigen solotocht aankomende september, besef ik hoeveel onnodig gewicht we meetorsten. Het geeft in ieder geval hoop en perspectief op vervolgtrips: het kan blijkbaar lichter, zelfs als we een slaapzak erbij hebben. Al doende leert men. Ook wij doen zoals gezegd nog elke keer ervaring op. Het deed trouwens niks af aan onze vakantiepret. Wel leerden we dat Griekenland niet een land is voor de kampeerder. Campings zijn maar schaars aanwezig, en waar ze zijn doe je er vaak goed aan om zeker te zijn van een plekje. Reserveren doen we niet aan, maar is misschien toch aan te bevelen als je hier wilt kamperen. Het wandelen van plek naar plek was tof, maar de wandelpaden zijn niet overal even goed onderhouden. Veel ervan is overwoekerd, of bezaaid met losse stenen, takken en ander zwervend spul. Dat vraagt soms het nodige klim en struinwerk, en als het even tegenzit zie je geen wegmarkeringen meer, waardoor je ineens in een geitenveld of olijfgaard rondloopt. Niet erg, wel iets om rekening mee te houden qua tijdsinvestering.

Denk na over vervoersopties

Deze vakantie wisselen we het wandelen om ergens te komen af met openbaar vervoer over de grotere afstanden. Helaas ondervinden we aan den lijve dat het reizen met OV in Griekenland behoorlijk prijzig is, en soms zelfs niet onderdoet voor een taxiritje. Voor een enkeltje busrit betaalden we regelmatig 5 euro p.p. Met 5 personen is dat 25 euro per keer. Dat loopt soms behoorlijk uit de klauwen als we meerdere busritjes op een dag maken. Omdat er simpelweg niet overal campings zijn, lossen we dat op door af en toe te wildkamperen en te overnachten in een kamer of appartement. Achteraf een behoorlijk luxe en prijzige manier van vakantievieren kwamen we achter, dus dat willen we de volgende keer anders doen. Nog een leerpunt.

Tassenmanagement

Toen we in Slovenië afgelopen meivakantie weer met de backpack op pad gingen, was het een verademing voor de kinderen om te merken dat de tassen aanzienlijk lichter waren! Mijn ’tassenmanagement’ had blijkbaar vruchten afgeworpen en de kinderen begonnen met hernieuwde motivatie aan de wandelingen. Het was inderdaad voor iedereen merkbaar dat de tassen nu beter op gewicht waren.

Hoe zwaar weegt je tas?

Als vuistregel is het streven naar 10% van je lichaamsgewicht (in mijn ogen echt onmogelijk), en maximaal 20% van je lichaamsgewicht te dragen (in mijn geval eerder een streefgewicht). Voor de kinderen komt dat neer op zo’n 12 kilo voor de oudste, en zo’n 6 kilo voor de jongste, en daarmee nog een ander aspect om rekening mee te houden met het inpakken. Vaak is het gewoon een kwestie van uitproberen, en soms het een en ander verhuizen van de ene naar de andere persoon. Ik heb ook dagen gehad dat ik gewicht afstond aan steef, en vice versa. Luister ook daarin gewoon naar je lichaam en je gevoel daarin.

Wennen, trainen, opbouwen

In de eerste dagen is het bovendien logisch dat je moet wennen aan het lopen met bepakking, je zult merken dat je heel snel sterker wordt en makkelijker loopt. In plaats van direct een paar weken de bergen in te trekken kun je natuurlijk ook van tevoren opbouwen en trainen, door het gewoon eens een dagje, middagje of weekendje uit te proberen. Het is superleuk om met je kind een weekendje eropuit te gaan, een nachtje ergens te kamperen met de spulletjes die je op je eigen rug draagt. Je kunt jezelf langzaam laten wennen door tijdens je normale wandelingetjes eens een rugzak met wat gewicht mee te nemen. Gewoon wat gevulde flessen bijvoorbeeld, of wat boeken in een tas. Maar ook zonder training komt het goed: je lichaam vertelt je vanzelf waar je grenzen liggen, en dit bouw je uit door naar je lichaam te luisteren. Rustdagen inplannen zijn bovendien geen schande, maar juist ronduit verstandig. Na een rustdag merken we altijd een wereld van verschil, en zijn de meeste pijntjes vaak al voor 80% verdwenen.

In de volgende blog neem ik je mee door de ruimtes van de tas heen en vertel ik wat wij meenemen en hoe we dit indelen, opbergen of inpakken.

Het bericht Backpacken met kinderen: waar begin je? verscheen eerst op Struin Stories.

Het is al september, de maand van mijn vertrek! Het komt nu echt dichtbij, en ik krijg kriebels in mijn buik als ik denk dat ik straks mijn soloavontuur ga starten, waar ik al zo lang naar uit kijk. Januari dit jaar hakte ik de knoop door en sindsdien zijn de plannen gesmeed, de voorbereidingen getroffen, de materialen getest, de wandelschoenen ingelopen, de trainingsuren opgestapeld en de wandelgids uitgeplozen.

Het plan: een Europese wandelroute

Op 24 september vlieg ik naar Malaga, om vanuit daar door te reizen naar Tarifa, mijn startplek van de komende 6000 wandelkilometers. Ik ga een Europese Wandelroute lopen, een E-route, waar er zo’n 14 van dwars door heel Europa lopen en elk meerdere duizenden kilometers beslaan. Elke Europese Wandelroute bestaat op zijn beurt weer uit Lange Afstandswandelroutes, vaak aangeduid als GR, vanuit het Frans: Grand Randonnee. Deze langere afstandspaden worden als het ware aan elkaar geplakt tot een enorme E-route.

De E7

In mijn geval ga ik grotendeels de E7 lopen. Maar die start op de Canarische Eilanden, en dat vond ik dan weer een beetje onhandig en duur. Daarom loop ik het eerste deel van mijn tocht over de E4, die in Gibraltar begint, en halverwege Spanje de E7 kruist. Vanaf dat punt loop ik verder op de E7, die na Spanje door Andorra, Frankrijk, Italië, Slovenië, Hongarije en Servië en/of Roemenië gaat. Sommige delen van de E-routes zijn nog niet helemaal uitgestippeld, en op verschillende stukken zijn er alternatieve opties. Na Slovenië zal ik opnieuw mijn route moeten bepalen voor het vervolg.

De GR7 door Andalusië

Het eerste gedeelte van de tocht bestaat uit GR7 die van Zuid- naar Noord Spanje loopt, en vervolgens Frankrijk in. Ik loop de eerste 770km door Andalusië, geholpen door een wandelgids die ik inmiddels al als een trouwe metgezel ervaar. Van wat ik heb gelezen, is het een route die relatief goed begaanbaar is, door het landelijke en minder toeristische gedeelte van Andalusië, langs de kenmerkende witte dorpjes, over de bergketens zoals de Sierra Nevada, langs veel rivieren, stuwmeren, kloven en door olijfboomgaarden en langs kurkbomen en amandelbomen. De GR7 heeft een Noordelijke en Zuidelijke variant, die allebei hun eigen charmes hebben. Ik kies voor de zuidelijke variant, omdat ik vermoed dat deze meer afwisseling heeft in het natuurbeeld. De route loopt ook langs bekende punten zoals el Chorro en Ronda. Als ik nu op de weerapp kijk, is het begin september nog tegen de 30 graden, en naar verwachting net boven de 20 graden als ik start.

Geen officiële pelgrimstocht, maar…

Deze maand staat nog vol met werkactiviteiten, wat het contrast van mijn vertrek straks des te groter maakt. Ook ben ik veel tijd bezig met mijn opleiding tot zenleraar. Vanuit die opleiding dacht ik na over mijn intenties voor deze reis. Het is weliswaar geen officiële pelgrimsroute, maar het voelt wel als een pelgrimage. Het is tenslotte toch een tocht, een eeuwige zoektocht naar mezelf. Is dat ook niet een van de meest genoemde motieven voor het starten van een pelgrimstocht? Hoe dan ook, het leek me goed om intenties neer te zetten, om het lot een handje te helpen positief uit te vallen in mijn voordeel, zullen we maar zeggen.

Intenties voor de reis

Een belangrijke intentie is het verdiepen van mijn zenpraktijk, mijn spirituele praktijk. Om verder te werken aan de leerdoelen voor mijn zenopleiding, en daarmee uiteindelijk een betere zenleraar te worden. Om mijn ontwikkeling te stimuleren. Om die reden ga ik elke dag tijd maken om 2x 20 minuten te mediteren. Ik weet van mezelf dat dit het beste lukt in de ochtend, en halverwege de dag. Als ik lange wandelingen loop ben ik namelijk behoorlijk uitgeput ’s avonds, zeker als ik dan ook nog moet eten en de tent opzetten. Een ander voornemen is het oefenen van de hartsutra. Ik wil dit tijdens het lopen af en toe reciteren, vooral in het begin van mijn wandelingen. Op die manier wil ik de sutra meer eigen maken en het meer doorvoelen.

Angsten overwinnen en zelfvertrouwen kweken

Helemaal los van mijn zenpraktijk staan de andere intenties, die veel meer te maken hebben met mijn angsten overwinnen. Ik weet van mezelf dat ik snel geneigd ben terug te vallen op de steun van mijn vriend, waardoor ik soms situaties vermijd. In mijn solotocht kan dat niet, en zal ik wel alleen aan de bak moeten. Ik ben van plan zoveel mogelijk zelfvoorzienend en wildkamperend te reizen, om bewust op mezelf terug te vallen en tijd te maken voor mijn innerlijke struintocht. Het alleen slapen in de buitenlucht is een andere angst die ik graag wil aangaan, doorvoelen en uiteindelijk achter me wil laten. Ik wil, met andere woorden, ervaren dat ik mijn zaakjes helemaal zelf kan regelen en helemaal op mezelf kan vertrouwen.

Schrijven naar een hoger plan

Tenslotte is er een intentie om te schrijven over de reizen. Natuurlijk schrijf ik hier al over mijn kleinere en grotere struintochten en avonturen, en daar heb ik onwijs veel lol in. Al zo’n 15 jaar schrijf ik op mijn eigen blogplatforms en schrijf ik om mijn dagelijkse gebeurtenissen te verwerken. Ik droom er al jaren van om mijn schrijfambities naar een hoger level te tillen, dus ga ik daar tijdens mijn tocht zeker tijd voor maken. En wie weet, wie weet… volgt daar ooit een boek uit.

Voorbereidingen en voorpret

Het liefst had ik nog wat laatste spullen geregeld: nog een extra korte, lichtgewicht broek, een flacon voor douchegel en shampoo, dat soort praktische zaken. Het ziet er echter naar uit dat die kans niet meer gaat komen. Iets waar ik ook nog mijn hoofd over breek is hoe ik in Spanje aan gaskannetjes kom voor mijn brander. Op internet krijg ik dat niet duidelijk, en ze mogen niet mee het vliegtuig in. Dan maar duimen dat een tankstation, supermarkt of camping ze verkoopt, anders wordt het een uitdaging (iemand tips, toevallig?).

Navigeren

Met de gevonden wandelgids ervaar ik de nodige voorpret en lees ik handige suggesties voor bijvoorbeeld campings, winkels en waterpunten onderweg. De gids gaat tot 770km, daarna zal ik het echt zelf moeten uitzoeken. Gelukkig heb ik al de nodige GPX bestanden online gevonden om op mijn horloge te laden. We zijn maar liefst twee keer het oplaadkabeltje tijdens een reis verloren, wat een behoorlijke tegenvaller was en vooral een probleem opwierp voor de planning en navigatie aldaar. Ik ga dus extra goed op mijn kabeltje letten deze tocht.

Het thuisfront

Aan het thuisfront ben ik ook met de nodige voorbereidingen bezig: een rooster voor de taakverdeling met de kinderen, het vooruit koken van maaltijden, het steeds benoemen van mijn aanstaande vertrek en daarmee de nodige kusjes, knuffels en samenspeelmomenten wat uitbreiden. 4 weken van huis voelt nog zo abstract, dat ik me niet goed kan voorstellen hoe dat daadwerkelijk voelt als ik er straks niet ben. Ik ben in ieder geval van plan regelmatig te (video)bellen, en misschien wel ouderwets brieven te schrijven als de tijd het toelaat. En laat mijn man nu zelfs van plan zijn in die 4 weken te gaan klussen in de praktijkruimte, dan komt er behoorlijk wat zorg op zijn bordje. Ik probeer zoveel mogelijk te ondersteunen door vooraf al zaken uit te zoeken en bijvoorbeeld tegels uit te zoeken waar hij weer mee verder kan straks. Hij heeft me op het hart gedrukt dat dat echt wel goedkomt en ziet er niet tegenop. Toch is het loslaten (wat voelt als een ander met extra werk opzadelen) nog niet zo makkelijk. Ik voel me gezegend met een man die mij zoveel ruimte geeft en gunt.

Van droom naar werkelijkheid   

Aan de andere kant kan ik ook ontzettend genieten van de voorpret, als ik de foto’s zie van de omgeving waar de route doorloopt, ik me met mijn wandelgids op de bank nestel en in gedachten routes uitstippel, en de dagen langzaam zie aftikken op de aftelkalender. Het voelt zo bijzonder om dit te gaan doen, te kunnen en mogen doen! Als kind wilde ik altijd al een end lopen, naar Scandinavië. Die exploratiedrang is altijd bij me gebleven. Nu is de bestemming flink wat zuidelijker, waar ik straks getrakteerd word op zacht najaarsweer en op die manier de aankomende herfst en winter nog even ontloop. Wat een luxe!

Duolingo Spaans

In de laatste weken probeer ik mijn Duolingo Spaans zoveel mogelijk op te krikken. Dat valt nog niet mee, mijn praktische kennis van de taal vordert maar langzaam. Ik kan zeggen dat de koe nu de ramen heeft gezeemd en het paard niet is uitgenodigd op het feestje van de varkens, maar als ik probeer voor de hand liggende zinnen te formuleren met betrekking tot mijn hike, is dat toch andere koek. Ik voel wat schroom om straks in het Spaans te spreken, maar ben dit wel van plan, om ook hierin vertrouwen en een taalverrijking te ervaren.

Je mag met me mee!

Ook van het enthousiasme van mensen om me heen geniet ik, de inspanningen van vrienden en bekenden die hun best doen om een stukje aan te haken en mee te lopen. Precies dit is wat ik ook doe met mijn cliënten, en waar ik de meeste voldoening uit haal. Naar buiten, al wandelend in gesprek gaan. Nu doe ik dat nog kort: een uur of een dagdeel, maar straks is er ook de mogelijkheid om een of meerdere dagen mee te gaan op struintocht. Ontzettend gaaf om hier in Spanje al een start mee te maken.

Lijkt het je ook tof om een stukje mee te lopen, met je persoonlijke coach aan je zijde? Neem dan contact op!

Het bericht Aftellen tot de start van het grote solo avontuur verscheen eerst op Struin Stories.

Het idee of plan om met kinderen op pad te gaan, te gaan wandelen of trekken door de natuur is niet uit de lucht gevallen, maar eerder een langzaam gegroeid proces. Het bij elkaar sprokkelen van de materialen ging eigenlijk op eenzelfde manier. Toen we begonnen met kamperen, en nu nog steeds in heel veel gevallen, hebben we het meeste bij de Decathlon gehaald. We hadden geen zin om onnodig veel geld uit te geven aan spullen, waarvan we niet wisten of we ze echt wel gingen gebruiken, en of kamperen net zo leuk zou zijn als wij in ons hoofd hadden.

Op bakfietsvakantie naar Ameland

De allereerste kampeerervaring als gezin was denk ik onze fietsvakantie ervaring, waarin we met de bakfiets en een gewone stadsfiets met aanhanger van Dordrecht naar Ameland zijn gefietst. Twee kinderen van bijna 2 en 4 in de bakfiets, en in de aanhanger al onze kampeerspullen. Het was een fantastische ervaring, tot we in Ameland aankwamen, waar het kwik niet boven de 7 graden uitkwam en mensen met mutsen op en sjaals om stonden af te wassen. Een ervaring om nooit te vergeten, in alle opzichten.

In de regen kamperen

Een andere kampeerervaring was Toen Signe net geboren was, in mijn zwangerschapsverlof. Het was net buiten het seizoen, eind augustus geloof ik, dat we besloten een weekje te gaan kamperen in Noord-Frankrijk. Die plek, omdat het aan te rijden was, maar toch wat exotischer klonk dan Nederland. We kochten toen een Coleman tent, met een klein midden compartiment en aan weerszijden 2 kleine slaapcompartimenten. Het was een eenvoudig op te zetten tent, redelijk klein. Het middendeel was prima om in zithouding in te zitten, maar met z’n drieën was het al gauw krap. Koken deden we op een tweepits gasbrander met een redelijk grote gastank. Dat had ik bij mijn vader gezien, die een doorgewinterde kampeerder is, en wat bij hem goed beviel.

Scoren van spullen

Wat plastic borden en goedkoop bestek scoorde ik bij de Action, net als veel andere handige en onnodige kampeerartikelen. Bij de Decathlon kochten we twee klapstoelen voor ons als ouders, en twee mini klapstoelen voor Meia van 5 en Fosse van 3. Ook haalden we daar een mini klaptafeltje, waarvan ik dacht dat dat praktisch was. In de praktijk hadden we er niks aan, want het was te laag om er makkelijk iets op te zetten als we in de stoel zaten, en te klein om eraan te kunnen eten. Uiteindelijk is dit tafeltje gedegradeerd tot tafel waarop we het kookstel zetten om ook de grond te beschermen tegen brandplekken. Die lessen leren we door de jaren heen steeds beter.

Gewoon doen, vallen en weer opstaan

Het is vooral een kwestie van doen, proberen, experimenten, nat gaan, herstellen en bijsturen. Zo hadden we in ons Ameland-avontuur allemaal maar één warme trui bij ons en geen jassen, in verband met de beperkte ruimte. Toen we klappertandend de avonden doorbrachten in vochtig geworden kleding, hebben we ons verlies moeten nemen, en de conclusie getrokken dat dit uiteindelijk voor niemand leuk meer is. We hebben toen hulptroepen ingeschakeld (bedankt opa!) om ons te laten ophalen met een aanhanger. Dat zou ons natuurlijk geen tweede keer gebeuren.

Al doende leren

In ons pre-kinderen tijdperk hebben we ook heel wat lessen the hard way geleerd. Regenkleding vergeten, in een onweersbui terecht komen op een berg en niet weten wat te doen, erachter komen dat onze beiden mobieltjes leeg zijn en we dus onbereikbaar zijn, nog onderweg naar beneden zijn van een bergwandeling als de duisternis al invalt, rekenen op een plek in een berghut als die helemaal volgeboekt zit en we dus noodgedwongen verder moeten. En ga zo maar door. Elke keer maakte het ons scherper, bewuster, beter voorbereid, minder naïef. Die lessen namen we natuurlijk ook mee als kamperende ouders, hoewel die rol toch ook weer veel nieuwe verrassingen met zich meeneemt. Nog steeds leren we elke keer nieuwe dingen, en blijven we onze aanpak bijstellen en bijsturen.

Draagdoek versus kinderwagen

Terug naar Noord-Frankrijk. Wat een echte succesfactor was die vakantie, was de ontdekking van het gebruiken van een draagdoek (en later draagzak) met de baby. Wat een verschil maakte dit in comfort en vrijheid! Een heerlijk gevoel om een klein hummeltje als bundeltje dicht bij me te dragen, terwijl ik mijn handen vrij heb voor andere zaken. Op die manier konden we bijvoorbeeld ook gemakkelijk een wandelingetje in de natuur maken, zonder dat onze kinderwagen direct vastliep in rul zand of de baby door elkaar werd geschud.

Aanhoudende depressie

Noord-Frankrijk had die week last van een aanhoudende depressie, wat resulteerde in vele dagen regen en grote plassen voor de tentopening en bijbehorende modderpraktijken. De kinderen maalden er niet om, en liepen, kropen en renden met natte voeten, modderklonten of juist droge, schone sokken de tent in en uit. In no time werd de midden cabine een veldslag waarbij ik me afvroeg wat er in godesnaam toch zo leuk zou moeten zijn aan kamperen! Alles was goor, nat, modderig. Het was dweilen met de kraan open, bijna letterlijk. Terplekke besloot ik dat we deze tent niet meer zouden gebruiken bij een volgende vakantie. Als het regende, wilde ik met het gezin normaal kunnen zitten en rechtop kunnen staan, een spelletje kunnen spelen en het droog kunnen houden binnen.

Klein geluk

Natuurlijk was het niet alleen kommer en kwel. Als het droog was, genoten we van het buiten zijn. In slaap vallen met tikkende regen op het tentdoek is een van de meest romantische situaties als je het aan mij vraagt. Als de sterren aan de hemel flikkeren en we naar de tjirpende krekels luisteren, terwijl we warm weggekropen in onze fleecevesten voor de tent zitten met een beker wijn en een citronellakaars om de muggen op afstand te houden, is een ander knus moment.

Beverbende en fikkie stoken

Als we op vakantie zijn, zijn er geen schermpjes en ze worden niet gemist. Hoewel, een kleine nuance is daarin wel zo eerlijk: sinds een paar jaar hebben de oudste 2 een telefoon die ze voornamelijk in de auto gebruiken. In plaats daarvan spelen we kubb op blote voeten, staren we in de vlammen van een kampvuurtje, doen we eindeloze potjes beverbende of fantaseren over al onze dromen die we in de jaren voor ons willen waarmaken. Oké, misschien overdrijf ik, want toen we net onze derde hadden, lagen we vaker doodop vroeg op bed, of durfden we amper hardop te praten als ze ein-de-lijk sliep en we even wat uurtjes voor onszelf hadden.

Grotere tent, meer luxe?

Na onze Noord-Frankrijk ervaring zochten we de jaren erna bestemmingen verder weg. Het jaar erop trokken we naar Slowakije, Tsjechië en Hongarije. Onze vorige tent ruilden we in voor een groot exemplaar van de Decathlon, met een grote binnen cabine waar we een complete tafel en stoelen in neer konden zetten en konden staan. Wat een luxe! Deze tent hebben we eindeloos vaak op- en afgebroken, tot hij steeds verder sleet en de gaten er uiteindelijk invielen. Toen de rits van de ingang uiteindelijk dienstweigerde, werd het echt tijd om afscheid van deze tent te nemen, waarna hij een enkeltje container maakte.

Inmiddels hebben we de grote tent niet meer vervangen door een vergelijkbaar exemplaar, maar door trekkerstentjes. Nog kleiner dan onze eerste tent. De reden is dat we de vakanties een andere invulling gaven, waarover ik de volgende keren meer vertel.

Het bericht Kamperen voor beginners: onze ervaringen verscheen eerst op Struin Stories.