Ik word steeds trager met opstaan en vertrekken, maar voel nog altijd haast in mijn lichaam als ik de ‘hotelburen’ eerder hoor vertrekken dan ikzelf. Die eeuwige haast, dat is ook zo’n sterke overtuiging. Haast om wat van mijn leven te maken, te genieten, te doen waarvoor ik ben gekomen. Het is niet eens zo erg om dit gevoel van tijdelijkheid te ervaren, want het zet zaken in perspectief en het helpt me afwegen in wat echt belangrijk is, en wat nu prioriteit heeft. Het helpt me met het voelen van een bepaalde urgentie. Maar het zit me net zo dikwijls in de weg. Vooral, en dat is meestal, als ik geen haast heb, maar dit wel voel. Zoals dus hier, als mensen eerder vertrekken dan ik. ‘Die hebben meer aan hun dag’, schiet er dan door me heen. Terwijl ik mediteer, voelt dat ineens als tijdverspilling, en die haast manifesteert zich dan als een energiestroom in mijn lichaam, met de neiging om in beweging te komen, mijn lijf in de actie te zetten. Ik ervaar het, blijf ermee zitten en zit het ongemak uit. Ik verander ondanks de gevoelde haast ook niks aan mijn ochtendroutine. Zover ben ik in ieder geval al. Ik merk het op en kies er bewust voor er niet naar te handelen.

Nostalgie is zo gek nog nie

Gisteren heb ik geen melk meer kunnen halen want in Zujar was er geen supermarkt meer open, dus maak ik mijn havermout weer ouderwets aan met melkpoeder en heet water en mijn laatste beetje cruesli. Alles raakt op in mijn tas. Ik maak koffie van het laatste restje oploskoffie. Voordat ik mijn pocketrocket aanzet, een brander met het geluid van een vliegtuigmotor, controleer ik de kamer op de aanwezigheid van rookmelders en sprinklers. Zou toch wel lullig zijn als straks alles zeiknat is, omdat ik mijn water kook. In deze gevallen ben ik blij met de armoedige, ouderwetse en basic kamers waarin ik verblijf, zonder moderne of luxe melders en sensors. Hurkend op de glimmende jaren 70 tegels in de badkamer wacht ik tot het water kookt. De kamers waar ik overnacht staan vaak bol van vergane glorie, en ik waan me afwisselend in de jaren 20, 70 of op bezoek bij oma. Hier bestaat de kamer uit zwaar zwart-gouden details, met hoogglanzende zwartmarmeren tegels en koperen raam- en deurposten.

Stormachtig vertrek

Mijn was is in de tussentijd droog gewaaid, wat aardig lukte met de storm buiten. Terwijl ik knus binnen sliep, loeide de wind om het gebouw en kwam de regen horizontaal langs de ramen. De wind had bijna een orkaankracht. Ik was extra dankbaar dat ik binnen sliep, én dat het bed ook eindelijk een keertje groot genoeg was om ook mijn voeten erop te laten passen. De te korte bedden zijn behoorlijk irritant als je vermoeide voeten hebt die je gewoon wilt laten rusten.

Ineens is het de laatste wandeldag. Via Benmaural loop ik vandaag naar Cullar, vanwaar ik een betere aansluiting heb om naar de luchthaven te komen. De bus die ik nodig heb haal ik vandaag niet meer, dus zal ik blijven slapen in Cullar en morgen de bus nemen richting Almeria. Als ik vertrek is het nog steeds stormachtig, met een kille, venijnige wind die me regelmatig onverwachts aanvalt en me dan bijna van mijn sokken blaast. Al snel stop ik om extra warme kleren aan te trekken, terwijl ik een wedstrijdje doe met de dreigende regenwolken. Meestal weet ik hen voor te blijven, maar af en toe halen ze me in, en dwingen ze me mijn regenjas aan te trekken en mijn hoes om mijn tas te doen als ze hun eerste dikke druppels naar beneden laten vallen.

Afsluiten in de herfst

Er liggen enorme regenplassen op de route en het is nog altijd code geel vanwege de sterke wind. De sporen van de storm zijn overal zichtbaar: omgewaaide containers, paaltjes en hekken, weggerolde stenen, kapot gevallen dakpannen, de bergwanden die zijn weggespoeld en een dikke laag roodbruine modder over het pad hebben uitgesmeerd. Zelfs hele stukken van het pad zijn weggeslagen, tot sinkholes verworden, en zo gevaarlijke situaties voor automobilisten creëren. Olijfbomen staan nu in diepe vijvers na maanden van droogte.

Afhankelijk van aan welke kant van de berg ik loop, word ik óf bijna uit mijn verschoning gewaaid, óf geniet ik van de luwte en de zon die zich af en toe even laat zien. De gevoelstemperatuur varieert daarmee constant. De feitelijke temperatuur ligt rond de 13 graden, en daarmee een bevestiging van de herfst die toch echt is ingetreden. Het is echt gedaan met de zomerse temperaturen lijkt het. Een mooi, symbolisch moment om af te sluiten. Gestart met bloedhete temperaturen, niet uit te houden soms, die gaandeweg steeds draaglijker werden, tot aan nu, waarop de herfst komt. Ik ben verzadigd van alle indrukken, van alles wat ik heb gezien en gedaan. Mijn hele eigen onderneming daarin is voor mezelf op zoveel manieren grensverleggend geweest en bracht daarmee allerlei inzichten. Inzichten en lessen waar ik nog even op wil kauwen, die ik voor mezelf verder wil verwerken.

Tijd om naar huis te gaan

Ik merk dat ik nu al een paar dagen wandel, en dat de omgeving mij niet zo erg meer kan raken. Dat voelt niet goed, daarmee doe ik de ervaring van het wandelen tekort. Want ik weet hoe heerlijk het is om in de natuur te zijn, te vertoeven, te kunnen wandelen. En nu merk ik dat ik daar een soort numb, verdoofd voor raak, voor mij een teken dat het genoeg is zo, dat het tijd is voor een afronding. Vandaag loop ik met dubbele gevoelens: enerzijds blij om te lopen en daardoor geniet ik extra van alles, anderzijds ook blij dat ik hierna niet meer hoef te lopen. Ik trakteer mezelf veel op muziek vandaag om mee te zingen tijdens het lopen. Het helpt me om opgewekt te blijven.

Het eerste gedeelte van de route loop ik rondom de grote berg die naast Zujar ligt, het dorp waar ik vannacht verbleef. Vanaf hier krijg ik uitzicht op een gigantisch meer dat naast Zujar en de berg ligt, waar ook warmwaterbronnen zitten. Het meer ligt op veel plekken droog, waardoor het landschap op die plaatsen is veranderd in een moeraslandschap, vol groene, frisse planten. Het doet me denken aan de moerassen in Montenegro, waar Steef en ik op de motor doorheen reden, waar het landschap daar bedekt was met groene leliebladeren en waterplanten.

Benamaural

Na zo’n 24 kilometer kom ik aan in Benamaural, waar ik op zoek ga naar een café om een dagmenu te eten. Ik heb geen eten meer in mijn tas zitten en de supermarkten zijn net weer dichtgegaan vanwege de siësta. In een bruine kroeg vol mannen aan de bar (inmiddels het standaardbeeld voor mij, ik blijf me toch telkens afvragen waar de vrouwen zijn en waarom er alleen mannen aan de bar zitten), word ik bekeken als een attractie. Mijn verschijning is duidelijk onderwerp van gesprek en leidt tot verwonderde gezichten. Ik ben het intussen bijna gewend en het maakt me niet meer uit. Ik ben nu zelfs zo ver dat ik me al snel thuis voel in willekeurig welk café of op welk terras dan ook, en van de gelegenheid gebruik maak om even mijn schoenen uit te trekken en te schrijven.

Dagmenu

Het dagmenu blijkt een grote traktatie. Voor 12 euro krijg ik een grote salade, kippenpootjes met friet, tiramisu en een biertje. Helemaal blij eet ik mijn buik rond en laat een fooi achter, waar de barvrouw zichtbaar dankbaar voor is. Dat verbaast me hier vaker, hoe oprecht dankbaar mensen zich hier uiten, waar Nederlanders in mijn ervaring vanzelfsprekend rekenen op een fooi, en hier eerder onverschillig of zelfs ontevreden op reageren. De Spanjaarden hebben de kunst om elk moment als een nieuw moment te nemen wat dat betreft beter onder de knie, waardoor ze steeds opnieuw verrast en dankbaar kunnen zijn met een fooi.

Als ik mezelf weer klaar maak voor vertrek, met de heupband een standje losser na het vele eten, hoef ik nog maar zo’n 14km over vrij vlak terrein. Van moeraslandschap slingert het pad naar woestijnachtig landschap, met witte, kale heuvels, bedekt met een soort helmgras, waardoor het ineens voelt alsof ik door de Noord-Hollandse duinen wandel. Dit gevoel wordt versterkt door de dreigende regenwolken boven mijn hoofd.

Afscheid van Spanje

De allerlaatste etappe. Licht van mijn biertje en met het makkelijke pad, vier ik mijn afscheid van mijn solotocht. Ik zing hard mee met de muziek, doe spontane dansjes en gebruik mijn wandelstok als microfoon. Ik eer Spanje en dank haar voor de afgelopen weken, waarin ik te gast was in haar natuur en hier dit deel van mijn leven mocht ervaren en erin mocht groeien. Ik dank haar voor de veilige doortocht die zij mij heeft gegund, de lessen die ze me heeft geleerd, waarmee ze me sterker en zelfverzekerder heeft gemaakt. Met weemoed laat ik de laatste restjes van dit deel van mijn reis in Andalusië achter me, en voor ik het weet stap ik ineens Cullar al binnen.

Volgeboekt

Het hostal blijkt volledig volgeboekt. De tweede optie zit te ver weg, langs de snelweg. Ik heb nog één optie over: hotel Lunamar. Maar als ik daar aankom is de deur op slot en het licht uit. Een lichte paniek kruipt omhoog, maar dan zie ik een briefje op de deurpost met een telefoonnummer. Ik bel, en in het Spaans leg ik uit dat ik voor het hotel sta en wil overnachten. Gelukkig, de eigenaar komt al snel naar het hotel en laat me binnen.

De oude man, een vriendelijke opa-figuur die net boven mijn navel komt met zijn kromme gestalte, wil uit beleefdheid mijn tas naar de kamer dragen. Net op tijd red ik hem van een mogelijke hernia of dwarslaesie, door snel zelf mijn tas op mijn rug te hijsen. Als hij had geprobeerd die op te tillen, was die arme, kleine man waarschijnlijk terplekke doormidden gebroken.

Alles voor de laatste keer

Terwijl de man het papierwerk in orde maakt, waarbij hij laat zien dat hij de kunst van het vertragen behoorlijk goed beheerst, druk ik mijn horloge met de wandeling voor de laatste keer uit. De wandeling sluit ik af, met vandaag een ruime 37 kilometer toegevoegd aan het totaal van de 800 kilometers en ruim 24.000 hoogtemeters. Eenmaal in mijn kamer weet ik niet goed wat ik voel. Ik betreed een niemandsland, opnieuw. Alles wat ik nu doe is nog precies hetzelfde als de dagen ervoor: douchen, wasjes draaien, eten kopen en koken. Maar alles doe ik met de wetenschap dat er morgen geen herhaling komt, dat elke handeling nu de laatste keer is. Daarmee wordt mijn dagelijkse routine ineens een ritueel afsluiten van alles dat mijn reis vormde. Het maakt me melancholisch.

Morgen hoef ik niet vroeg op, dan ga ik niet lopen. Het voelt gek, abrupt. Ik weet ook niet goed hoe ik nu mijn tijd moet invullen. Tot vandaag was alles duidelijk, gewoon opstaan en lopen, ik hoefde er niet over na te denken. Maar nu is er ineens tijd, ruimte. Wat ga ik in vredesnaam doen? Ik neem me voor om extra lang op de kamer te blijven en gebruik te maken van de wifi om wat colleges terug te kijken. Om half 11 verlaat ik dan eindelijk mijn kamer, en begint het grote, zenuwachtige wachten op de bus en de reis terug.

Reflectie tijdens meditatie

In het mediteren gaan mijn gedachtes al naar toekomstige etappes, en de dingen die ik dan anders wil doen. Ik ben benieuwd of er dan mensen zijn die een gedeelte willen meelopen, en hoe ik dat zou vinden. Wil ik dat nog wel? Tijdens het mediteren fascineert het me altijd dat mijn waarneming anders wordt. De kleuren worden soms fluorescerend, of juist in fotonegatief. De ruimte voelt niet meer vast, maar dromerig, alsof ik zweef, of de muren, vloer en plafond golven. Ik zie vaak van alles in de grond, de tegels, vloerbedekking of wat er maar voor me ligt. Tijdens het mediteren voel ik vaak energie opbouwen, wat zich uit in warmte die vanuit mijn hart en borstkas lijkt uit te stralen naar de rest van mijn bovenlijf, armen en benen. Soms krijg ik bijvoorbeeld ineens hele warme handen.

Op deze laatste wandeldag komen er dubbele gevoelens op in de meditatie en tijdens het lopen. Er komen herinneringen op uit mijn kindertijd, aan moeders van vrienden en vriendinnen, waar ik als kind veel steun van ervaarde. Nu ik zelf moeder ben, zie ik dat mijn kinderen ook kunnen leunen op vertrouwde ouders van vrienden. Ineens voel ik dat ik hier voor mijzelf ook meer vorm aan wil geven, en meer betrokken wil zijn als moeder van mijn kinderen. Oog hebben voor wie er over de vloer komt, beschikbaar zijn voor anderen en hierin durven geven, mezelf laten zien.

Relativeren en berusting

In een andere meditatie komen beelden op dat ik mezelf alleen op het terras zie zitten. Iets dat ik nooit eerder deed, en nu aanga, met een beetje spanning misschien, maar daar vooral oké mee zijn. Ik kan zelfs genieten van het observeren van anderen op het terras, en heb het gevoel dat de illusies om me heen, waar anderen en ikzelf in leven, steeds beter zichtbaar worden. Ineens doorzie ik soms de absurditeit en relativiteit van alles, waarmee ik een opluchting, rust en vooral berusting voel. Het hoeft allemaal niet zo zwaar of serieus, het leven mag ook speels en luchtig zijn. Het vervult me met trots dat ik deze reis zoveel dingen aan ben gegaan voor het eerst, alleen, en met succes.

Verlangen naar huis

Ik verlang ook weer heel erg naar huis, om weer bij mijn gezin te zijn en weer betrokken te zijn bij het leven daar. Vooraf had ik niet gedacht dat ik dat zo sterk zou gaan voelen. Alle ervaringen maken me ook bewust van wat ik prettig vind en wat ik volgende keer anders zal aanpakken. Zo zal ik vooraf al goed de route en omgeving bestuderen om potentiële kampeerplekken aan te merken. Door deze ervaring weet ik nu een beetje waar ik naar kan zoeken en wat ik nodig heb. Ik weet ook wat ik aankan qua afstanden, hoogtemeters en wat prettige afstanden zijn. Wat ik me ook heel erg voorneem is goed kijken welke dag ik vlieg en hoe de aansluiting tot aan de beginplek of juist de eindplek is. Het zijn praktische zaken waarin ik al de nodige voorpret kan ervaren en wat rust geeft tijdens het wandelen zelf.

Lessen voor later

De volgende keer zal ik mijn intenties voor de reis voor mezelf houden, zodat ik mezelf er ook niet op kan vastpinnen vanuit een idee dat ik dan daaraan moet voldoen, of dat ik iets heb gezegd wat ik dan waar moet maken. Daar ben ik nu echt heel erg tegenaan gelopen. In de veronderstelling dat ik de ultieme vrijheid ging ervaren, zette ik mezelf juist vast door onbewuste verwachtingen. Sinds ik dat door heb, ben ik daar wel relaxter in geworden, waaruit ik opmaak dat het soms nodig is om tegen dingen aan te lopen. Door het inzicht lukt het me om er vervolgens overheen te kunnen stappen en andere keuzes te maken.

Het bericht Spanje gr7 dag 27 Cullar – laatste wandeldag verscheen eerst op Struin Stories.

De wekker gaat. Mijn voeten bungelen over het voeteneind van het bed, want zoals bij alle Spaanse bedden die ik tot nu toe tref, is het bed te kort voor mij. Ik heb weinig zin om te lopen en wil liever lanterfanten, een beetje lezen in de zon en verder niks, dus mijn start van de dag is traag. Vannacht schrok ik zo nu en dan wakker van de koelkast die ineens begint te zoemen, maar iedere keer val ik alsnog weer in slaap.

Bij mijn vertrek uit Restabal voel ik direct dat het een hete dag gaat worden. Mijn gedachten springen alle kanten op: naar thuis, regelzaken, Slovenië, onze plannen qua werk en de toekomst. Ik wil de Sloveense taal leren en krijg ineens allerlei ideeën die ik wil delen met Steef. Mijn hoofd is niet erg bij de wandeling. En aan de andere kant, door het wandelen komen juist alle ideeën.

Scherpe geuren

Soms ruik ik ineens iets, munt, rozemarijn, de zoete geur van vijgen die bijna kokosachtig aandoet, bloemen, citrusvruchten. Deze vallei is echt een weldaad voor de neus, met een explosie aan geuren, helaas soms ontstemd door de aanwezigheid van de vele hondenpoep van talloze zwerf- en waakhonden die overal zijn. Met mijn verscherpte zintuigen wordt het contrast tussen deze twee uitersten alleen maar groter.

Al vrij snel begint de wandeling te stijgen, een heuvel op om buitenom naar Niguelas te komen. Algauw loopt het zweet weer in stralen langs mijn lijf. ‘Bah, als ik nu ga kamperen, plak ik weer zo smerig’ gaat er direct door me heen. Niguelas is het dorp dat tegen de Sierra Nevada aan ligt en na dit dorp gaat het pad echt de bergen in, waar ik over de westflank van het gebergte loop. Ik heb een mooi uitzicht over de valleien en omliggende bergen.

Niguelas

Bovenaan de eerste berg, tref ik twee mannen bij hun auto. De ene met een leeg pak witte wijn die met moeite overeind kan blijven staan, de ander is er iets minder dronken aan toe en ondersteunt zijn maat om te voorkomen dat deze omver valt. Ze beginnen op vrolijke toon een heel verhaal tegen me, en wijzen me ten overvloede de weg naar Lanjaron, met wild zwaaiende armen die daarmee een ruime marge bestrijken wat volgens hen ongeveer de goede richting is. Grinnikend loop ik verder en kies een eindje verderop een lunchplek in de schaduw van olijfbomen voor mijn wraps met gedroogde ham en de sinaasappels die ik gisteren in de berm vond. Net op tijd zie ik dat in één ervan maden zitten, bah!

Lanjaron

Mijn stemming is dubbel, ik mis de kinderen en steef, ik mis fysiek contact en knuffelen, ik mis het om getuige te zijn van alle klussen en verbouwingen die steef uitvoert, en ik mis gewoon een praatje pot. Ik voel me een beetje allenig, terwijl het wandelen verder prima gaat. Niet snel, maar voorspoedig. In mijn herinnering ben ik al eens in Lanjaron geweest, tijdens een vakantie 10 jaar geleden, maar ik herken niets van de stad als ik er aan kom. Het heeft diverse waterbronnen met heerlijk water en blijkt in de zomer een hotspot te zijn voor toeristen. De stad stikt van de hotels en pensions, maar ik moet lang zoeken naar een café dat open is. Het eenzame gevoel is er nog steeds, en wordt zo mogelijk nog versterkt door nu in de stad te zijn.

Even bijkletsen

Als ik na een tijdlang zoeken een café vind, heeft Steef gelukkig tijd om te bellen en bij te kletsen. Het is zo fijn om onze plannen met betrekking tot Slovenië te delen en bij te praten. Ik geniet ook gewoon van het zitten in de zon. Ik wil even niet meer lopen, maar ga het wel doen, natuurlijk. Volgende week is het mooie weer voorbij, maar daar denk ik nog even niet aan. Ik wil nu enkel zitten en lezen, verder niets.

In Lanjaron vind ik een goedkoop hostal waar ik overnacht, met een eigen dakterras waar ik nog van de avondzon geniet. Ik eet een blikje opgewarmde bonen, aangevuld met nootjes en andere snacks. Ik kijk uit over verschillende daken van huizen en appartementen, met hier en daar een inkijkje in de huiskamers van de Spanjaarden. Een stel op leeftijd met logge, donkerbruine eikenhouten meubels kijkt tv en heeft de was buiten hangen, onder de satelietschotel op een miniscuul balkonnetje. Naast mij hoor ik een andere gast, een man, en ik vraag me af wat zijn verhaal is, wat hem hier brengt. Een zakenreis? Een afspraak met zijn minnares? Een vlucht?

Wierrook

Ik trek mijn mat het balkon op en mediteer op het dakterras, onder de door de maan en sterren verlichte hemel. De wierrook is mijn vriend en trouwe metgezel tijdens het mediteren. Waar ik ook ben, op welke nieuwe plek dan ook, de wierrook is een houvast die me steun geeft omdat het me herinnert aan het mediteren, aan mijn thuis, zowel qua fysieke plek als het thuis voelen in mezelf. Normaal prik ik de stokjes in de grond voor me, maar hier op de tegels steek ik het stokje in een prop nat wc papier bij wijze van houder. De buurman steekt zijn hoofd naar buiten en kijkt naar me, bedenkt zich en gaat weer naar binnen. Ik vraag me altijd af wat anderen zullen denken als ze mensen zien mediteren. Oh, daar raak ik alweer afgeleid, terug naar mijn adem. Adem in, adem uit… wat is de waarde van een emmer zonder bodem?

Het bericht Spanje gr7 dag 17 Lanjaron verscheen eerst op Struin Stories.

De magie van bergen

Ook vandaag is het een mooie dag, de zon komt op achter de heuvels en trekt roze strepen in de lucht. De mist van gisteren is slechts een herinnering, vandaag wordt het weer een hete dag. Het pad buigt al vrij snel af van de asfaltweg, waar het van de ene vallei langs een berg de andere berg in slingert. Nog altijd loop ik op hoogte met mooie uitzichten. Ik stijg meer dan ik daal waarbij ik de prachtige Karstbergen aan mijn linkerzijde houd.

Soms passeer ik informatiebordjes waarop de namen van de bergen staan, vrouwelijke namen als Diana, als om de bergen meer bestaansrecht te geven en hun bezieling te erkennen. Ik vermoed dat de meeste mensen wel erkennen dat een berg niet enkel een grote steen is, en dat alle mythische en magische verhalen, sages en legendes die goddelijke krachten toekennen aan zulke natuurfenomenen niet voor niets zijn. De prachtige rotsformaties spreken tot de verbeelding.

Spookdorpen

In de verte ligt een meertje, en als ik dichterbij kom, zie ik vele meertjes die zich hebben verzameld in de valleien tussen de bergen, een mooi gezicht. De wandelgids rept over barretjes en restaurants waar ik langs zal lopen, maar eenmaal daar blijkt dit lang vergane glorie. Het valt me op dat er in Andalusië veel leeg staat en te koop staat. Met rode graffiti staat ‘se vendre’ gespoten op de buitenmuren. Sommige huizen en gebouwen staan al zo lang leeg, dat er planten door de ramen groeien, of er gaten in het dak zijn gevallen. Wat een contrast met de verhalen over woningnood in Nederland en een te grote wereldbevolking, terwijl ik nu al dagen in eindeloze leegte en ruimte loop. Ook nu staat een compleet dorp te koop, langzaam veranderend in een spookdorp.

Droog fruit

Als ik veel verder weer een dorp tref waar nog wel mensen wonen, passeer ik een laguna, met heerlijk bergwater. Ik pauzeer onder een olijfboom, de enige bron van schaduw in deze contreien, en fantaseer over een verse salade met veel groenten. Mijn lichaam schreeuwt intussen om vitaminen. De 2 sinaasappels die ik heb gekocht, blijken zo gortdroog dat ik ze niet weg krijg. Met moeite eet ik een halve op, de rest gooi ik weg. Toch best gek, ik loop hier toch in het land van de sinaasappels, maar tot nu toe heb ik weinig geluk met het fruit dat ik koop.

Vliegen en lekkende oksels

Het is zo heet, dat ik tijdens het lopen stop om te controleren of mijn fles lekt. Ik blijk het zelf te zijn, waarbij de druppels van mijn armen en hoofd vallen. En met het zweten komen ook de vliegen. Er is geen ontsnappen aan, ze zoemen om elk bloot stukje huid, en landen ongevraagd op elk stukje van mijn lichaam. Mijn neus, lip, oksel, tussen mijn rug en mijn tas waarmee ik ze onbedoeld tot hun einde plet. Ik word er niet goed van, en met momenten loop ik als een bezetene te roepen dat ze moeten oprotten, driftig zwaaiend met mijn armen of fanatiek met mijn handen wapperend. De vliegen zoemen traag en onverstoorbaar van de ene naar de andere plek, onaangedaan door mijn agressie. Met de komst van de vliegen wordt mijn verlangen naar een douche alleen maar groter. Wat een onderschatte luxe is het kunnen douchen toch. Even douchen thuis, zo vanzelfsprekend. Nu denk ik daar wel anders over. Zittend in dit restaurant zwermen de vliegen nog altijd om me heen, ik geneer me en schaam me voor mijn viezigheid. Als een stuk vee, zo voel ik me met die hordes vliegen zoemend om mijn hoofd. Hoe deden ze dat vroeger in ‘s hemelsnaam?

Treinspoor door de stad

Het pad gaat over in een voormalig treinspoor, wat betekent dat het een heerlijk vlak pad is, langs een bergwand, zonder obstakels. Er is zelfs een tunnel door de bergwand gemaakt voor de vroegere trein. Wat een mazzel, dit scheelt me een klim over de berg heen! Ik geniet van het prachtige uitzicht terwijl ik Venta de la Zafaraya nader, een maf dorpje dat me doet denken aan een westerndorpje. Het bestaat uit een doorgaande weg, waarlangs enkele huizen en winkels gevestigd zitten, en verder niks. Gelukkig heeft het wel een buurtsuper en een restaurant, precies wat ik nu nodig heb. In het restaurant kies ik het dagmenu en krijg ik dan inderdaad mijn lang verlangde salade, waar ik intens van geniet!

7-10-23 12.36

Na deze traktatie verlaat ik het dorp over de oude spoorbaan, die zich een weg baant dwars door het dorp heen. Het dorp is veel groter dan ik dacht. Ik loop langs een krakkemikkig gebouwtje dat blijkbaar dienst doet als moskee, en zie voor het eerst in weken een moslimgemeenschap zich verzamelen voor het middaggebed. Het valt me op dat er hier veel fruitstalletjes langs de weg staan, die ook vaak beheerd worden door islamitische mannen. Ik volg het oude treinspoor, wat een maf gezicht is door waslijnen die over het spoor hangen, en oude seinsporen of wissels midden op straat. De laatste kilometers van het dorp gaan langs enorme fabrieken en fruit- en groentegroothandels. De fabrieken maken de plastic kratjes waarin alle tomaten en andere groentes verzameld worden op de velden. Links en rechts torenen stapels platic kratjes boven me uit, als een miniatuurlandschap van plastic wolkenkrabbers.

Groenteplantages

Een paar minuten later wordt me duidelijk waarom deze hier gevestigd zijn, als ik, zover het oog reikt, uitkijk over velden met groenteplantages. De warme lucht mengt zich met de heftige geur van kool, die hier in al zijn varianten groeit. Ik loop er dwars doorheen, het pad bezaaid met gevallen groentes, die nu liggen te rotten in de hitte. Noord Afrikaanse jongens werken zich in het zweet op de velden, snijden de paprika’s met de hand af en sorteren de tomaten in de kratten. Naast deze eindeloze groentevelden, verzamelen zich bergen afgedankte plastic irrigatieleidingen, verpakkingsplastic en kapotte kratjes. Het natuurschoon is hier ver te zoeken, maar ik ben nu heel dicht bij het leven van de mensen hier, hun harde werken, het leven van alledag. Er is veel meer bebouwing in de afgelopen dagen en ik zie meer mensen, maar geen wandelaars.

Mijmeringen onderweg

De velden rijgen zich aaneen. Kilometers tomaten, gevolgd door courgettes of kolenvelden. Eentonigheid overheerst, en ik zoek afleiding in muziek. Een liedje van Bears Den raakt me en ik voel een brok in mijn keel, al snap ik niet waarom. Ik vlieg weg in gedachten en laat mijn lichaam het werk doen terwijl ik nadenk over vorige levens en de verwantschap die ik voel met verschillende plekken, tijden in de geschiedenis of bijvoorbeeld de bezigheden. Als er zoiets als vorige levens bestaat, dan kan ik begrijpen waarom ik me onverklaarbaar voel aangetrokken tot bepaalde zaken. Zo vermoed ik dat ik ooit eens in de Middeleeuwen aan het hof heb gewoond, en in een ander leven vast ook veel heb gelopen, misschien als pelgrim, nomade of marskramer. Ik voel ook een sterke verwantschap met hekserij en paganisme, de wijze vrouwen, en vermoed dat ik ook al eens een heks ben geweest. Ik herken bijvoorbeeld hun erkenning voor de kracht van de natuur, de seizoenen, de rituelen, de krachtige werking van kringlopen en cycli, natuurgeneeswijzen en de vrouwelijke energie. Die verwantschap voel ik ook heel sterk met de Keltische cultuur, hoewel ik nog nooit in Ierland ben geweest. Als ik die taal of muziek hoor, is het alsof er iets ouds in mij word aangeraakt.

Verwantschap voelen

Als tiener las ik het liefst boeken over de Keltische cultuur. Het feit dat deze cultuur omgeven is door mystiek spreekt me daardoor des te meer aan. Misschien is het niet voor niets dat ik meermaals in mijn leven de vraag kreeg of ik Iers bloed heb. In een online college dat ik laatst terugkeek, werd het shintoïsme in Japan aangehaald, wat veel verwantschap heeft met volksreligie. Ik herkende direct de parallellen met het paganisme en hekserij, maar ook met de Keltische traditie. In alle vormen wordt er uitgegaan van de krachten die in de natuur zitten. In het shintoïsme wordt gesproken van Kami, zogenaamde geesten of krachten om ons heen. In hekserij wordt net als in oosterse tradities uitgegaan van de vijf elementen die invloed hebben op ons hele zijn. Het is mooi om die overeenkomsten steeds meer te zien, en ook fijn dat dit een plek mag krijgen in mijn zen beoefening. De werelden lijken op die manier steeds dichter bij elkaar te komen.

Fernweh

Hier, lopend in Spanje, voel ik me wel op mijn gemak, maar meer alsof ik op bezoek ben. Ik voel geen verwantschap. Dat zit misschien ook in het verschil tussen de klimaten. In de Balkan voel ik me meer thuis dan in mijn eigen geboorteland. Het voelt vertrouwd, bekend, geruststellend. De natuur, met hun bergen, bossen, rivieren en eenvoudige leven zijn mijn voornaamste bron van fernweh als ik in Nederland ben. Dat is de omgeving waarin ik thuis hoor, al kan ik niet uitleggen waarom. Alle natuurelementen zijn belangrijk voor me, maar een boom misschien nog wel het meest van allemaal. Een boom biedt bescherming, beschutting, troost, houvast. Het filtert het licht, houdt warmte tegen of juist vast, het ruisen zorgt voor ontspanning en koelte, de geuren en oliën werken helend en rustgevend, de aanwezigheid van een boom kan een te veel aan wind tegenhouden. Als ik mijn tentje opzet, doe ik dat liefst in de beschutting van bomen. En iedere keer als ik hier een bos tegenkom, geniet ik daar extra van. Er zijn hier een stuk minder bomen en bossen dan in Oost-Europa, en die kan ik dan echt gaan missen. Hun vormen, grootsheid, veerkracht, macht, wijsheid… Bomen kunnen eeuwenoud worden en zijn stille getuigen van alle tijden en gebeurtenissen, wat ze voor mij ook een aantrekkingskracht geeft. Ze symboliseren zo ontzettend veel voor mij.

De boom

In de symbooldrama is de boom ook het eerste motief dat ik aanbied aan de cliënt, omdat ervan wordt uitgegaan dat een boom een representatie kan zijn van onszelf. De mystiek van de natuur fascineert me mateloos, en ik voel de laatste jaren ook steeds meer de grootsheid ervan. Noem het de aanwezigheid van energieën, geesten of wat dan ook. Afhankelijk van de plek waar ik ben, kan dit de ene keer een geruststellend gevoel geven, maar soms ook ronduit angstaanjagend. Zoals de machtige, sterke wind die me bijna omverblaast, een onweersbui die me letterlijk laat beven van angst en me nietig en nederig maakt vanwege het oorverdovende gekraak van een boom waar de bliksem inslaat. De grond die schudt op haar grondvesten als de donder op de bliksem volgt. Het gevoel van leegte in de eindeloze uitgestrektheid of de beklemmende stilte in oerbossen in Bosnië, waar ik de aanwezigheid van dieren voel maar nergens zie. Op zulke momenten voel ik me klein, kwetsbaar, ondergeschikt aan iets veel groters en machtigers. Die momenten dwingen me tot nederigheid, en vervullen me met respect en ontzag voor de krachten van de natuur.

Vervreemding van de natuur

Tegelijk is de natuur neutraal. Het maakt geen onderscheid in goed of kwaad, gewenst of ongewenst. De natuur is gewoon precies zoals die moet zijn. Een kolkende rivier is voor ons levensgevaarlijjk als we die moeten oversteken, maar dat is de betekenis die we eraan geven vanuit ons egocentrische perspectief. Het water is gewoon water. Steeds meer voel ik hoe vervreemd we zijn geraakt van de natuur, dat we gaandeweg ergens ons eigen wezen hebben losgekoppeld van de natuur, zijn gaan negeren en ontkennen dat wij hier deel van uitmaken en zelfs in onderlinge samenhang mee leven. In deze arrogantie hebben we geprobeerd de natuur naar onze hand te zetten, waar de natuur slechts in al zijn eenvoud en neutraliteit op kan reageren. Of dat nou met natuurrampen is, uitsterven van dieren, erosie of wat dan ook. Misschien wordt het tijd om ons weer te herinneren wie en wat we zijn, en onze relatie met onze oorsprong, onze ware natuur weer terug te vinden.

Openbare kampeerplek!

Zo mijmer ik verder, terwijl ik opzettelijk 3km afwijk van mijn route, op naar een openbare campingplek. Op internet had ik gelezen dat er (koude) douches zouden zijn, en daar loop ik graag voor om. Deze laatste kilometers duren een eeuwigheid, maar dan zie ik de plek, in een prachtig bos met heuvels, picknicktafels en kleine witte gebouwtjes. Ik loop direct naar dit gebouwtje toe, ‘please laat dit een douche zijn’. Dicht. Ook het andere gebouwtje is op slot. Ik tuur door het raam naar binnen en ontwaar een keuken in beide hutjes. Geen douches, ik heb nog kans! Aan de andere kant van de heuvel staat een Duits camperbusje dat mij eerder op de route is gepasseerd. Ik roep naar beneden, of hij weet of er douches zijn. ‘ yes, they are right behind you!’ roept hij van onderaan de heuvel omhoog. Ik vergeet in mijn enthousiasme en haast om zo snel mogelijk een douche te vinden helemaal om hem te bedanken en ren naar de aangewezen plek. En inderdaad, een paar meter verderop staan een aantal buitendouches naast elkaar. Mijn hart maakt een dansje, en binnen een paar seconden sta ik midden in dit Spaanse bos in mijn blote kont onder de koude straal. Het kan me niets schelen. Behalve de Duitse camperbus ben ik alleen, en ik ben ultiem dankbaar voor dit onverwachte geschenk op mijn route.

In de blote kont

Ik besef dat het me werkelijk niks uit zou maken als mensen me nu zouden zien. Dit is wie ik ben, dit is mijn lijf, dit is wat ik heb. En ik ben trots op mijn lichaam, dankbaar voor wat het kan. Ik voel geen schaamte meer. Een uniek besef, en een gevoel dat mijlenver afligt van hoe ik mijn lichaam doorgaans beleef. Nagenietend en gloeiend van de koude straal en het schone gevoel, geef ik mijn kleding een wasbeurt, en hang ze burgerlijk aan mijn waslijntje. Het is een prachtig aangelegde plek, met volop stenen picknicktafels, kraantjes, barbecue plekken, en vlakke stukken grond om je tent op te zetten. Een ongekende luxe, zeker omdat ik me nu even geen zorgen hoef te maken om gesnapt te worden. Op mijn gemak zet ik mijn tentje op en eet ik mijn kant-en-klaar-maaltijd van rijst met kip aan een tafel.

Na het eten ben ik eigenlijk wel benieuwd naar de Duitser, en hoop ik stiekem om misschien wat te kunnen kletsen en ervaringen uit te wisselen. Na zo lang alleen zijn, verlang ik steeds meer naar menselijk contact. Als ik in de buurt van zijn camper drentel, blijkt hij binnen te zitten. Ik mis de moed om aan te kloppen, waarna ik wat teleurgesteld afdruip naar mijn eigen plekje.

Mediteren

Met de ondergaande zon mediteer ik zittend op mijn foliemat, warm aangekleed tegen de optrekkende kou vanavond. Het is hier een stuk frisser, want in de afgelopen dagen ben ik behoorlijk gestegen en inmiddels zit ik op 1100m hoogte. Ik zie het laatste licht in stralen tussen de bomen vallen. Kleine vliegjes schitteren fel verlicht in het gouden zonlicht, als kleine gloeilampjes in de schemering. Ik mediteer weer met de zin ‘ik ben oké’ en ervaar dat hierin een verschil ligt tussen de associaties die meer betrekking hebben op mijn zelfbeeld, en mijn gevoel van veiligheid. Met name in mijn gevoel van veiligheid word ik getriggerd. Het roept associaties en herinneringen op waarin ik me onveilig heb gevoeld. Tijdens deze meditatie ontstaat er echter voor het eerst iets nieuws, namelijk de ervaring dat ik met dit niet oké voelen, dus het gevoel van onveiligheid, nog steeds oké ben. Het vervult me met een gevoel van troost, geruststelling en vertrouwen. In de tent rits ik mijn slaapzak dicht tot aan mijn kin en trek de capuchon ervan over mijn hoofd. Ik slaap heerlijk.

Het bericht Spanje gr7 dag 13 El Robledal verscheen eerst op Struin Stories.

Storm

Ik zwalk over de weg, waarbij ik probeer te voorkomen me te ver de weg op te laten blazen met het tegemoetkomende verkeer. Ik zwaai met mijn hoofdlampje op de felste stand om aankomend verkeer te waarschuwen voor mijn aanwezigheid. Vaak zien de automobilisten me pas op het laatste moment, waarna ze met een ruk aan hun stuur om me heen slingeren. Dikke, donkere wolken rollen van de bergen af, een dreigend tafereel die zich ophoudt op mijn route. Ik volg de autoweg verder omhoog, waar ik de GR7 tijdelijk verlaat om een omweg te maken naar El Torcal. Ik heb de hoop dat het zal opklaren als ik daar eenmaal ben.

Uitstapje naar El Torcal

Het wordt inderdaad wat lichter en de wind lijkt af en toe wat meer te gaan liggen. Het extra lusje bedraagt minstens 7km en gaat echter precies de dikke donkere wolkenmassa in. Het omhoog lopen kost me meer tijd dan gedacht. Eenmaal op een parkeerplaats gaat het pad over in een wandelpad dwars door het natuurgebied richting het bezoekerscentrum. De natuur is hier schitterend, bijna buitenaards, met zijn grijswitte stenen en rotsen, die soms als enorme platte schijven op elkaar gestapeld lijken, alsof reuzen hier potjes jenga met elkaar hebben gespeeld. Op andere plekken steken de rotsen weer als scherpe tanden omhoog.

Steenbokken

Als de wind wat is gezakt, zoek ik een vlak stukje waar ik ontbijt met havermout en warme koffie. Het is guur, en vandaag heb ik voor het eerst echt warme kleren aan. Ik ben blij met mijn lange mouwen en warme trui, en warm mijn handen aan mijn koffiemok. De wolkenflarden die tussen de bergen en rotsen glijden, geven de omgeving een sinistere uitstraling. Na mijn pap en koffie, pak ik de boel weer in, poets mijn tanden en vervolg mijn pad omhoog. Als ik bijna boven ben, zie ik ineens een steenbok, met grote krullende hoorns, die me nieuwsgierig aankijkt vanaf zijn rots. Na een tijdje doemt hij ineens weer op tussen de stenen, heel dichtbij nu, totaal niet onder de indruk door mijn aanwezigheid. Twee steenbokken zie ik, die lijken te poseren voor mijn foto, voor ze ervandoor rennen. Het uitzicht vanaf de top richting het bezoekerscentrum is fenomenaal, het lijkt wel of ik op een andere planeet ben. Het landschap heeft iets vreemds, buitenaards, met hier en daar een soort stenen pilaren en steenschijven. Ik verwacht hier elk moment een dinosaurus of maanmannetjes.

Behoefte aan een praatje

Bij het bezoekerscentrum is het gedaan met de stilte en de rust: hier worden busladingen scholieren en toeristen afgezet. Ook rijden er bussen heen met trailers vol fietsen, waar de mensen enkel de afdaling naar beneden toe hoeven te maken. Ik wurm me door de warme lijven naar binnenin het café, waar de ramen beslagen zijn door het kille, vochtige weer buiten en de warmte binnen. Als ik terugkom met koffie bij de tafel waar ik mijn tas heb gezet, zitten er twee Engelse dames op mijn plek. Ik schuif bij ze aan en merk dat ik de behoefte heb om even te kletsen. Iets dat ik normaal gesproken eerder uit de weg ga. De vrouwen fietsen samen door Andalusië en hebben het zwaar gehad met de warmte. Ik kom relatief veel fietsers tegen, en sowieso veel Engelsen in de dorpen. Ik laat ze de steenbok van de foto zien, die ik net het gezien, nog vol van het enthousiasme om wild van zo dichtbij tegen te komen.

De eerste (en laatste) hiker op mijn tocht!

De terugweg loop ik via het asfalt naar beneden toe, en ik zie dat het op de route van de heenweg nu ook druk met dagjesmensen is. Tevreden dat ik die drukte heb gemist, en dat de storm eindelijk lijkt te gaan liggen, geniet ik van de omgeving terwijl ik mijn route terugzoek naar de GR7. Hier kom ik na een paar uur mijn allereerste en tevens laatste medewandelaar tegen, een langeafstandshiker die de andere kant op loopt. Hij heeft in de afgelopen 1,5 jaar de E4 gelopen, zo’n 11.000km, een monsterprestatie, en hij is nu bijna aan het einde van zijn route, met Tarifa als eindbestemming. Ik ben als een kwispelend hondje zo enthousiast om iemand tegen te komen en wil alles van hem weten! Als we later afscheid nemen, komen er nog duizend vragen op die ik had willen stellen.

Vrachtwagen

De man, mijn leeftijd, heeft een imposante wilde baard ontwikkeld tijdens zijn tocht, en loopt in typische hiker kleding en draagt een hoed. Ik vergeet te vragen waar hij vandaan komt, maar misschien verraad zijn Franse accent het. Hij heeft af en toe wat weken van rust gepakt, en had een milde winter toen hij in de buurt van Hongarije trok, wat het lopen in de winter goed te doen maakte. Hij draagt enkel een kleine rugzak met een slaapmatje eronder geknoopt. Daarbij vergeleken lijk ik een vrachtwagen met al mijn spullen. Aan zijn tanden te zien heeft hij maar weinig zelfzorgproducten ingepakt.

Schurend imago

Naast hem voel ik me ineens een prinses op de erwt, een luxepaardje. Ik zag mezelf altijd als avontuurlijk, maar de afgelopen dagen ben ik daar een beetje op teruggekomen bij mezelf. Zeker nu ik naast hem sta, voel ik me helemaal niet zo avontuurlijk. Langer dan 1 nacht wildkamperen achter elkaar, is me nog niet gelukt. Terwijl ik me had voorgenomen, heb verkondigd, dat ik vooral zou wildkamperen, en zo veel mogelijk zelfvoorzienend ging reizen. Ik merk dat dit schuurt, en dat ik ergens graag aan dit beeld, dit imago dat ik mezelf heb aangemeten, wil voldoen, maar dat de praktijk me ook heeft laten ervaren, dat de realiteit anders is. Dat ik gewoon behoefte heb aan schoon zijn en goed slapen. Moet ik per se zo minimalistisch en spartaans mogelijk reizen? Of mag ik ook mijn eigen verwachtingen bijstellen? Ik hoef me toch aan niemand te verantwoorden? Waarom vind ik het dan zo lastig? In mijn hoofd ben ik al mijn spullen aan het langslopen en aan het verdedigen waarom ik die écht wel nodig heb. Een extra foliemat onder mijn slaapmat? Omdat ik mijn slaapmat wil beschermen tegen lekkage. Een extra zeiltje onder mijn tent? Omdat ik mijn tent wil beschermen tegen beschadigingen. Al die kleding? Het zekere voor het onzekere, ik ben een koukleum. Hier zit blijkbaar een gevoelige snaar, een zogenaamde bubbel. Een onverwerkte ervaring. Interessant om verder te onderzoeken.

Van alles vinden

Ik loop verder, richting een goedkoop hotel dat ik heb gezien. Om daar te komen moet ik een tijdlang parallel aan een randweg lopen en vervolgens een snelweg oversteken. Maar hoe ik ook kijk op de kaart en mijn navigatie, ik kom er niet uit hoe ik moet lopen. Ik neem mijn verlies en ga onverrichte zaken weer terug richting de route, waar een ander, duurder, hotel staat om een kamer te boeken. Deze beslissing blijft de rest van de dag en de dagen erna aan me knagen, vooral na de ontmoeting met de andere hiker. Het voelt als verraad naar mezelf, maar ook als onnodig. Als geldverspilling en iets dat ik moet verantwoorden naar de buitenwereld. Zoveel heb ik niet gelopen vandaag, ik had best kunnen wildkamperen.

Intern conflict

Het blijft een intern conflict waar ik geen vrede mee krijg. Als ik eenmaal in het hotel aankom, kan ik daardoor maar moeilijk genieten van de luxe. Ik spreek met mezelf af dat ik de komende tijd echt vaker ga kamperen en wat langere afstanden ga afleggen. Als een goedmaker voor de onnodige uitgaven. (Pas veel later begrijp ik dat dit ook te maken heeft met mijn schuldgevoel dat ik dit doe, terwijl Steef thuis is. Iedereen heeft hier wel een mening over, en vaak ten gunste van Steef, wat mij gevraagd of ongevraagd in de positie plaatst om verantwoording over mijn keuzes af te leggen. Ik heb daar veel moeite mee gehad omdat ik het ook niet goed kan verklaren waaróm ik dit wil doen of waarom het nodig is. Vanuit dit vermeende schuldgevoel wil ik zo min mogelijk tot last zijn en de tijd die ik heb maximaal efficiënt benutten. Wat ik onbewust heb vertaald in zo min mogelijk geld uitgeven omdat het gezamenlijk geld is, en zoveel mogelijk afstand maken in de tijd die je hebt, omdat die tijd als zeer kostbaar voelt.)

Slapen is een uitdaging

Het slapen gaat niet vanzelf. De kamer ruikt alsof er iemand een paar flessen eau de cologne heeft stukgeslagen en het textiel in parfum is gewassen. De geur is zo indringend dat ik er niet aan kan ontsnappen en niet door kan slapen. Een handdoek over mijn kussen om de indringende parfumlucht te dempen, helpt vrijwel niet. Een raam open is geen optie: de snelweg waar het hotel langs ligt, en de geluiden van andere hotelgasten om me heen houden me uit mijn slaap. Het is te warm, en ik ga mijn bed opnieuw uit om de airco aan de praat te krijgen. Binnen slapen geeft me het gevoel opgesloten te zijn, het benauwd me, er is geen luchtstroom, niets. De airco werkt niet. Na een half uur ga ik er voor de zoveelste keer uit, nu op zoek naar oordoppen. Eindelijk heb ik voldoende rust om in slaap te vallen, maar word regelmatig wakker van spierspasmes en krampen. Magnesiumtekort. Morgen mijn tabletten niet vergeten. Ik put mijn lijf uit en geef het te weinig terug. Gisteren wilde ik een salade eten, ik heb zo’n zin in verse groenten steeds, maar het restaurant was die dag gesloten en serveerde enkel simpele broodjes met ham. Voldoende vers eten blijft een uitdaging.

Ik ben oké…

Ik mediteer opnieuw met ‘ ik ben oké’ en mijn lichaam reageert weer fysiek, het grijpt me naar de keel. Pas later in de meditatie ontstaat ontspanning. Een volgende keer dat ik hiermee mediteer ervaar ik minder fysieke weerstand, maar vooral mentale weerstand: ‘ik ga toch maar de koan doen, dit werkt niet, etc.’ Er komt veel verwerking van de afgelopen dagen langs, en ervaar haast in mijn lichaam als ik andere mensen eerder hoor vertrekken dan ik als ik in een hotel slaap.

Het bericht Spanje gr7 dag 11 Villanueva del Cauche verscheen eerst op Struin Stories.

Uitzonderlijke aanhoudende hitte in Spanje

Vandaag sta ik vroeg op en geniet van het rijzende licht in de omgeving van el Chorro, met zijn steile rotswanden overal. Het pad slingert de eerste uren omhoog, waar ik de eerste uren gelukkig een tijdlang in de schaduw van de bossen wandel. De Nederlandse krant schrijft over de aanhoudende hitte in het zuiden van Spanje die maar niet lijkt te eindigen. Het is inderdaad elke dag bloedheet, wat een vreemde ervaring is in oktober. Binnen no time druipt het zweet weer van me af.

Via Valle de Abdalajis naar Antequera

Ik loop twee etappes uit het wandelgidsje vandaag. De eerste etappe is zo’n 10km tot aan Valle de Abdalajis, waar ik van plan ben lekker fruit en vooral meloen in te slaan. Daar heb ik al dagen zin in, mijn lichaam hunkert naar verse voeding met vitamines. Ook moet ik mijn flessen vullen. Als ik het dorp in loop, blijkt de drinkfontein droog te staan. Na lang zoeken vind ik een verstopte bar waar ik vraag om mijn flessen te vullen. De barman stuurt me echter sacherijnig weg en ook de plaatselijke agenten tonen zich weinig behulpzaam en verwijzen me ongeïnteresseerd naar de winkel om water te kopen. Vooruit dan maar, dit dorp stroomt niet bepaald over van gastvrijheid of behulpzaamheid, en het zoeken naar water kost me daardoor meer tijd dan ik wil. Zodra ik een halve meloen uit de supermarkt naar binnen heb gewerkt, laat ik het dorp achter me en zet de klim weer in.

Vliegen: een zenoefening

Er lijkt maar geen einde te komen aan de hoogtemeters deze tocht. Ook vandaag staan er zo’n 1300 op het menu. Ik ruik mezelf al, en de vliegen zwermen om me heen. Het oude zweet uit de banden van mijn rugzak ruikt zurig, en blijkt een grote aantrekkingskracht op vliegen te hebben. Ik erger me regelmatig aan het eeuwige gezoem en het feit dat ze vlak voor mijn gezicht blijven hangen, of met regelmaat ineens een ongevraagd bezoek brengen in mijn neus, mond of ogen. Het is een grote zenoefening om niet knettergek te worden van de tientallen nerveus vliegende insecten. Af en toe verlies ik mijn geduld en sla ik driftig met mijn pet naar de vliegen, die onverstoorbaar uitzwenken om direct hun oude positie voor mijn gezicht of onder mijn oksel terug in te nemen. Andere momenten lukt het me beter, en adem ik rustig door, mijn aandacht verleggend van irritatie die ik projecteer op de beestjes, naar waar ik het wil hebben. Bij mijn voeten, bij de omgeving, bij mijn ademhaling. En dan, na uren, besef ik verrrast dat de vliegen ineens weer weg zijn. Een bevestiging dat alles voorbij gaat. In dit geval een geruststelling.

Terug in het hier en nu getrokken

Het landschap bestaat weer uit boerenlanderijen met olijfboomgaarden en kale vlaktes. Hier en daar staat een huisje. Soms schrik ik wakker uit mijn sluimertoestand, veroorzaakt door de uitputting, hitte of dorst, doordat een waakhond vanuit het niets ineens hard begint te blaffen. Het doet me denken aan wat Rients Ritskes vertelde over vroegere zen monniken, die na de oorlog daar soms met stokken werden geslagen om ze weer in het hier en nu te krijgen, omdat ze de neiging hadden zich te verliezen in herbelevingen van oorlogstrauma’s. Die honden hier doen een aardig vergelijkbare taak: de woest blaffende hond trekt me in één keer weer in het hier en nu, met mijn aandacht weer in mijn lichaam en bij mijn omgeving. Een siddering gaat over mijn lichaam, mijn hart bonkt in mijn borstkas en ik voel de tintelingen langzaam door mijn armen kruipen. Langzaam zakt de spanning naar beneden, alsof het wegvloeit via mijn voeten de aarde in. Ik ben weer wakker en alert.

Waar denk ik aan?

Waar ik dan eerder met mijn gedachten zat, vind ik lastig terug te halen. In zulke hete omstandigheden, zeker wanneer ik bergopwaarts loop, loop ik voornamelijk op de automatische piloot. Mijn lichaam functioneert vanzelf, die weet precies wat het doen moet, plaatst de ene voet voor de andere, waardoor ik tijd heb om weg te drijven. De ene keer met dagdromerijen, de andere keer met het oefenen van Spaanse zinnetjes in gedachtes. Soms komen er associaties of interessante gedachtes en ideeën op, die ik vervolgens net zo snel weer vergeet. Op andere momenten blijven er liedjes in mijn hoofd zitten of denk ik aan thuis.

Thuis…

Thuis is trouwens een ruim begrip. Met momenten kan ik het missen om thuis te zijn en vraag ik me af wat me bezielt om hier moederziel alleen te lopen, in de bloedhitte een berg op te klimmen met 20kg bepakking, als ik ook gewoon thuis bij mijn gezin kan zijn. Dan zie ik enkel de dingen die ik op dat moment mis: het comfort, de gezelligheid, geliefd worden. Ik schakel bewust de dingen uit waar ik niet naar verlang. De eeuwige bergen was, de haastige ochtenspitsen, het geregel rondom werk, de kou en regen… Ik weet dat zodra ik thuis ben, de realiteit een stuk minder rooskleurig is dan ik me nu voor de geest haal. Gevalletje het gras is altijd groener bij de buren. Steeds meer besef ik, dat je maar beter gelukkig en tevreden kunt zijn in het moment, waar dat ook is, omdat het een utopie is dat geluk buiten onszelf te halen is.

Leven zonder antwoorden

Soms mijmer ik ook over de periode na de reis: wat ga ik ermee doen, komt er snel een vervolg, zal de reis me veranderen en op wat voor manier, wat moet ik straks op werkgebied allemaal en wil ik dat wel? Welke veranderingen staan er nu op stapel nu we het stuk grond in Slovenië gaan kopen en Steef zijn baan gaat opzeggen en voor zichzelf gaat beginnen? Kunnen we alles nog wel betalen, gaan we het financieel redden? Er komen veel vragen, maar weinig antwoorden. Misschien hoopte ik dat deze tocht me meer duidelijkheid zou geven. Over wat te doen, wat ik wil, hoe ik zaken moet aanpakken. Ik ben benieuwd of dat nog komt, en zo niet, wat dat dan weer voor gevolgen heeft.

But darling, what if you fly?

Leven met vragen zonder antwoord, leven met twijfels en onzekerheden. Het zijn voor mij oude bekenden die mij deze tocht vergezellen. Misschien is dat wel deel van de oefening, om er oké mee te zijn dat ik geen antwoorden krijg, geen duidelijkheid, geen zekerheid. Want puntje bij paaltje is dat ook wat het leven is. Het vraagt ook om vertrouwen, om het leven aan te gaan met een zekere speelsheid. Steeds meer zie ik het leven als een avontuur, en naarmate ik ouder word neem ik het gek genoeg steeds minder serieus. Of nouja, dat klopt niet helemaal. Ik maak me er in ieder geval minder druk om hoe zaken uitpakken, in de wetenschap dat we toch geen controle hebben. Het geeft me de moed om beslissingen te nemen en keuzes te maken die ik eerder nooit had gedurfd, om dezelfde redenen. Want wat nou als het wél goed uitpakt?

Behoefte aan voedsel

Mijn lichaam voelt sterk en fit. Ik loop en loop, doe de ene klim na de andere en voel dat mijn lijf genoeg energie heeft, dat mijn voeten en benen sterk zijn. Ik krijg nu ook af en toe meer trek, hoewel eten eigenlijk nauwelijks een thema is waar ik mee bezig ben nu. Ik vergeet soms vooruit te plannen en eten te kopen voor bijvoorbeeld de volgende dag. En meestal heb ik geen zin om te koken, dat zal ook wel door de aanhoudende warmte komen. Mijn zakje gezouten amandelen gaat al dagenlang mee, een enorm contrast met hoe dat thuis zou gaan, waar het in no time leeg zou zijn. Ik merk dat mijn lichaam meer behoefte krijgt aan vers voedsel, groente en fruit. Ik blijf het mooi vinden hoe ik steeds beter raak afgestemd op mijn lichaam door de dagen heen, doordat alle afleidingen nu zijn weggevallen.

Wildkamperen en douchen

Het wildkamperen vind ik echt te gek om te doen, maar er is één groot nadeel: niet kunnen douchen. Als ik bezweet en plakkerig moet gaan slapen, doe ik vrijwel geen oog dicht, hoe moe ik ook ben. De zonnebrand werkt als een lijmlaag, en trekt nog eens extra dikke lagen stof, zand en vuil aan, wat mijn benen aan het einde van de dag bruinzwart kleurt. Campings zijn schaars op de route, dus die douches zal ik op andere plekken moeten vinden. Vandaag loop ik naar Antequera, de grootste stad op de GR7, daar moet toch wel een douche te vinden zijn? Hopelijk kan ik daar ergens douchen en dan doorlopen naar een slaapplek voor mijn tent buiten de stad.

Antequera

Dus bel ik aan bij een fitnessclub als ik in Antequera aankom, en leg in het Spaans mijn situatie uit. De club blijkt echter een personal trainer zonder doucheruimte. Hij praat in sneltreinvaart terug, waar ik hem enkel meewarig aanstaar, en de bottom line begrijp dat hij geen douche heeft. Ik zoek opnieuw. Het zwembad blijkt dicht, maar er zit een crossfitbox op loopafstand. Daar leg ik opnieuw in het Spaans uit dat ik graag wil douchen en ditmaal heb ik succes! De box beschikt over, weliswaar koude, douches, en ik word vriendelijk meegetroond en gevraagd of ik nog iets nodig heb. Ik jubel nu ik weer schoon ben en de weg vervolg, ondanks het feit dat ik in no time weer opnieuw loop te zweten. Antequera is een mooie stad, met een kasteel bovenaan, en oude stadsmuren, die ook allerlei lokale wandelroutes in de buurt heeft.

Picknickplek, ideaal!

Het is nog zo’n 1,5 uur lopen tot mijn beoogde kampeerplek op een picknickterrein. Ik geniet van de ondergaande zon en het gouden uurtje en merk op dat ik helemaal geen rugpijn meer heb en me ook nog niet echt moe voel. Mijn lichaam past zich duidelijk aan. Ik heb mazzel, want ik kom met het laatste daglicht aan op de picknickplek waar ook wat andere campervans staan, en zet met het laatste licht mijn tentje op. Ik ervaar de luxe om aan een heuse picknicktafel te kunnen eten, waar ik een blik witte bonen in tomatensaus opwarm en een stuk meloen eet. Ik voel me gelukkig in deze mooie omgeving, mijn huisje dat knus onder de bomen staat en het vooruitzicht van een korte wandeldag morgen, met voldoende tijd voor een uitstapje naar het natuurreservaat El Torcal, een gebied dat bekend staat om zijn spectaculaire krijtrotsformaties in de meest grillige vormen.

Ik ben oké

Ik mediteer met de zin ‘ ik ben oké’ . Ik voel in eerste instantie weerstand om met deze zin te mediteren. Als ik eenmaal begin, schokt mijn lijf regelmatig en voel ik die weerstand in mijn lichaam. Het geeft verdriet en troost tegelijk, deze zin, wat ik vooral fysiek merk. Ook komt bij me op dat je als reiziger geen oordelen krijgt, enkel interesse zo nu en dan, geen vraag naar wie je verder bent, maar alleen waar je heen gaat of wat je nu doet.

Het bericht Spanje gr7 dag 10 Antequera verscheen eerst op Struin Stories.

Zodra de wekker om 7u gaat, sleep ik mijn mat en kledingzak naar buiten, om in het donker voor de tent te mediteren. Een belangrijke intentie voor deze reis, is om mijn zenpraktijk te verdiepen. Het tweemaal daags mediteren is daar een vast onderdeel van. Ik heb voor die gelegenheid zelfs een doosje Japanse wierrook meegenomen, die ik voor me in de zanderige grond prik in het donker. Ik heb de ervaring dat de wierrook soms tot hele prettige sensaties leidt, waar ik tintelingen over mijn hele hoofdhuid voel trekken, en soms ook langs mijn rug en armen. Door af en toe wierrook te branden, conditioneer ik mezelf om sneller in de meditatie’stand’ te komen en die prettige gevoelens aan het mediteren te koppelen.

Koan

Vlak voor mijn vertrek, krijg ik een nieuwe koan mee. Een koan is een schijnbaar onoplosbare vraag om op te mediteren en om antwoorden op te vinden. Antwoorden die je niet met het rationele denken vindt, maar die opkomen borrelen vanuit je innerlijk weten. Het is bedoeld als oefening om de dualiteit te overstijgen en je eigen flexibiliteit te vergroten. Mijn koan tijdens deze etappe is:
‘wat is de waarde van een emmer zonder bodem?’ Alle antwoorden die opkomen, verzamel ik in mijn schriftje, waar ik aantekeningen maak van zaken die opkomen tijdens het mediteren, maar bijvoorbeeld ook mijn dromen opschrijf als ik ze onthoud, of inzichten die ik opdoe. Ook de soorten associaties en gedachtes, lichamelijke sensaties, afleidingen of wat dan ook schrijf ik kort op, om te leren zicht te krijgen op wat me afleidt, welke thema’s me bezighouden, etc. Zo had ik gisteren tijdens het mediteren veel angst en spanning, gedachtes die gingen over het kwijtraken van mijn tas, het niet kunnen vinden van gas, de risico’s van wildkamperen, onzekerheid over mezelf, of ik dit wel kan, etc. Door die angst en spanning op te merken in mijn lichaam en daarbij te blijven, geef ik het de kans om uiteindelijk weg te stromen.

Zandvlooien

Zodra de zon op is, word ik belaagd door zandvlooien. Ze bespringen me massaal, kleiner dan fruitvliegjes die zich niet laten vangen, en venijnig steken en prikken. Ze laten me achter met een verzameling rode, immens jeukende bultjes. Als ik maar in beweging blijf, voorkom ik dat ze pakken, dus breek ik alles zo snel mogelijk op, terwijl ik huppend en ijsberend mijn slaapzak in mijn rugzak prop en mijn oploskoffie drink. Om half 9 loop ik de camping af, precies 1,5 uur nadat ik wakker werd. Het valt me tegen hoeveel tijd ik nog nodig blijk te hebben, en ongemerkt zet ik de pas erin, alsof ik verloren tijd wil inhalen.

Uitzicht op Afrika

De eerste kilometers van de route lopen in de buurt van de zee, en een klein stukje over het strand. Het witte mulle zand maakt het lastig om vooruit te komen. De zon is al fel en warm, van de herfstige omstandigheden waaruit ik vertrok in Nederland, is hier niks te merken. Het felle licht doet zeer aan mijn ogen. Als ik een duintje passeer, besluit ik nog even te genieten van het strand en het uitzicht over de zee. Hier zit ik nu, even met mijn blote voeten in het zachte, koele, witte zand en uitzicht op Afrika, wat een gek idee!

De wind is minder krachtig dan gisteren, maar laat haar aanwezigheid nog duidelijk merken door aan mijn bladzijden te trekken en het zand met een zacht gekletter rond te strooien. Op mijn backpack, mijn benen en mijn bladzijden. Een vermenging van hier en daar, oud en nieuw. Alsof ik gedoopt word in het maken van deze tocht, op deze plek. Ik ben de enige hier. Machtige golven rollen het strand en slaan hun schuimkoppen stuk voor ze zich traag weer terugtrekken, zich weer samenvoegen tot het geheel van de zee, in een eindeloos herhalend patroon. De zee zingt haar rustgevende witte ruis, terwijl ik mijn schrift op schoot duw, mijn ene arm op de bladzijde om te voorkomen dat de wind het onbedoeld omwaait. Zo meteen sla ik af, en laat ik de zee achter me, om de binnenlanden in te gaan. Wanneer zie ik haar terug? Het is een maf idee dat ik nooit meer terugkom hier, ik ga alleen maar verder, verder en verder. Ik neem de omgeving van het zuidelijkste puntje van Spanje goed in me op voor ik dit beeld voor altijd de rug toekeer.

25 sept 18.42

Ik loop het eerste stuk langs de kust, om vervolgens landinwaarts te duiken. De hele dag kom ik geen enkele andere wandelaar tegen, slechts één man op een mountainbike. Ik heb de wereld voor mezelf. Ik loop heuvelopwaarts en laat algauw de laatste bebouwing van Tarifa achter me, en verruil het verharde pad voor een breed, onverhard zandpad. Het is zo droog, dat de lucht bijna knispert. Met elke stap wolkt het stof op rond mijn kuiten en enkels, waarna mijn gloednieuwe witte trailschoenen algauw onherkenbaar zijn van het stof en vuil. Af en toe passeert er een auto, op weg naar zijn boerderij verstopt tussen de heuvels, of op weg naar zijn land om het vee te verzorgen, stel ik me zo voor.
Terwijl ik hier loop, herinner ik me ineens weer dat ik in mijn reisgids heb gelezen dat de eerste etappe meer dan 50km is zonder dorpjes onderweg. Oeps, dat ben ik even vergeten, en hier heb ik geen rekening mee gehouden.

50km zonder winkels

Het is maanden geleden dat ik elk vrij moment op internet struinde, op zoek naar reisverslagen van mensen die ook deze tocht, of in ieder geval dit gedeelte van de GR7 door Andalusië maakten. Ik slurpte al hun verhalen en ervaringen op, en kon mezelf verliezen in google maps en het verkennen van de route en omgeving. In gedachtes liep ik al minstens duizend keer die wandeling. De aantekeningen van bepaalde markante punten of bijzonderheden schreef ik in een notitieboekje, of in de kantlijn van het routegidsje. De beschrijving van die eerste kilometers las ik als eerste, en zijn daarmee het verst weggestopt in mijn geheugen. Nu pas borrelt die vage herinnering naar boven dat ik direct aan het begin van de tocht voor een uitdaging zou staan: 50 kilometer zonder slaapaccommodatie. Dat betekent verplicht wildkamperen en ook geen mogelijkheid om inkopen te doen, waar ik wel van uit was gegaan. Gelukkig heb ik voor dit soort situaties altijd extra eten in mijn tas. Zakjes met aardappelpuree poeder, noodles en een paar droogvoermaaltijden waar enkel heet water bij hoeft. Maar dan heb ik wel water nodig. Met de hitte die me behoorlijk overvalt sinds ik hier ben, gaan mijn flessen veel sneller leeg dan ik hoopte.

Drooggevallen rivieren

Ik dacht vooraf dat het geen probleem zou zijn om onderweg water bij te vullen. Ik loop immers langs vele beekjes en stroompjes, zegt de wandelgids. Maar zodra ik de eerste beek volgens het boekje passeer, zie ik enkel grote zandkleurige rotsblokken, waartussen hier en daar grote planten groeien. Er is in de verste verte geen water te bekennen. De aangegeven stroompjes en beekjes in de gids staan al jaren droog, en dit geldt ook voor de waterkraantjes of fonteintjes onderweg. Langs de route staan amper huizen, en ik heb nog geen levende ziel gezien om aan te spreken en water aan te kunnen vragen.

Kinderboerderij op de weg

Het landschap is typisch mediterraans, en doet me denken aan onze vakanties in Griekenland en Marokko, maar hier groeien meer bomen. Kurkbomen, tot de helft ontdaan van hun bast, waardoor ze halfnaakt in de wind staan. Daarnaast natuurlijk de olijfbomen, maar ook sparren en loofbomen. Hier en daar palmbomen. Met deze hitte voelt de herfst nog ver weg. Er loopt hier een hele kinderboerderij aan dieren los: geiten, schapen, ezels, kippen, varkens, koeien, paarden… De meeste scharrelen los rond, en soms loop ik ineens midden in een kudde geiten, of kruist een knorrende familie zwarte biggen mijn pad. Als de dieren al in een weide of afgegrensd gebied staan, dan bestaat de omheining uit een verzameling gammele dorre takken die provisorisch aan elkaar gespijkerd zijn. Dijkwijls doorkruis ik deze gebiedjes, waar ik een hekwerk doormoet dat met een touwtje om een paal is dichtgeknoopt om de boel dicht te houden, maar vaak ook om te voorkomen dat het hele hekwerk in elkaar stort. De ezels, geitjes of paarden staren me vaak wat meewarig aan, terwijl vliegen boven hun lege voederbakken zwermen. Zouden zij ook zo’n dorst hebben, of last van de hitte?

Dorst

Eindelijk, na uren lopen en nog maar een klein beetje water in mijn fles zie ik in de verte een vrouw haar was ophangen op haar erf. Ik stap wat mentale drempels over om in mijn beste Spaans en met voldoende volume te roepen en te vragen of ik mijn flessen mag vullen. Het restje water is net zo heet geworden als de omgevingstemperatuur, waar het ruim boven de 30 graden is. Mijn vader leerde me als klein meisje om nooit alles op te drinken: ‘bewaar altijd wat voor later. Je weet nooit wanneer je het harder nodig hebt dan nu’. De hitte, het lopen en de zware rugzak maken me licht in mijn hoofd, mijn tong is droog. ‘Mevrouw!’ roep ik een paar keer. Mijn stem kraakt en klinkt droog. Ik slik en probeer het nog een keer, veel harder nu: ‘Senora!’, ik stap behoedzaam op haar toe, mijn blik op de grote hond die het erf bewaakt. De oudere vrouw veegt haar handen aan haar schort af, en wenkt me naar een kraantje, waar ik eindelijk mijn flessen met heerlijk, koud water kan bijvullen. Als ik drink tot mijn dorst gelest is, is het alsof er mist wegtrekt uit mijn brein en ik weer helder kan denken.

Vermoeidheid

Na een poos besluit ik te pauzeren op een plek waar ik een klein beetje schaduw vind van de struiken achter me. Ik maak van de gelegenheid gebruik om te mediteren. Zittend in kleermakerszit met mijn rugzak naast me, voel ik ineens hoe moe ik ben en ik vecht tegen de slaap die me overvalt. De warmte hakt er behoorlijk in. Wat een overgang na Nederland die al op weg naar de herfst is. Ook het gewicht van de tas en de hoogtemeters zijn pittig na relatief lang niks gedaan te hebben. Na de middagpauze krijg ik last van mijn rug, en dat gaat niet meer weg. Of voel ik door het mediteren pas dat mijn rug al pijn deed?

Windmolen en wuivend gras

De weg kronkelt omhoog en omlaag, waar ik mooie uitzichten heb op zowel de zee achter me, als de heuvels en wat later ook bergen voor me. Het contrast tussen de natuur en kunstmatige menselijke ingrepen is groot als ik langs stukken loop met gigantische windmolens en een stuwmeer. De dualiteit in de praktijk. Als ik hier dichterbij kom, valt me op hoezeer de wind in kracht is toegenomen. Hij blaast me soms bijna omver, maar wanneer deze ineens wegvalt, val ik, topzwaar als ik ben met die grote tas, ook bijna de andere kant op. Als een dronkenman zwalk ik over de weg, die gelukkig breed genoeg is, en vaak zonder verkeer. Het is vermoeiend, ik beuk voorwaarts door de onzichtbare muur, zet me schrap als ik uit het lood word geslagen en herpak mezelf keer op keer om koers te blijven houden. De hoge bamboe- en rietachtige planten met groene stengels en zachte pluimen langs de weg buigen voor me, in de krachtige wind, waar de pluimen me high fives geven als ik langsloop, als willen ze me aanmoedigen op mijn tocht.

Geen honger

Alert op potentiele kampeerplekken, neem ik de omgeving goed in me op. Het grootste deel van de route staat aan weerszijde van de weg een hek en veel andere plekken zijn te begroeid of hobbelig om geschikt te zijn als kampeerplek. En eigenlijk wil ik ook weer water, want ik heb nog maar weinig over sinds ik mijn flessen vulde vanmiddag. In slechts één dag tijd zijn al mijn zorgen gereduceerd tot het hier en nu: water, een goede kampeerplek, eten. In die volgorde van prioriteit. Honger heb ik eigenlijk niet, vermoedelijk nog door de adrenaline van alle spanning. Gisteren heb ik amper gegeten en niet de moeite genomen te koken. Ik zweet, ben vies en plakkerig, en baal dat ik niet kan douchen vanavond. Het is maar de vraag of dat morgen lukt. Het zou mooi zijn als ik langs een rivier kom, waar ik in kan zwemmen om schoon te worden.

Tijdbeleving

De tijd verloopt traag. De nieuwe omgeving, de ervaringen die ik opdoe, de hele dag in de buitenlucht doorbrengen, geven me een heldere, alerte toestand. Omdat ik alleen ben, raak ik niet afgeleid door gesprekken met anderen of input van buitenaf. Er is geen sleur of routine, behalve de routines en ritmes die me houvast geven in de dagen: voet voor voet, één ding tegelijk. Lopen, eten, slapen. Elke plek is nieuw, elk uitzicht anders, elk moment een ervaring. Een aaneenschakeling van constante veranderingen. Het buiten leven prikkelt mijn zintuigen. De wind die aan mijn haren trekt, het licht dat mijn ogen samen doet knijpen, de droge warmte op mijn blote huid, de bijna kokosachtige zoete bloemengeuren, het gewicht van mijn tas op mijn rug… Het dwingt me keer op keer terug in mijn lichaam, in aanwezigheid van het moment.

Goed voelen

Ik voel dat ik leef, waarin de tijd langzaam maar zeker synchroon gaat lopen met mijn energiepeil en het verstrijken van het licht. Het voelt allemaal zo logisch en vertrouwd en maakt iets in me wakker dat er altijd al zat, maar wat ik dreigde te vergeten en wat ondergesneeuwd is geraakt door alle lagen van vertroebeling door de wereld die we hebben gecreëerd. Om hier te zijn en te wandelen in de natuur helpt me om te voelen dat ik leef. Het helpt me überhaupt om weer goed te voelen. De tijd verstrijkt traag. Een uur voelt als een halve dag, een dag als een week. Ik doe zoveel indrukken op en ervaar zoveel nieuwe dingen hier, terwijl ik hier wandel.

Kampeerplek

Uiteindelijk vind ik bovenop een heuvel uit het niks een kraantje, waar een miniem stroompje water uitkomt. Ik slaak een kreet van opluchting, val op mijn knieën en vang de magere straal water op. Op mijn gemak vul ik mijn flessen en drink tot ik niet meer kan. Daarna kleed ik me uit tot mijn onderbroek, en was me provisorisch met het straaltje water. Wat is dat heerlijk! Ik hang mijn tas op mijn inmiddels beurse rug, en vind niet veel verder een geschikte kampeerplek, een eindje van de doorgaande weg af.
Terwijl ik voor mijn tent zit, pik ik de laatste zonnestralen op voordat de zon achter de heuvel duikt. Ik ga vroeg naar bed en sta vroeg op, want morgen wordt het een lange dag. Dan loop ik naar het eerste dorp op mijn route, Los Barrios, waar ik inkopen kan doen. Vandaag heb ik zo’n 30 kilometer gelopen.

Word ik gesnapt?

Als ik in de schemering gerammel van ijzer hekwerk hoor, houd ik mijn adem in: de persoon die ik hoor is zo’n 100 meter bij me vandaan, bij het hek tegenover de plek waar ik mijn tent heb neergezet. Is het een boswachter, de eigenaar van dit stuk grond? Word ik nu gesnapt? Ik doe een schietgebedje dat hij niet aan deze kant gaat controleren. Ik heb geluk, het hek sluit weer, ik hoor de motor van zijn auto starten en het geluid in de verte wegsterven. Ik kan me weer ontspannen. Ondanks mijn rugpijn en inmiddels ook hoofdpijn voel ik me gelukkig. Het voelt goed om hier te zijn, en met slechts twee dagen op de teller voelen de vier weken die voor me liggen als een eeuwigheid.

Het bericht Spanje gr7 dag 2 Puerta de Ojen verscheen eerst op Struin Stories.

Wanneer begint deze reis echt? Op het moment van vliegen? Of op het moment dat ik tot dit besluit kwam? Dat besluit kwam in januari dit jaar, maar ook dat moment kwam natuurlijk niet uit de lucht vallen. Al in mijn tienerjaren had ik het plan om de deur uit te wandelen naar Denemarken, en misschien verder Scandinavië in. Toen wilde ik vooral weg van huis, als een vlucht van mijn leven daar. Dat is nu wel anders. Ik heb het moeilijk en mijn tranen zitten hoog. Als ik mijn kinderen in tranen zie achter de douanehekken, vraag ik me af wat ik hier doe, en wil ik me enkel nog koesteren in hun nabijheid en warmte. Het loslaten, die allerlaatste knuffel, kus, zwaai, blik… Dat valt me zwaar. Ik wil helemaal niet weg van ze, maar toch is het loskomen van hen de enige manier om deze reis te maken. Hier op de luchthaven ben ik op zoek gegaan naar de ‘meditation lounge’, en vind een aftandse ruimte met een kapotte stoel en wat vieze kleedjes, ingeklemd tussen de toiletten en het café, die moet doorgaan als gebedsruimte. Hier mediteer ik even. Het helpt. Ik voel mijn voeten weer op de grond staan, mijn lijf is wat rustiger en de tranen stoppen.

Klavertje vier

Terwijl ik nu schrijf, worden de eerste priority passengers opgeroepen om te boarden, langzaam komt het moment van vliegen dichterbij. Ik hou niet van vliegen, elke keer brengt het toch weer spanning en angstige gedachtes. ‘Het kan zomaar de laatste keer zijn’, flitst er dan door mijn hoofd. Maar ik weet ook dat het altijd goedkomt, ik heb het vaker gedaan. Gisteren stond er een kadootje van een juwelier op mijn slaapkamer: mijn moeder heeft een zilveren klavertje vier als geluksbrenger voor mijn tocht gekocht, een lief en mooi gebaar. Het hangertje hangt als een gelukstoken om mijn nek en ik merk dat ik er regelmatig naar grijp om er wat steun uit te putten.

Angst onder ogen zien

Mijn backpack zit in het ruim, en het voelt niet prettig om die niet in mijn buurt te hebben. Vanmorgen woog ik zo’n 18 kilo zwaarder door de backpack op mijn rug. Ik voel me als een slak die zijn huisje heeft moeten afstaan. Alles daarin is van belang voor mijn reis. Ik ben als de dood dat ik mijn tas kwijtraak, dat hij achterblijft in het ruim van de bus als ik uitgestapt ben. Angst, angst, angst. Sinds ik ben begonnen met zen, word me steeds duidelijker hoeveel angst er in me zit en word ik me steeds meer bewust van de angstige gedachtes die als vliegen in mijn hoofd rond zoemen. Je zou bijna zeggen dat het een slecht idee is om te mediteren, omdat ik nu die angst gewaar word. Toch ervaar ik juist dat die angst, die er hoe dan ook toch al zou zijn, of ik mediteer of niet, door het mediteren beter hanteerbaar maak voor mezelf. Althans, een beetje. Steeds een beetje meer.

24 sept 2023 12.49

Ik zit al een poos op het vliegveld van Malaga, waar ik rond 10.30 ben geland. Ik kan pas om 14u mijn bus richting Tarifa nemen. Natuurlijk ging het vliegen prima, de angst die ik vooraf heb, ebt snel weg, en maakt ruimte voor verwondering over het fenomeen van stewardessen. Zolang ik me kan herinneren zijn deze altijd mooi, knap, slank en met een flinke dosis make-up en haarlak hun werk aan het uitvoeren. Misschien is het blijven geloven in de illusie van schoonheid, luxe en comfort, die in vroeger tijden wellicht enkel voor de happy few was weggelegd, een wens die we graag in stand houden. Misschien bieden de knappe gezichtjes en zoete glimlachjes wel enige troost en houvast aan diegenen die toch wat gespannen aan boord stappen.

Zelfopgelegde regels verbreken

Een sportvriend, Kees, heeft aangeboden me tijdens mijn reis te helpen met regelzaken en uitzoeken van dingen, mocht dat terplekke nodig zijn, een erg fijn idee! De eerste uitdaging dient zich al aan, want voor het koken heb ik gaskannetjes nodig, die mogen niet mee in het vliegtuig, dus zal ik hier moeten vinden. Het is echter zondag, en ik heb geen idee waar ik deze kan verkrijgen. Dankbaar maak ik direct van het aanbod van Kees gebruik om me te helpen uitzoeken waar ik deze kan vinden. Het voelt een beetje gek, ik wil deze reis vooral op mezelf leren vertrouwen, maar ik merk dat ik behoorlijk wat spanning ervaar en moeilijk kan ontspannen tijdens het wachten. De adrenaline giert door mijn lichaam, en ik grijp continu naar mijn telefoon, om busverbindingen te checken en steun te vragen van Steef. Ik merk dat ik dit gedrag naar mezelf aan het goedpraten ben: ‘ vandaag is nog geen wandeldag, dan geldt de regel van contact met het thuisfront nog niet, vandaag mag ik nog wel, nu is het belangrijkste dat ik mijn spullen op orde krijg’. Ik praat het goed naar mezelf, want ik heb die voornemens enkel met mezelf gemaakt, er is niemand die me controleert of ik me er wel aan houdt. Toch voelt het als valsspelen.

Reisplanning loopt in de soep

Ik maak de fout om een kaartje te kopen naar de plek van de overstap, en ben niet assertief genoeg om te zeggen dat ik een kaartje voor een bus eerder nodig heb. Dit gedrag ken ik zo goed van mezelf, en ik erger me eraan. Ik ben geen held met het vragen, bestellen, bellen, regelen van zaken voor mezelf, en ga die situaties liever uit de weg. En als ik het doe, laat ik me gauw overrulen door de ander, zélfs als ik doorheb dat het niet gaat zoals ik me had voorgenomen, of ik niet krijg wat ik nodig heb. Met als gevolg nu, dat mijn reistijd met nog eens 2 uur toeneemt, met een hele krappe overstaptijd voor de allerlaatste bus die vandaag gaat. Reden genoeg om me behoorlijk op te winden en zorgen te maken of ik die laatste bus wel ga halen. Lekker bezig Mies.

Prikkels

Kees heeft intussen wat tankstations gebeld en een camping, die allemaal beweren dat ze gaskannetjes verkopen. Dat geeft wat rust. Nu maar hopen dat ze het juiste type verkopen die op mijn brander past.
Terwijl ik daar wacht, merk ik dat de drukte van de vele mensen, de geluiden van opstijgende vliegtuigen en al het verkeer behoorlijk vermoeiend zijn. Het lijkt of ik steeds gevoeliger word voor de hoeveelheid prikkels om me heen en kan er elk jaar minder goed tegen. Maar misschien redeneer ik wel verkeerd om, en merk ik tegenwoordig steeds beter en sneller op wat de impact is van de prikkels die er altijd al waren. Nu kan ik in ieder geval maatregelen nemen om mezelf af en toe in rust terug te trekken. Zittend op het vliegveld, droom ik al van de stilte en afzondering in de natuur die voor me ligt.

Eerste contacten

In de bus naar Tarifa tref ik een sacherijnige chauffeur die me boos instrueert om mijn tas in het ruim te doen. Als ik vervolgens wil pinnen, blijkt dit apparaat niet te werken voor mijn pinpas. Blijkbaar is dit bedoeld voor de Spaanse variant van de OV kaart. Ik haal contact geld tevoorschijn en excuseer me dat ik enkel 50 euro heb. Boos blaft de chauffeur naar me dat hij daar niet mee uit de voeten kan en stuurt me met geheven vinger de bus uit, naar een plek om mijn briefgeld te wisselen. Maar dit is de laatste bus, ik kan deze bus niet missen! De moed zinkt me in de schoenen. Op dat moment biedt een oudere vrouw haar OV kaart aan, om voor mij te betalen, en direct daarna bieden twee mannen aan mijn briefgeld te wisselen voor me. Ik voel me opgelucht en dankbaar voor hun hulp. Als vrouw alleen op pad pakt tot nu toe goed uit.

24 sept 23 17.41

Het is zondag en na vijven, de winkels zijn dicht. Ik heb nog altijd geen gaskannetjes. Na de zenuwslopende busreizen ben ik in Tarifa aangekomen, waar ik regelrecht naar het industrieterrein ben gelopen – of gewaaid bijna, wat een krachtige wind staat hier – om gas te regelen. De tankstations die Kees noemde, hadden enkel grote gasbussen en verwezen me door naar de bouwmarkt, die pas maandag open gaat. Met aanzienlijk minder hoop op gaskannetjes dwaal ik door Tarifa, ga door mijn gepieker compleet voorbij aan het prachtige centrum, en kom uiteindelijk uit bij de stranden. Hier zoek ik een terras op, mezelf dwingend om gewoon even te zitten en te realiseren dat ik nu hier ben, in plaats van maar in die actiestand te blijven handelen. Vandaag krijg ik direct lessen in vertragen. Morgen zal ik terug naar Tarifa moeten om het gas te kopen, waardoor ik later dan gehoopt kan beginnen met mijn wandeltocht. Ik heb moeite me over te geven aan het feit dat het anders loopt en allemaal meer tijd kost, merk ik.

Oefening in hier en nu

Zittend op het terras heb ik zicht op het strand en de zee. De krachtige wind doet zijn best doet mijn schrijfschrift en pet van tafel te rukken. Een Amerikaanse vrouw op het terras spreekt me aan, en is enthousiast als ik vertel dat ik morgen start aan mijn wandeltocht. Ze vindt het prachtig en staat erop foto’s van me te nemen, want dit is een bijzonder moment. Ik lach gelaten en voel me ongemakkelijk als ze een foto van me maakt. Pas veel later realiseer ik me dat zij veel meer dan ik voelde wat een bijzonder moment het was.

25 sept 2023 9.18

‘You look marvelous!’ roept de Amerikaanse, als ik mijn rugzak op mijn rug hijs. Ik voel me gevleid. Ik geloof er niks van. Nog geen 5 minuten geleden was ik jaloers dat de Duitse man op het terras een biertje trakteerde aan haar, en niet aan mij. Gek hoe die emoties elkaar zo vlug afwisselen.
Ik ga niet meer naar het centrum, maar naar de camping waar ze misschien gaskannetjes verkopen. Vanaf het terras zet ik mijn eerste stappen op de GR7, de eerste echte stappen van mijn wandeltocht, de eerste etappe van vele. Het biertje van het terras maakt me licht in mijn hoofd, en de wind helpt niet mee om mij en mijn zware rugzak recht te houden. De route loopt over een vlonderpad over het strand, waar de wind de vlonderdelen door de jaren heen schots en scheef heeft gewaaid. Hier en daar is het alsof ik over een gigantische wipwap wandel. Dit alles maakt het direct een uitdaging om niet om te vallen op mijn eerste kilometers richting de camping.

Tarifa, surfwalhalla

Wat is het hier prachtig en relaxt. Het barst hier van de surfers. De sterke wind en grote golven maken de kust hier een surferwalhalla. De parkings staan vol campervans, in vrolijke kleuren graffiti, in vintage of retrostijl. De mensen zijn donkerbruin van de zon, gespierd van het kiten en surfen en gekleed in bikini’s en zwemkleding in bohemien stijl. Met lange, zoute haren en blote, zanderige voeten. Ik val uit de toon met mijn witte huid en degelijke wandeloutfit.

Lantaarnpaal

Rond 19u bereik ik camping Rio Jara, waar ik een gat in de lucht spring als ik ontdek dat ze hier gaskannetjes verkopen! Komt alles toch nog goed. Ik koop er 2 want ik vermoed dat er op de route niet gemakkelijk nieuwe gaskannetjes gevonden zullen worden. Ik kies een plekje aan de buitenkant van de camping, met uitzicht richting de zee. Als Steef later belt en grapt ‘ sta je niet onder een lantaarnpaal?’, omdat we die fout met enige regelmaat hebben gemaakt tijdens het kamperen, kijk ik schuin omhoog en zie, jawel, een lantaarn op een meter van mijn tent staan. Hoe is het mogelijk. Ik ben echter te moe om de boel nog te verplaatsen dus ik leg me erbij neer.

Zeepsop

Als ik even later wil gaan douchen, tref ik een onaangename verrassing in het bovenvak van mijn backpack: de zeepflacon is geëxplodeerd in het vak, en alles zit onder de zeep. Vermoedelijk tijdens het in-/uitladen van het vliegtuig onder druk komen te staan. Alles in het vak zit onder de douchegel, en zo goed en kwaad als ik kan probeer ik de boel schoon te maken, met een hoop zeepsop, bellen en geklieder tot gevolg. Nou ja, het is gelukkig geen honing, troost ik mezelf, want die ervaring heb ik in het verleden ook al eens gehad.

Afsluiting dag 1

Ik mediteer met de ondergaande zon en invallende avond. Het is hier nog een uur langer licht dan in Nederland, en het voelt alsof ik terug in de tijd ben gereisd en weer een stuk zomer meepak. De lucht kleurt perzikroze en oranje. Bij gebrek aan een meditatiekussen gebruik ik mijn kledingzak. Mijn foliemat, die onder mijn slaapmat ligt, gebruik ik als meditatiemat. Moe van de eerste indrukken en spanning van de reis val ik niet veel later al in slaap.

Het bericht Spanje gr7 dag 1 Tarifa Gibraltar verscheen eerst op Struin Stories.

Onderstaande is geschreven rond de zomer van 2023, voordat ik vertrok naar Spanje.

De reden waarom ik in mijn eentje 7000 km wil gaan hiken door Europa, is niet alleen omdat ik van wandelen houd. Er speelt meer mee. Sinds een paar jaar ben ik me op spiritueel vlak en op persoonlijk vlak steeds verder gaan ontwikkelen. Ik ben mezelf op een heel andere manier gaan leren kennen en ontdekken en ook mijn wereldbeeld is daardoor verandert. Toen de grote C in 2020 in ons leven kwam en alles op z’n kop zette, zette dat ook mijn eigen ontwikkeling in een stroomversnelling. Ik las alles wat los en vast zat, volgde diverse cursussen probeerde verschillende technieken uit, leerde Reiki, luisterde eindeloos veel podcast en ging in gesprek met uiteenlopende mensen die elk op hun eigen manier hun visie op spirituele thema’s, maatschappelijke kwesties en filosofische vragen deelden. Ik probeerde wat apps uit om meditaties of bodyscans mee te doen, en besloot dit uiteindelijk serieuzer aan te pakken door me op te geven bij een meditatiecursus.

Mediteren

Deze laatste beslissing zorgde voor een nieuwe stroomversnelling in m’n ontwikkeling, die ik verder verdiepte met een retraite van 4 dagen in een klooster en een vipassana 10-daagse. Inmiddels is dagelijks mediteren een gewoonte. Door mijn onregelmatige weken is het soms puzzelen om momenten op de dag te vinden om te mediteren, maar dat lukt steeds beter. Sinds een jaar ben ik in opleiding tot zenleraar en volg ik daarbij ook zen-coaching om meer zicht te krijgen op mijn blinde vlekken, en m’n bewustzijn verder te vergroten.

Leren door te doen en te ervaren

Ik leer het beste door te ervaren in de praktijk. Of beter gezegd: pas in het dagelijks leven doe ik echte inzichten op, en blijft het niet slechts bij een theorie uit een boekje. Als ik met m’n neus op de feiten word gedrukt in het moment suprême kan ik namelijk niet meer ontsnappen aan de feiten en moet ik de werkelijkheid wel onder ogen zien. Zo leer ik ook binnen defensie, een leeromgeving voor mij waar ik meer dan eens ‘nat’ ga, omdat het om praktijkvaardigheden gaat, en ik me dan niet meer kan redden met mooie praatjes. Voor mij een ideale, en soms harde, confronterende leerschool. Ik kan immers niet beweren dat ik raak heb geschoten als de schietschijf anders laat zien. Mijn zenweg is vergelijkbaar. Ook hier gaat het vooral om doen, voelen, ervaren. En vanuit die ervaringen pas je eigen conclusies te trekken.

Angsten opzoeken

Om die reden wil ik op mijn tocht mijn angsten ook opzoeken, zoals het alleen zijn en het donker. Ook het idee dat ik niet voor mezelf kan zorgen, niet op eigen benen kan staan wil ik tackelen. Tijdens de vippasana heb ik me ontzettend eenzaam gevoeld, wat me erg heeft afgeschrikt om voor langere tijd alleen te zijn. Ik wil hier weer een positieve ervaring in op doen, door dit op te zoeken. Het donker is denk ik een natuurlijke angst en ik heb niet de illusie dat die helemaal zal verdwijnen. Hij is deels terecht en functioneel, maar voor een ander deel irrationeel, en ik hoop daarin de ervaring op te doen dat het wel meevalt, dat ik prima alleen kan zijn en voor mezelf kan zorgen. Het geeft me ook wel een veilig idee dat ik in landen loop waar het toch relatief bekend en veilig is, waar je regelmatig in de bewoonde wereld komt of dat die in ieder geval in de buurt is.

Vrijheid als belangrijkste waarde

In de zencoaching kwam de wens om te wandelen ook naar voren en onderzochten we belangrijke waardes voor mij. Misschien wel de allerbelangrijkste voor mij is vrijheid. Ik kreeg de opdracht om in m’n meditaties de vraag (Koan) aan mezelf te stellen: ‘wat betekent vrijheid voor mij?’ en vervolgens alle antwoorden op te schrijven om daarna weer door te strepen. Dit moest ik keer op keer doen. Er vielen meteen allerlei dingen op voor mezelf: ik kan eindeloos veel antwoorden bedenken, of eigenlijk niet bedenken, ze kwamen gewoon omhoog tijdens het mediteren. Zo had ik allerlei verrassende antwoorden en associaties waar ik zelf nooit rationeel op zou komen. Vervolgens moest ik ze doorstrepen, wat direct weerstand opriep bij me: ‘waarom moet ik ze doorstrepen, het zijn allemaal goede antwoorden!’. Ze zijn allemaal waar, voor m’n gevoel.

Van meer naar minder

Toen ik tijdens de meditatie avond in de dokusan (een 1 op 1 moment met de zenleraar) vervolgens mijn waslijst opsomde die ik tot nu toe had, kreeg ik een vervolgopdracht: ik mocht volgende week maar één ding noemen in de dokusan. Wederom voelde ik weerstand, maar dit keer viel het kwartje bij me: ik wil teveel tegelijk! Ik heb weer mijn energie over 1000 dingen tegelijk verdeeld, waardoor ik de focus en aandacht verlies die ik juist zo graag wil verkrijgen.

Contact minimaliseren

We bespraken ook nog een ander belangrijk onderdeel van de reis: het contact met het thuisfront. Als ik mezelf beter wilde leren kennen, en écht wilde ervaren hoe het is om op mezelf te zijn aangewezen, is het dan wel verstandig om het contact met thuis zo intensief te hebben en houden tijdens de tocht? Het zou immers kunnen afleiden van mijn ervaring. En, vroeg mijn leraar: met welke intentie wil jij eigenlijk dat contact? Ik werd er in eerste instantie nogal boos over. ‘Waarom? Nogal wiedes toch, het is mijn gezin! Ik ben hun moeder, ik moet er voor hen zijn, het is al genoeg dat ik 4 weken weg ben’. Mijn leraar doorbrak mijn relaas echter: als jij vanuit een schuldgevoel contact zoekt, dan is dat geen zuivere intentie. Laat het initiatief bij hen, zodat je echt beschikbaar bent, en niet om je eigen schuldgevoel toe te dekken. Het was de spijker op zijn kop. Het koste vervolgens nog wel de nodige tranen bij mij en ook wat slikken bij Steef toen ik voorstelde om het contact te minimaliseren naar contactmomenten in de avonduren, rond het avondeten, en alleen op hun initiatief. Ik zou overdag mijn internet uit zetten en alleen voor ‘nood’ bereikbaar zijn.

Mezelf beter leren kennen

Het mediteren en de spirituele verdieping helpen me mezelf steeds beter te leren kennen. Ik leer het beste in de praktijk. M’n plan is daarom om dit voort te zetten tijdens het hiken. Tweemaal daags 20 minuten mediteren. Door met koans (gevoelsmatig onoplosbare vragen) te mediteren, hoop ik tijdens m’n reis ook verdere verdieping te vinden. Ik wil tijd inruimen om te schrijven over mijn ervaringen met het wandelen, de avonturen binnen en buiten.

Doelen en intenties

Veel mensen die een thru-hike of langeafstand pad gaan lopen, zetten bepaalde intenties voorafgaande aan hun start. Dit zette me aan het denken: wat wil ik eigenlijk? Wat zijn mijn doelen en intenties met deze lange tocht?

• Ik wil mezelf op een andere manier leren kennen, door alleen te reizen.
• Ik wil leren dat ik mezelf weet te redden en op mezelf kan vertrouwen “in het wild”.
• Ik wil meer terug naar de natuur, naar de oorsprong, back to basic, weg van alle indrukken en prikkels, terug naar the simple life en hoe het voor mijn gevoel hoort te zijn.
• Hierin wil ik ook leren wat ik hiervan meer of vaker in ons leven wil ervaren en ideeën opdoen hoe we deze manier van leven als gezin meer kunnen ervaren.
• Ik wil angsten overwinnen en ervaren dat ik meer aankan en aandurf dan ik dacht.
• Ik wil mijn fysieke grenzen oprekken en opzoeken.
• Ik wil op spiritueel en creatief gebied groeien; meer tijd hebben en nemen om te mediteren en te schrijven.
• Ik wil helder krijgen hoe ik dingen op werkgebied ga aanpakken, wat daarin nodig is, etc.

Dit zijn wel voldoende intenties. Ik hoor mijn meditatieleraar op de achtergrond al mopperen dat ik weer veel te veel tegelijk wil. Maar dat loopt wel los, om in de woordspelingen te blijven, ik heb immers de tijd en het hoeft ook niet allemaal in de eerste etappe te lukken.

Het bericht Solotocht door Spanje: hoe het begon verscheen eerst op Struin Stories.

Na een heerlijke nacht op de slaapzolder van ons cadeauverblijf krijgen we om 8u een ontbijt geserveerd van brood met koffie, thee en gebakken eieren. Wat boffen we enorm! De prijs is op donatiebasis, top geregeld. Met gevulde buikjes vervolgen we onze route. Het belooft weer een zonnige dag te worden, waarschijnlijk met temperaturen ver boven de 30 graden, dus dat wordt weer zweten! De route slingert door valleien en kleine gehuchten.

Zondagse stilte

Het is zondag, en dat is te merken. Wat een stilte en rust onderweg! Tegen verwachting in zijn de kerken niet overal vrij toegankelijk, en verzamelen we vandaag maar weinig stempels. Het doet echter niks af aan de mooie route van vandaag, door weilanden, langs bosranden, en door het bos. Meestal is het pad duidelijk te volgen, maar in enkele gevallen is het pad ineens verdwenen, bijvoorbeeld bij een driesprong of bij een overwoekerd gebied. We moeten dan even zoeken naar de gele pijlen of schelpen aan de achterkant van bomen en palen. Soms is het onze eigen schuld, letten we niet op, en blijken we al een pooslang de verkeerde weg te volgen waar we al hadden moeten afslaan.

Door berenbossen

Deze kleine setbacks vallen echter in het niet bij onze dwalingen in Bosnië, waar ik me voor het eerst in mijn leven echt verdwaald voelde. De grond is hier veel minder sterk begroeid, en de bossen meer open en toegankelijk. In Bosnië waren de wouden zo dicht begroeid, dat er nauwelijks daglicht doorheen kwam. Wat wél een overeenkomst is, is dat we ook hier in Slovenië door berenbossen lopen, zonder het te weten. Misschien maar goed ook. Pas als we de bossen uitlopen en achter ons kijken, zien we de waarschuwingsborden voor beren staan.

Modderstromen na de overstromingen

Door de modderstromen van de overstromingen zien we talloze sporen van dieren: herten, everzwijnen, maar ook grote, hondachtige poten. Beren? Ook lopen we langs bomen die als tandenstokers doormidden zijn gespleten, in de kern verkoold, grote, gezonde takken die zijn afgebroken. Blikseminslagen en stormschade. Het is alsof de natuur ons wil inwrijven welke gevaren we vorige week hebben gelopen, in Bosnië. Meer dan eens moeten we over gevallen bomen en takken klimmen. Het noodweer is hier gigantisch geweest en Moeder Aarde heeft haar spierballen getoond.

Eindeloze klimmetjes en steile afdalingen

De pelgrimsroute volgt grofweg de loop van de rivier, maar het pad kiest veelal de uitdagende route, die over de omliggende heuvels en bergen heengaat. Vandaag staan er ook twee flinke klimmetjes op het menu. Vooral tijdens de tweede klim lijkt er maar geen einde te komen aan de stijgende meters, en voelen we ons behoorlijk bedonderd door de navigatie. We lopen op een berghelling, waar we ineens op een afgrond staan: het pad is letterlijk afgegraven, blijkbaar is er de afgelopen jaren een bedrijf gekomen die hier de grond afgraaft, en is het pad nog niet verlegd.

Belaagd door vliegjes

We zoeken onze weg om de afgravingen heen, en ploeteren vervolgens door manshoge maïsvelden naar het volgende dorp. Onderweg worden we regelmatig lastig gevallen door zwermen vliegjes, die met ons mee dansen, en vooral Fosses geduld op de proef stellen. Maaiend met zijn armen en gefrustreerd roepend naar de beestjes, loopt hij verder. Het doet me denken aan een zenverhaal, over de man die mediteert, maar wordt gestoord door de muis in zijn habijt. Ik deel het verhaal met Fosse en leg uit dat hij er misschien een aandachtsoefening van kan maken. Er is nog flink wat oefening nodig, ook bij mij, maar wie weet is er een zaadje geplant.

De vermoeidheid slaat toe

Na een tijd krijgen we uitzicht op de bergen, ver weg. Wat een machtig mooi gezicht, en wat kunnen we ver kijken! Als de zon zakt, werpt het een zacht, gefilterd licht over de heuvels, die achter elkaar vervagen. Ik geniet van het uitzicht, dat elke kant op prachtig blijft, al het groen om me heen, de diversiteit van de planten en bomen hier, de vochtige en geurende bossen. Maar de vermoeidheid is ook merkbaar, en ik struikel regelmatig over de vele, losliggende takken op de grond. Door de storm is er veel nog niet opgeruimd en het vraagt concentratie om niet te struikelen.

Met mijn neus op de feiten

En dan gaat het echt mis: ik blijf met mijn rechtervoet achter een tak hangen, terwijl mijn linkervoet voor de tak staat. Mijn hand zit in de lus van de wandelstok, en als ik face forward naar beneden smak, kan ik mezelf niet opvangen. Ik klap op de grond, en het gewicht van mijn rugzak komt in tweevoud op mijn hoofd, die daarmee met een luide krak van mijn neus in de grond wordt geduwd. Een felle pijn schiet door mijn neus en hoofd. Die is gebroken, denk ik direct, en ik verwacht een bloedneus als ik opkrabbel. Dit lijkt mee te vallen, hoewel mijn neus dik en geschaafd is, een beetje scheef staat en vooral heel veel pijn doet.

Een onsje teveel afzien

Dit had vast een mooie home video geweest, maar ik kan er niet om lachen. Waarom val ik zo vaak? Word ik met mijn neus op de feiten gedrukt? Welke les ligt hierin verscholen? Ik kom er niet achter. De val haalt me behoorlijk uit mijn humeur en bezorgt me flinke koppijn. Na het vele stijgen, volgt het onvermijdelijke dalen, en de kinderen beginnen het in hun knieën te voelen. Ik baal dat de afstanden veel langer zijn dan voorzien, en voel me rot naar de anderen toe. Wat doe ik ze aan? Ik laat ze zo afzien, in hun vakantie notabene! Wat ben ik nou voor moeder?

De lekkerste hamburger ooit

Met de nodige zelfverwijten, vermoeidheid en pijntjes sukkelen we verder, tot we gelukkig niet lang daarna het stadje Straza zien liggen, waar we uit eten willen gaan. En als we weer asfalt onder onze voeten voelen, hebben we nog genoeg energie om naar het restaurant te komen waar we de lekkerste hamburgers ever eten, en onszelf ook nog een groot ijsje als toetje toe trakteren. De camping ligt op een uurtje lopen, wat gelukkig goed te doen is na de uitgebreide maaltijd en rustpauze. Rond 21u komen we hier aan, zetten in het licht van onze hoofdlampjes de tentjes op, terwijl de kinderen hun lang verlangde douches nemen.

Laatste wandeldag

Met alle avonturen van de afgelopen dagen en weken, alle wandelkilometers in de benen en het toch wel vele afzien, besluiten we dat het ook wel genoeg is geweest, en om morgen de laatste wandeldag te maken. Dan zullen we naar Novo Mesto lopen, waar we de trein naar Ljubljana terug zullen nemen. Dan hebben we nog een paar dagen om rustig aan terug naar huis te gaan.

Overpriced nachtje tukken

Het besef dat we rustig aan kunnen doen vandaag, is prettig. We staan op het gemak op, nemen de tijd. Als we onze overnachting op deze eenvoudige camping afrekenen, schrik ik me rot van de prijzen die worden gehanteerd. Een rib uit ons lijf! Niet direct een aanrader voor trekkers. Het is niet ver meer naar Novo Mesto, en de route gaat voornamelijk over vlak terrein.

Ooievaars: een nieuw begin

Onderweg zien we regelmatig ooievaars, symbool voor een nieuw begin. Een teken? Een nieuwe start, een schone lei. Is het toevallig dat we de ooievaars tegenkomen nadat we hebben besloten een bod uit te brengen op het stuk land in Slovenië? Ik interpreteer het als een gunstig voorteken. We hebben mazzel met de laatste wandeldag, die langs de rivier Krka meandert en weinig veeleisend is. We wandelen langs groene velden, waar mensen op het land werken, en velden vol met bloeiende bloemen in vrolijke kleuren. Ook de verschillende gewassen zijn bijna klaar om geoogst te worden.

Novo Mesto, ons eindpunt

Novo Mesto ligt in de bocht van de rivier, met op de top van de heuvel in het stadje de kathedraal, waar we onze laatste stempel deze reis halen. Als we een drankje nuttigen op het terras, ontdekken we dat vandaag een bijzondere dag is, waarop alles gesloten is, om de mensen te eren en bedanken die hebben geholpen tijdens de overstromingen. Een mooi gebaar voor de betrokkenen, maar balen voor ons, want nu grijpen we net mis voor de lunch. Als we op de trein wachten, ontdekken we op het nippertje dat er een nabijgelegen supermarkt als enige tóch open is vandaag. Steef laat zijn tas achter, trekt een sprintje door de zwoele zomerhitte, om broodjes en fruit te scoren, en is nét op tijd weer terug om met ons de trein in te springen richting de auto.

Terug in de rust

We verwonderen ons over de terugreis: wat hebben we in 4 dagen tijd een eind gelopen! Ik ben onwijs trots dat we dit allemaal hebben kunnen doen, maar ben ook heel blij dat we nu even in de rust gaan. Terwijl het landschap onder ons doorschiet, mijmeren we verder over onze Sloveense plannen. Het blijft een puzzel hoe we alles moeten gaan doen, maar ergens moeten we het balletje aan het rollen brengen, en het uitbrengen van het bod, voelt als het in gang zetten van dit proces…

Het bericht Jakobova Pot: van Gombisce naar Straza verscheen eerst op Struin Stories.

Leven in het ritme van de natuur

Het is vandaag dag 4 van ons avontuur, en ik merk dat mijn lichaam zich aanpast aan het ritme van de natuur. Ik sta op als het licht wordt, wordt moe als de zon ondergaat. Ik leef in beweging, van de ene plek naar de andere, me steeds gewaar van mijn lichaam, de inspanning die mijn spieren leveren in het dragen van het gewicht, het opvangen van de schokken met afdalen, het inspannen bij beklimmingen. De vermoeidheid en honger die het geeft, de energie die door mijn lijf golft na het eten van een maaltijd. De warmte die zich verspreid als ik hete thee of soep drink. Het is een heerlijk puur, eenvoudig bestaan. Het voelt alsof ik de resetknop heb ingedrukt van mijn bioritme. Zelfs mijn cyclus lijkt te normaliseren, en af te stemmen met de maanstand. Intern voelt het alsof alle radartjes die op elkaar inwerken weer met elkaar in balans komen, waardoor synergie ontstaat.

Troostvoer

De dag start bewolkt, een waterig zonnetje houdt zich meestal schuil achter de wolken die zich meer op de voorgrond dringen vandaag. Af en toe valt er een drupje regen, maar het merendeel van de dag kunnen de regenjassen in de tas blijven. De kinderen spelen op het basketbalveldje en in het speelhuisje, terwijl Steef op zijn gemak ons kamp opbreekt en ik het ontbijt klaarmaak. De havermout is inmiddels verworden tot een troostrijk momentje van warmte en energie. Thuis trekt de oudste vaak lange gezichten, en ook aan het begin van deze tocht zat Meia vaak met lange tanden te eten. Maar ergens is dat veranderd. Misschien door het simpele feit dat er gewoonweg niks anders is.

Minder keuzes, meer geluk?

Heeft het wegnemen van keuzemogelijkheden misschien ook invloed op onze stemming? Ik heb weleens begrepen dat we ongelukkig worden van de veelheid aan keuzemogelijkheden in ons leven. 40 soorten thee, 30 soorten jam, 4 formaten hagelslag, nog los van de smaakvarianten.  Het geeft stress, want enkele mogelijkheid extra, geeft ook een extra mogelijkheid om de verkeerde keuze te maken. Uit datzelfde onderzoek bleek dat wanneer de keuze wordt beperkt tot 3, we ons het gelukkigst voelen, omdat we dan nog wel een gevoel van autonomie en keuze hebben, maar zonder de stress van hierboven. Het samendoen van de bekende klusjes, zoals het inpakken of opnieuw indelen van de tassen, het afwassen van het weinige keukengerei, of het helpen met uittrekken van de haringen bij het opbreken van onze tenten, is inmiddels een automatisme, waar de kinderen langzaam maar zeker ook in te lijken groeien.

Ochtendgymnastiek

Direct met de start van de route, moeten we een flinke heuvel over. Hoewel de totale afstand voor vandaag niet ver is, valt deze steile berg toch even rauw op ons dak. De berg is dichtbegroeid, en omhuld ons links en rechts met duizend tinten groen. Het is soms alsof we in een jungle lopen. Soms krijgen we ineens een doorkijkje, waarin we over de vallei kunnen kijken, maar Tolmin blijft aan ons zicht onttrokken tot we er vlakbij zijn. Na de heuvel lopen we door groene velden vol lentebloemen, en gele koolzaadvelden, waar de kinderen zich tijdens de route vermaken met het plukken van zoveel mogelijk verschillende soorten bloemen. Niet lang daarna steken we de rivier de Soca over, waar vissers tot hun middel in het snelstromende en ijskoude water staan te vliegvissen. Als we vlakbij Tolmin zijn, valt er meer regen: we koersen af op de Lidl, en als we naar buiten lopen is het gelukkig alweer droog.

In polonaise door de Lidl

In de Lidl slaan we onze nieuwe voorraad in. We nemen één winkelwagen waar we onze backpacks in mikken, en één wagen voor de boodschappen. Mensen kijken ons wat bevreemd aan als we in polonaise met de karretjes door de winkelgangen rijden, maar het kan ons niet schelen. We kopen vooral veel fruit en wat groente. Zwaar om te sjouwen, maar broodnodig voor de vitaminen. Het fruit proberen we om die reden zo snel mogelijk op te eten, dat scheelt gewicht in de tassen. Voor de rest laad ik allerlei varianten van droogmaaltijden in, droge worst, snickers, vers brood met beleg voor de lunch, wraps, noten en een pak muesli. Steef waarschuwt me niet teveel mee te nemen, want morgen zijn de winkels immers ook nog open. Ik leg de extra snickers, havermout en andere producten daarom weer terug, met een niet al te gerust gevoel. Morgen is de laatste dag waarop de winkels open zijn, voordat ze voor maar liefst 3 dagen (2 feestdagen en een zondag) gesloten zullen zijn. Als we bij de parkeerplaats van de Lidl een paar dozen aardbeien en appels naar binnen werken, komt prompt de campingbaas van de camping die we vanmorgen verlieten aan wandelen. Wat een toeval! Slovenië blijkt een kleine wereld.

Aan de oevers van de Soca

Als onze buikjes rond gegeten zijn en we de hele kar proviand met moeite in alle kieren en hoekjes van onze uitpuilende tassen hebben gepropt, lopen we de laatste 40 minuten naar Camping Gabrje. Hoe bijzonder is het, om dezelfde camping nu te voet te bereiken, waar we in 2017 met ons gezin al eerder hebben gekampeerd. Zowel ik als Steef hebben hier nog levendige herinneringen aan, maar voor de kinderen is het graven in hun geheugen. Tot we het gravelpad naast de rivier oplopen, en de eerste herinneringen weer bij ze terugkomen: de paragliders, de schommels bij de bar, het vuurtje dat we toen aanlegden op de oever van de Soca waar we marshmallows roosterden. De camping ziet er nog verlaten uit, met hier en daar een camperbusje en ergens één tent. De bar is nog dicht. Ook hier blijkt de camping officieel nog gesloten te zijn, maar de eigenaars tonen zich coulant en laten ons een plekje kiezen op het tentenveldje, direct aan de Soca. Het is werkelijk adembenemend mooi, en dat we hier wederom als enigen staan voelt heel bijzonder. We hebben zelfs een picknicktafel tot onze beschikking!

Zwevend naar de Tolmin kloof

Snel mikken we de zware tassen neer, en laden de tafel vol met onze lunchwaren. Ondanks het fruitmoment, hebben we nog steeds trek. We lijken wel onverzadigbaar op de trail! Ik kook een hele doos eieren, en als hongerige wolven eten we alles in no time op. Snel zetten we de tenten op, en maken we ons klaar voor de volgende onderneming: de Tolmin kloof. We twijfelen of we hier nou zijn geweest in 2017, maar het kan ook de Vintgarkloof zijn. Het blijkt ongeveer een uur lopen te zijn, en de kloof sluit om 17u, dus gaan we direct op pad. Het lopen zonder tas voelt alsof we zweven, en we genieten van het lichte, vrije gevoel. Ondanks dat, merkt iedereen ook des te meer hoe moe onze voeten zijn van het vele stappen, de afgelopen dagen.

Als we bij de kloof aankomen, blijkt dit inderdaad dezelfde te zijn als die we eerder bezochten, maar dat mag de pret niet drukken. Het blijft waanzinnig mooi, en omdat onze kinderen er geen herinneringen meer aan hebben, is het voor hen alsnog een nieuwe ervaring. De vorige keer dat Signe, onze jongste, hier was, droegen we haar in de draagzak. We hebben de kloof voor onszelf: zo vroeg in het jaar, op het einde van de dag vlak voor sluitingstijd blijkt een hele strategische zet! Ik weet nog dat het file lopen was vorige keer, en ik nergens een foto zonder mensen kon maken. Nu zijn wij de enigen, en hebben we ook nog eens de mazzel dat het water van de Soca sprankelend helder, turkooise blauw is. De kleur van de rivier is afhankelijk van het seizoen en weersomstandigheden: na veel regen kan het water bijvoorbeeld modderiger en bruiner van kleur zijn. De kloof blijft ook dit tweede bezoek schitterend, en ook de wiebelende hangbrug is weer een spannende attractie voor de kinderen. Ze vergapen zich aan de diep uitgesleten rotswanden, waar de rivier zich een weg doorheen heeft gebaand.

Pijnlijke voeten en record afstanden

Als we uit de kloof komen, besluiten we terug te lopen via Tolmin, waar we misschien nog een terrasje kunnen scoren. Dit stadje zelf vinden we verder niet erg interessant. Het oogt als een slapend wintersportresort, met veel functionele, onaantrekkelijke gebouwen. Toch vinden we uiteindelijk een fijn cafeetje, M bar, waar de kinderen een soort warme chocoladepudding bestellen, en wij een lokaal biertje proeven. Als ik een blik op ons kilometeraantal van die dag werp, zie ik dat we in plaats van de geplande 7 inmiddels al 22 kilometer hebben gelopen! In plaats van de kortste dag, is deze dag in een record afstand veranderd. Niet zo gek dat we allemaal onze voeten voelen.

Zwoele avond in het gouden uurtje

Als we teruglopen naar de camping is het gouden uurtje. De zon strijkt haar gouden licht over de grasvelden en begroeide heuvels om ons heen. We blazen paardenbloemen uit, waarvan de pluisjes schitteren in de avondzon en de witte bollen bijna licht lijken te geven. We voelen ons intens gelukkig, de lucht voelt bijna zwoel, alsof het al zomer is. Eenmaal terug bij onze tent, koelen we onze pijnlijke voeten in het ijskoude water van de Soca. De rivier is glashelder, en stroomt over, tussen en langs de witte kiezels en keien die de vallei sieren. De meiden bouwen dammetjes in het water, terwijl Fosse probeert een vuurtje te stoken op de vuurplaats naast me, waar ik me op het klaarmaken van het avondeten richt. Steef neemt de taak van het regelen van onze slaapplekjes op zich.

Fikkie stoken

Helaas hebben we weinig succes met het aanmaken van het vuurtje, terwijl we vlak naast ons het knetteren van droog hout horen, en de zoete geur van de rook ruiken die zich langzaam verspreid. Blijkbaar heeft onze buurman meer succes. Als we onze buikjes warm gegeten hebben, valt de kille avond snel in. Het blijft tenslotte nog maar april. Het vuurtje naast ons klinkt zo aantrekkelijk, dat we onze stoute slippers aantrekken, en vragen of we erbij mogen komen zitten. Het vuur doet denken aan een vreugdevuur. Het is een formaat waar je u tegen zegt, en die je noodzaakt alle overbodige kleding gauw uit te trekken.

Saamhorigheid rond het vuur

Om het vuur heen staan banken en zitplekken, en niet lang nadat we hebben plaatsgenomen, druppelen meer mensen binnen bij de vuurplek. Het blijkt de centrale ontmoetingsplek te zijn van de locals, de paragliders die zich hier elk jaar verzamelen vóór de camping opengaat, om samen te vliegen en tijd met elkaar door te brengen. Er gaat wijn, bier en chips rond, en hoewel we een andere taal spreken, is er een relaxte sfeer van gezamenlijkheid. Fosse, aangetrokken tot vuur zoals altijd, werpt zich al snel op als vuurmeester om het vuur brandende te houden. Signe kruipt bij papa op schoot en valt compleet ontspannen, knus en warm algauw in slaap. We wisselden ervaringen en verhalen uit met elkaar, waar de Slovenen over het paragliden vertellen, en wij over onze trip, waar zij op hun beurt weer veel bewondering voor tonen. Deze avond is voor ons de kers op de taart van deze toch al prachtige dag. Laat, maar compleet gelukkig kruipen we uiteindelijk in ons tentje.

Het bericht Dag 4 op de Juliana Trail in Slovenië, etappe 11 verscheen eerst op Struin Stories.